Viện Nghiên cứu Hán Nôm thông tin tiếp về việc phát hiện 121 cuốn sách bị thiếu
Tối 20/3, Viện Nghiên cứu Hán Nôm (VNCHN) cho biết, Viện đã rà soát, phát hiện bị thiếu 121 cuốn sách và toàn bộ số sách này được Viện sưu tầm từ năm 1988 đến năm 2008.
Theo VNCHN, hiện nay Viện có các kho sách kí hiệu A (do người Pháp sưu tầm) và kí hiệu V (do người Việt Nam sưu tầm), hai nhóm này có tổng số khoảng 16.000 đơn vị. Ngoài ra VNCHN tổ chức sưu tầm thêm sách Hán Nôm, đặt thành kí hiệu ST (sưu tầm).
Theo sổ sách ghi chép, có 2 đợt sưu tầm: đợt 1 trong các năm 1988-2001 (23 năm) sưu tầm được 2.586 quyển; đợt 2 trong các năm 2002-2008 (7 năm) sưu tầm được 15.126 quyển. Tổng hai đợt sưu tầm là 17.712 đơn vị sách. Giá thu mua theo quy định của nhà nước tại thời điểm sưu tầm từ 100.000 – 200.000 đồng một quyển, tuỳ theo tình trạng sách. Tính đến nay, VNCHN đã thực hiện tu bổ được gần 10.000 đơn vị.
Trong đợt kiểm kê tài liệu từ giữa năm 2022, VNCHN đã yêu cầu kiểm kê toàn bộ kho sách Hán Nôm. Tuy nhiên, đối với một phần sách ST chưa tu bổ, còn bó lại thành từng bó để trong kho, nhóm kiểm kê mới chỉ thực hiện kiểm đếm mà chưa đối chiếu với sổ đăng kí cá biệt. Sau khi phát hiện ra thiếu sót này, đầu năm 2023, VNCHN đã tổ chức kiểm kê lại toàn bộ kho ST, đối chiếu và đánh dấu vào sổ đăng kí cá biệt. Đây là lần đầu tiên từ khi nhập kho (từ 1988 đến 2009), các sách ST được kiểm kê một cách chi tiết.
Sau quá trình rà soát, đối chiếu, chiều ngày 15/3, Hội đồng kiểm kê đã họp và báo cáo về kho ST, phát hiện thấy thiếu 121 quyển, trong đó có 11 quyển nằm trong danh sách 25 quyển đã báo cáo Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam (báo chí đã thông tin về 25 cuốn sách bị mất này từ cuối năm 2022 – PV). Bên cạnh đó, 339 quyển đã vào sổ nhưng lẫn lộn các kí hiệu sách, chưa xác định rõ có nằm trong 121 sách thiếu hay không. Nhóm kiểm kê rà soát lại toàn bộ 17.712 sách ST và xác định có 877 quyển (chiếm 5%) thuộc loại hư hại nặng. VNCHN đã tổ chức thông báo tình hình đến chi bộ và cán bộ chủ chốt cũng như Hội đồng khoa học trong hai cuộc họp vào sáng ngày 16/3 và sáng 17/3.
Để làm rõ vấn đề, VNCHN đang mời các chuyên gia tham gia đối chiếu các sách kí hiệu với các sách thiếu để sàng lọc; đồng thời lập hội đồng đánh giá tình trạng của 877 sách hư hại để có phương án xử lí phù hợp.
VNCHN cũng cho biết, về sự việc thất thoát 25 đơn vị tài liệu mà truyền thông đưa tin cuối năm 2022, VNCHN đã báo cáo Viện Hàn lâm vào ngày 16/2/2023. Ngay sau đó, VNCHN đã có công văn mời cơ quan an ninh để điều tra, làm rõ sự việc mất tài sản, hiện chưa có kết quả cuối cùng. VNCHN vẫn đang tổ chức các biện pháp để xử lí vấn đề một cách công khai, minh bạch, với tinh thần trách nhiệm cao, đồng thời xác định rõ trách nhiệm của các tập thể và cá nhân liên quan.