Khám phá chiếc xe ô tô đầu tiên chạy trên Mặt Trăng

14:05 22/07/2019
Việc con người đặt chân lên mặt trăng cho đến tận bây giờ vẫn là điều vô cùng kỳ diệu. Và cũng kỳ diệu không kém là sự xuất hiện của Lunar Roving Vehicle (LRV) - chiếc xe bốn bánh đầu tiên chạy trên Mặt Trăng vào năm 1971.

Ngày 20-7-1969, vào lúc 20h17’40” giờ quốc tế UTC, Apollo Lunar Module với tên gọi Eagle đã đáp xuống bề mặt của mặt trăng. Bên trong, các phi hành gia Neil Armstrong và Edwin "Buzz" Aldrin chuẩn bị khám phá cái mà Aldrin sau này gọi là "sự hoang vắng tráng lệ" của Mặt Trăng. Chính xác là đã 50 năm trôi qua kể từ buổi tối lịch sử đó, và mặc dù chúng ta vẫn chưa trở lại Mặt trăng kể từ khi tàu Apollo 17 khởi hành vào cuối năm 1972, các nghiên cứu về không gian vẫn chưa bao giờ hết nóng tại Trạm Vũ trụ quốc tế (ISS).

Chiếc xe bốn bánh đầu tiên chạy trên Mặt Trăng Lunar Roving Vehicle (LRV).

Sự xuất hiện của LRV đã mang lại cho các phi hành gia khả năng to lớn để khám phá bề mặt của Mặt Trăng, vượt xa các địa điểm hạ cánh của Apollo. Chiếc LRV đầu tiên gia nhập phi hành đoàn Apollo 15 vào năm 1971, và lần thứ hai chiếc xe ô tô này vào vũ trụ là cùng phi hành đoàn Apollo 16 và nhiệm vụ Mặt Trăng cuối cùng của LVR là với Apollo 17.

Vậy những chiếc xe ô tô đầu tiên đi vào không gian như thế nào?

Cũng 4 bánh, nhưng hoàn toàn không có thân xe, không có nội thất

Tất nhiên, cấu tạo của chiếc LRV này phải cực kỳ đặc biệt mới có thể chạy được trên bề mặt của Mặt Trăng.

LRV hoàn toàn không có nội thất

LRV về mặt kỹ thuật là một chiếc xe ô tô, nó có bốn bánh và hai chỗ ngồi. Phần chắn bùn trên các bánh xe giúp bụi không bay tứ tung khắp nơi, hệ thống treo kết hợp hai cần xoay chữ A, do đó, về tổng thể nó khá giống xe hơi. Mặt khác, nó cũng rất khác với một chiếc xe hơi, ít nhất là xe hơi ngày nay. Nó có khung nhôm lộ ra và hoàn toàn không có thân xe.

Nó cũng không có nội thất hoặc thậm chí hệ thống điều khiển truyền thống như bàn đạp và vô lăng. Một đòn bẩy hình chữ T đơn giản để một trong hai phi hành gia sử dụng kiểm soát chuyển hướng, tăng tốc và phanh.

LRV sử dụng lốp lưới kim loại.

LRV có bốn bánh xe, nhưng thay vì sử dụng lốp cao su đặc, nó dùng lốp lưới kim loại được phát triển bằng dây nhôm. Các khối titan nhỏ được sắp xếp theo hình chữ V đóng vai trò là rãnh, và nó hoạt động cực kỳ tốt trên bề mặt giống như bột rất mịn của Mặt trăng. Các phi hành gia vẫn an toàn trong LRV nhờ “dây an toàn” đai Velcro.

Chỉ 1 mã lực

Để LRV có thể đi qua môi trường cực kỳ khó khăn trên bề mặt Mặt Trăng, 4 động cơ điện DC được lắp đặt ở mỗi bánh xe. Quả thật, LRV là một chiếc xe điện (EV) bốn bánh không giống như nhiều siêu xe điện hiện đại, nhưng không mạnh bằng. Mỗi động cơ sản sinh công suất tương đương chỉ 0,25 mã lực. Sức mạnh đó được truyền tới các bánh xe thông qua hộp số cycloidal với tỷ lệ 80:1, cho phép người lái đạt tốc độ tối đa khoảng 8 dặm/giờ (14 km/h).

Không giống như EV hiện đại, LRV không thể sạc lại. Điện được cung cấp thông qua hai pin bạc kẽm nặng tổng cộng 119 pound (54 kg). Tổng sản lượng là 8,7 kWh, và phạm vi của LRV chỉ là 56 dặm (90 km).

Một thông tin thú vị khác về các bánh xe chạy bằng điện là cả bốn đều có thể quay, tạo cho LRV bán kính quay vòng chỉ 9,8 feet (3 mét).

