Phát hiện kinh đô vương triều Vijaya tại Bình Định

07:30 19/12/2015
Ngày 18-12 tại TP Quy Nhơn, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Bình Định phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu Kinh thành (Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch) tổ chức báo cáo kết quả khai quật khảo cổ học di tích Thành Cha (thôn An Thành, xã Nhơn Lộc, thị xã An Nhơn, tỉnh Bình Định).


PTS.TS Lại Văn Tới, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Kinh thành và là người chủ trì cuộc khai quật cho biết: Sau khi tổ chức khai quật trên diện tích 440m2 đã phát hiện 3 lớp kiến trúc chồng xếp lên nhau. 

Lớp kiến trúc thứ nhất là một đền thờ có mặt kiến trúc hình chữ nhật với diện tích 64,78m2, trung tâm nền kiến trúc là di tích hố thiêng liên quan đến nghi lễ Sima Balamôn giáo. Đồng thời, cơ quan chức chức năng đã phát hiện một số di vật liên quan đến tôn giáo như kendi, cốc chân cao, lọ, bình gốm. 

Xung quanh di tích ở bình diện thấp hơn nền, còn xuất hiện nhiều mảnh ngói, trong đó tỷ lệ ngói ống đáng kể cho thấy mái của kiến trúc được lợp bằng ngói âm dương, diềm mái lợp bằng ngói ống trang trí mặt hề hoặc mặt sư tử.

Một số hiện vật thu được trong đợt khai quật.

Lớp kiến trúc thứ 2 có mặt bằng rộng hơn mặt bằng kiến trúc của lớp 1 về 4 hướng Đông, Tây, Bắc, Nam với diện tích 289,59m2, đã phát hiện một rãnh nước phía Tây, 4 đoạn tường gạch và 3 nền lát gạch. Lớp kiến trúc thứ 3 là hệ thống hố sâu đào phá lớp kiến trúc 2 và chứa đầy gạch vỡ, gạch vụn như kỹ thuật gia cố móng trụ sỏi trong kiến trúc Đại Việt.

Trong hố khai quật còn xác định được 8 hàng theo chiều Bắc –Nam và 8 hàng theo chiều Đông –Tây, đã xác định được 64 trụ móng gạch. Qua khai quật đã thu được 6.691 di vật như: Viên gạch vỡ, diềm ngói, mảnh ngói âm dương, chậu, bát, đĩa và 488 mảnh gốm Sa Huỳnh.

Từ 3 lớp khai quật trên, cũng như các di vật thu được và đối chiếu với nhiều tư liệu lịch sử, những lần khai quật trước đây, bước đầu cho kết luận di tích được phát hiện là di tích sớm nhất và có mặt bằng, chức năng nhất là đền thờ. 

Hầu hết các di vật thu được gồm nhiều vật liệu khác nhau gạch, ngói, vật liệu trang trí kiến trúc, đồ dùng sinh hoạt…; đồ đá là vật liệu kiến trúc, chày; vật liệu kim loại màu cho thấy đây là kiến trúc có quy mô lớn, xây dựng kiên cố và có tính chất kế thừa.

Về niên đại, qua so sánh qui mô, mặt bằng kiến trúc, các vật liệu xây dựng, đặc biệt là trang trí trên mặt đầu ngói ống với di tích Trà Kiệu, Cổ Lũy, Thành Hồ… thì thời gian tồn tại và phát triển của kinh đô Vijaya từ khoảng cuối thế kỷ X đầu thế kỷ XI đến thế kỷ XV.

Về công năng, với di tích kiến trúc hình chữ nhật, di tích hố thiêng đã tồn tại kiến trúc đền thờ ở giai đoạn đầu khi khu vực này còn là thủ phủ của châu Vijaya (từ thế kỷ IV-VI đến trước thế kỷ X) và các lớp kiến trúc sau có thể được xây dựng khi Thành Cha trở thành kinh đô chính trị, văn hóa của Vương triều Vijaya (thế kỷ XI-XV).

Để bảo tồn và phát huy di tích kiến trúc - nghệ thuật quốc gia được Nhà nước công nhận xếp hạng năm 2003, các nhà nghiên cứu khoa học đã kiến nghị các ngành chức năng và chính quyền địa phương tỉnh Bình Định cần tăng cường bảo vệ, bảo tồn di tích Thành Cha; nghiêm cấm mọi hình thức xây dựng các công trình công cộng và dân sinh trong phạm vi di tích.

