Nước cờ cao tay
Khi Cục trưởng Lý nhậm chức, ông đã nhen lên ba ngọn lửa để loại bỏ sự lười biếng trong đơn vị làm việc. Trong cuộc họp ông đã nói rõ ba quy định không được phép: một là đi làm muộn, hai là về sớm và ba là nếu đến trễ ba mươi phút sẽ bị coi như là vắng mặt.
Kết quả là ngày hôm sau có một số người đi làm muộn theo thói quen, có người đi làm muộn hơn một tiếng, Cục trưởng Lý ra lệnh cho đội trưởng phải tuân thủ nghiêm ngặt việc đi làm và khấu trừ lương ngày hôm đó của những người này. Ai mà ngờ được những người này đều là “cựu chiến binh”, lợi hại đến mức đến tận văn phòng và tranh biện với Cục trưởng Lý. Một người nói sức khỏe kém không thể ra khỏi giường sớm, một người khác nói có con nhỏ cần phải chăm sóc còn người khác cho biết bạn gái đã đến và cần phải đưa cô ấy về nhà. Dù sao thì có rất nhiều lý do được đưa ra, và kết luận cuối cùng là không nên trừ lương của ai.
Không có sự trừng phạt nào dành cho những người vi phạm, thậm chí cả tổ trưởng bảo vệ cũng đứng ra làm người tốt, nói những lời tốt đẹp che chắn cho những người đến muộn, xem ra thì những quy định mới của cuộc họp không thể được thực hiện.
Ngày hôm sau, em trai của Giám đốc Lý là Lý Nhị cũng đi làm muộn, Cục trưởng tức giận yêu cầu người giám sát ghi chép trước mặt mọi người rằng cần phải khấu trừ lương ngày hôm nay của em trai mình. Là người bản tính nóng nảy nên không chịu và cãi nhau với anh trai của mình. Lý Nhị mặt đỏ, tía tai nói: "Chẳng phải anh chỉ là một quan chức nhỏ mọn sao? Tại sao anh lại dùng lông gà làm mũi tên? Nếu anh dám trừ lương của tôi thì tôi với anh sẽ không còn anh em gì nữa hết".
Cục trưởng Lý đáp: “Một quốc gia không thể là một quốc gia không có luật pháp, Cục mà không có quy tắc thì tôi làm Cục trưởng làm gì? Những quy tắc tôi đặt ra trước tiên phải được người trong nhà thực hiện trước, bát nước phải cân bằng thì mới có quyền nói chuyện với người khác". Lý Nhi không bị thuyết phục, càng cãi lại càng hung hãn, lao tới, muốn đấu với anh trai mình. Anh em nhân viên xúm lại, ồn ào can ngăn nhau nhưng duy nhất chỉ có một người vẫn thờ ơ đứng nhìn, đó là tổ trưởng bảo vệ. Vào buổi tối, văn phòng Cục tổ chức một cuộc họp, Cục trưởng Lý vẫn tuyên bố rằng Lý Nhị và một số công nhân viên khác đi muộn sẽ bị khấu trừ một ngày lương. Lý Nhị vẻ mặt nghiêm túc, không phản bác gì, những công nhân viên đến muộn ngồi phía trước cũng không còn gì để nói.
Sau cuộc họp, mọi người đã bàn tán rất nhiều song tất cả đều bị sốc trước việc Cục trưởng Lý “sát nhất cảnh bách” - Nghiêm khắc và không có một ngoại lệ nào như một lời cảnh báo.Họp xong, tổ trưởng bảo vệ lặng lẽ lẻn tới trước mặt Cục trưởng Lý, cười thần bí: “Một nước cờ cao tay”. Ngay khi Cục trưởng đang định hỏi ý của tổ trưởng là gì thì anh ta đã mỉm cười bỏ đi.
Từ đó trở đi, trong cơ quan Cục không ai dám đi làm muộn, cũng không ai dám làm trái những quy định do Cục trưởng Lý đặt ra và đương nhiên, Cục trưởng Lý và em trai Lý Nhị không hề cắt đứt tình cảm anh em, quan hệ của họ rất tốt. Nhân tiện phải nói thêm: Lý Nhị là một người rất tận tâm với công việc, trong nhiều năm làm việc, anh ta chỉ đi làm muộn một lần, tại sao lại như thế thì chỉ có tổ trưởng bảo vệ thông minh mới hiểu được.
Trần Dân Phong (dịch)