“Mạnh tay” với tình trạng “báo hóa” trang thông tin điện tử
Tình trạng này được gọi là “báo hóa” trang tin điện tử tổng hợp. Để chấn chỉnh vấn nạn này, Bộ Thông tin và Truyền Thông (TT&TT) đã ban hành quyết định tạm ngừng cấp phép thiết lập trang thông tin điện tử đối với nhóm doanh nghiệp và cơ quan báo chí.
“Báo hóa” trang thông tin điện tử tổng hợp là hiện trạng trang thông tin điện tử tổng hợp xây dựng giao diện, tổng hợp, cập nhật tin bài như báo chí, chuyên nhặt nhạnh thông tin giật gân, câu view khiến cho độc giả nhầm tưởng là các báo điện tử. Mặc dù theo quy định, sử dụng thông tin phải tuân thủ Luật Sở hữu trí tuệ nhưng việc sao chép rồi tự ý chỉnh sửa tít, thêm bớt nội dung đang diễn ra tràn lan ở các trang thông tin loại này. Đây có thể gọi là vấn nạn “ăn cắp” tin bài, sống nhờ trên “sức lao động” của các cơ quan báo chí.
| Bộ TT&TT tạm ngừng cấp phép thiết lập trang tin điện tử với nhóm doanh nghiệp và cơ quan báo chí bắt đầu từ 1-11. |
Trước vấn nạn “báo hóa” trang thông tin điện tử, Bộ TT&TT đã yêu cầu Cục phát thanh-Truyền hình và Thông tin điện tử tiến hành rà soát hoạt động của các trang tin này trên phạm vi toàn quốc. Kết quả rà soát bước đầu cho thấy, nhiều trang thông tin điện tử tổng hợp cố tình mập mờ giữa trang thông tin điện tử tổng hợp và báo điện tử, tạp chí điện tử bằng cách sử dụng những từ ngữ dễ gây nhầm lẫn cho độc giả trên tiêu đề trang chủ, tên miền như Báo, Tạp chí, Tin tức, News, Online…
Bên cạnh đó, một số trang thông tin điện tử tổng hợp đã liên kết với báo chí để hợp pháp hóa nguồn tin tự sản xuất tin, bài, dọa dẫm doanh nghiệp để ép quảng cáo. Một số trang tin dẫn nguồn từ báo điện tử nhưng không gỡ bài khi báo gốc đã gỡ nhằm mục đích buộc cơ quan, doanh nghiệp được đề cập trong bài viết phải đổi quảng cáo, chi tiền... mới chịu gỡ bài. Một số trang tin tổng hợp khi đi đến các doanh nghiệp mời quảng cáo không được còn dọa dẫm sẽ viết bài "đánh" doanh nghiệp; có tình trạng trang thông tin điện tử tổng hợp lấy tên miền là tên các địa phương rồi đăng tải những thông tin tiêu cực về địa phương đó nhưng pháp nhân đăng ký hoạt động ở địa phương khác, lấy bài từ báo hoặc các trang thông tin điện tử khác nhưng không xin phép, gây bức xúc cho các cơ quan báo chí khác.
“Hiện nay, đối tượng được cấp phép thiết lập trang thông tin điện tử tổng hợp được chia làm 3 nhóm: Nhóm cơ quan nhà nước, đoàn thể; Nhóm các cơ quan báo chí; Nhóm doanh nghiệp. Trong số này, nhóm các doanh nghiệp hoạt động cung cấp dịch vụ trang thông tin điện tử tổng hợp thường có nhiều sai phạm nhất, thậm chí tự sản xuất tin bài như cơ quan báo chí và thường liên kết với một báo nào đó để rửa nguồn. Những trang này nhìn vào giao diện, nội dung, chuyên mục không khác gì một báo điện tử, “giật tít” “câu view” thậm chí còn “nóng” hơn các báo điện tử, cố tình mập mờ tên gọi, gây nhầm lẫn với cơ quan báo chí. Tình trạng báo hóa, rửa nguồn, viết bài “đánh” doanh nghiệp chủ yếu xảy ra ở nhóm này”- đại diện Cục Phát Thanh-Truyền hình và thông tin điện tử cho biết.
Để “mạnh tay” chấn chỉnh hoạt động của các trang thông tin điện tử, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Hoàng Vĩnh Bảo đã ký công văn gửi các Sở TT&TT về việc tạm dừng cấp phép thiết lập trang thông tin tử tổng hợp với nhóm đối tượng là doanh nghiệp và cơ quan báo chí bắt đầu từ ngày 1-11. Lãnh đạo Bộ TT&TT đề nghị các Sở TT&TT rà soát, thống kê số lượng trang thông tin điện tử tổng hợp đã cấp phép. Nếu trang thông tin điện tử tổng hợp đang hoạt động sử dụng tên trang, tên miền có những từ ngữ có thể gây nhầm lẫn là cơ quan báo chí như báo, Tạp chí, Tin, Tin tức, News, Times, Online, Daily…thì yêu cầu tổ chức, doanh nghiệp sở hữu trang phải thay đổi tên trang, tên miền cho phù hợp.
Các trang thông tin điện tử tổng hợp phải thể hiện đường dẫn để truy cập tin, đường dẫn bài gốc (link) ngay dưới tin, bài mà trang thông tin điện tử tổng hợp đăng lại từ các báo. Đặc biệt, các trang thông tin điện tử tổng hợp phải có thỏa thuận bằng văn bản với cơ quan báo chí (không chấp nhận thỏa thuận miệng), về việc cho phép trang thông tin điện tử tổng hợp được dẫn lại tin bài. Văn bản thỏa thuận trích dẫn nguồn tin phải nộp về cơ quan cấp phép trước ngày 15-11. Sau thời hạn nói trên, nếu trang thông tin tổng hợp nào tổng hợp tin, bài từ nguồn tin không có thỏa thuận bằng văn bản, yêu cầu xử lý nghiêm theo quy định.
Đặc biệt, Bộ TT&TTcũng yêu cầu Sở TT&TT các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương không xem xét cấp phép đối với những trang thông tin điện tử tổng hợp có tên miền thuộc địa phương khác, không cho phép trang thông tin điện tử tổng hợp thuộc địa phương tổng hợp thông tin về địa phương khác. Tăng cường rà soát và xử lý nghiêm các sai phạm theo quy định của pháp luật, đặc biệt là các hành vi hoạt động không đúng tôn chỉ, mục đích, nội dung trong giấy phép đã được cấp, hành vi lợi dụng trang thông tin điện tử tổng hợp để hoạt động như báo điện tử, tạp chí điện tử, hành vi cung cấp thông tin có xu hướng giật gân, câu khách, vi phạm bản quyền và các quy định của pháp luật về sở hữu trí tuệ.