Viết Ý

“Chiến dịch Quang Trung” vừa kết thúc với nhiều dấu ấn tốt đẹp cùng những cung bậc tình cảm sâu sắc của người dân vùng bão lũ đi qua dành cho lực lượng CAND sau hành trình nỗ lực xây dựng hơn 400 căn nhà ở miền Trung. Từ chiến dịch này, Công an phường Phú Yên là đơn vị duy nhất trong lực lượng Công an tỉnh Đắk Lắk được Bộ trưởng Bộ Công an tặng bằng khen.

Trong quá trình tìm hiểu thông tin, phóng viên Báo CAND đã có mặt tại một số cơ sở cai nghiện trên địa bàn TP Hà Nội, gặp gỡ một số bị can trong các vụ án và thân nhân của họ. Những chia sẻ của các bị can cùng nỗi xót xa của các bậc sinh thành có lẽ sẽ là bài học cảnh tỉnh cho không chỉ riêng ai.

Theo Viện Nghiên cứu phát triển TP Hồ Chí Minh, nhu cầu về nhà ở xã hội (NOXH) tại thành phố đến năm 2030 lên tới 974 nghìn căn. Trong số này, nhu cầu về NOXH cho công nhân chiếm khoảng 30%, sinh viên là 14%, các đối tượng yếu thế trong xã hội chiếm khoảng 4%, còn lại là các đối tượng viên chức, lực lượng vũ trang, người thu nhập thấp…

Nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại tăng cao của người dân trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, các hãng hàng không tiếp tục triển khai tăng chuyến trên nhiều đường bay nội địa trọng điểm. Ngành đường sắt cũng liên tục lên kế hoạch nối toa tăng số chỗ ngồi. Điều này cho thấy, nguồn cung về các phương tiên giao thông trong dịp Tết không thiếu, tuy nhiên để mua được vé như giá mong muốn thì không dễ chút nào.

U23 Việt Nam vào đến vòng bán kết U23 châu Á 2026 với thành tích 4 trận toàn thắng. Chưa bao giờ trong lịch sử, U23 Việt Nam lại mạnh mẽ và gây ấn tượng đến như vậy.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam là sự kiện chính trị trọng đại của Đảng, Nhà nước và Nhân dân Việt Nam, trên tinh thần “chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa”, cùng với Công an toàn quốc thời gian qua Công an tỉnh Sơn La đã ra quân đồng loạt, triển khai các phương án hiệp đồng tác chiến, quyết tâm giữ vững ANTT ngay từ cơ sở.

Tối 17/1, đối thủ của U23 Việt Nam tại trận bán kết vòng chung kết (VCK) U23 châu Á 2026 đã chính thức lộ diện. Đó là U23 Trung Quốc, đội bóng tạo dấu ấn đặc biệt tại giải năm nay bằng lối chơi phòng ngự chặt chẽ và hiệu quả, trái ngược với xu hướng tấn công phổ biến ở các giải đấu trẻ.

Tại Vòng chung kết (VCK) U23 châu Á 2026, trận tứ kết giữa U23 Việt Nam và U23 UAE diễn ra đêm 16/1 đã được đẩy lên cao trào cảm xúc, khi hậu vệ cánh Phạm Minh Phúc: một cầu thủ trưởng thành từ lò đào tạo Thể thao Công an nhân dân (CAND) đã tỏa sáng đúng lúc với bàn ấn định tỷ số 3-2. Pha lập công ấy trở thành điểm tựa quan trọng giúp U23 Việt Nam giành vé vào bán kết.

Liên quan đến vụ triệt phá đường dây sản xuất, buôn bán trên 50 tấn thịt giả, bắt giữ 8 đối tượng thu lợi bất chính hàng tỷ đồng, công bố thông tin ngày 16/1, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh cho biết đã đồng loạt khám xét các địa điểm, qua đó làm rõ quy trình “phù phép” thịt heo thành thịt nhím, nai, đà điểu... để tuồn vào nhà hàng, siêu thị tiêu thụ…

Sáng 17/1, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Đà Nẵng cho biết vừa triệt phá đường dây tội phạm “Sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản và mua bán trái phép thông tin tài khoản ngân hàng” có liên quan đến các đường dây hoạt động lừa đảo trực tuyến ở Campuchia, khởi tố, bắt giữ 35 đối tượng.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文