Cực kỳ nhỏ gọn

Tàu vũ trụ Apollo không có nhiều không gian nên về mặt thiết kế, LRV phải thật nhỏ. LRV có chiều dài hơn 10 feet (3 mét), nặng 463 lbs (210 kg). Tuy nhiên, nó được chế tạo rất khó khăn - nó có thể chở một trọng lượng đáng kinh ngạc 1.080 lbs (490 kg), cao hơn gấp đôi trọng lượng của chính nó.

Hơn nữa, nó được thiết kế để mang lên mình khối lượng đó trong chặng đường 56 dặm, NASA hạn chế LRV chỉ chạy cách xa Lunar Module 4,7 dặm (7,6 km). Trong trường hợp hỏng hóc, đó là khoảng cách tối đa các phi hành gia có thể đi bộ để trở về căn cứ.

Các phi hành gia tự lái chiếc xe này, nhưng nó được trang bị một bộ điều hướng và một máy tính bên trong, luôn nhận và chuyển tiếp vị trí của Lunar Module và chỉ đúng hướng. LVR đã được sử dụng trong ba nhiệm vụ lên Mặt Trăng của Apollo và chưa bao giờ thất bại trong việc giúp các phi hành gia trở lại an toàn.

Có một số khoảnh khắc đáng lo ngại; bụi mặt trăng sẽ cản trở bộ tản nhiệt làm mát pin và hai tấm chắn bùn bị vỡ trong khi di chuyển trên bề mặt, vì thế phải sửa chữa ngay tại chỗ.

Giá mỗi chiếc Rover là 66,2 triệu USD

Theo Motor1, Boeing và General Motors là đối tác chung phát triển LRV cho NASA. Năm 1969, toàn bộ dòng xe LRV có giá 38 triệu USD, tương đương trị giá khoảng 265 triệu USD vào năm 2019 này. Bốn chiếc LRV đã được sản xuất, ba trong số đó đã đi đến mặt trăng và vẫn còn ở đó, sau khi lái tổng cộng 57 dặm (91,7 km).

Video ghi lại hình ảnh chiếc LRV chạy trên Mặt Trăng.
Thi Vân (tổng hợp)

Một sáng cuối năm 2025, khi mặt trời vừa nhô cao trên dòng sông Hậu, tôi trở lại ấp Phũm Soài, xã Châu Phong, tỉnh An Giang. Trong không gian tĩnh lặng của buổi sớm mai, âm thanh quen thuộc lại vang lên: tiếng thoi gõ nhịp đều đặn, len lỏi từ những hiên nhà mở rộng hướng ra phía mặt sông. 

Sáng 13/1, xe khách đưa rước công nhân loại 29 chỗ đang dừng trước cổng trường học trên trên quốc lộ 14 (đoạn qua khu phố Thanh Bình, phường Bình Phước, tỉnh Đồng Nai) đã bất ngờ bốc cháy, lửa thiêu rụi chiếc xe.

Sáng 13/1, Bệnh viện Quân y 175 (TP Hồ Chí Minh) cho biết đã tiếp nhận và xử trí cấp cứu một trường hợp tai nạn lao động nghiêm trọng liên quan đến máy xay thịt, tiếp tục cảnh báo về việc tuân thủ nghiêm các quy định an toàn lao động khi sử dụng máy móc công nghiệp.

Còn hơn một tháng nữa người dân cả nước sẽ đón Tết Nguyên đán cổ truyền Bính Ngọ, nhịp sống ở TP Hồ Chí Minh - siêu đô thị năng động bậc nhất cả nước ngày càng trở nên nhộn nhịp, sôi động hơn gấp bội. 

Năm 2025, cuộc chiến chống hàng giả, hàng nhái và gian lận thương mại diễn ra quyết liệt hơn bao giờ hết. Hàng loạt vụ việc liên quan đến người nổi tiếng như Hoàng Hường với thực phẩm chức năng, Mailisa với mỹ phẩm giả, hay Thùy Tiên – Quang Linh Vlog với kẹo rau củ kém chất lượng… đã gióng lên hồi chuông báo động là sức khỏe và đời sống người dân đang bị bủa vây bởi hàng hóa bẩn, kém chất lượng.

Sáng 13/1, Trung tá Đậu Đình Minh, Phó Giám thị phụ trách Trại giam Phước Hòa (Cục Cảnh sát quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng, Bộ Công an, đóng tại xã Tân Phước 2, tỉnh Đồng Tháp) cho biết, đã tìm thấy phạm nhân Huỳnh Văn Đời (SN 1984, ngụ xã Long Hưng, tỉnh Đồng Tháp).

Nếu nhìn vào trận đấu cuối cùng của U23 Việt Nam tại bảng A Vòng chung kết U23 châu Á 2026, cái tên để lại dấu ấn đậm nét nhất không chỉ là thủ thành Nguyễn Trung Kiên với những pha cứu thua xuất sắc hay Nguyễn Đình Bắc với tình huống lập công đáng nhớ, mà chính là HLV Kim Sang Sik – người đã đưa ra những lựa chọn nhân sự và chiến thuật hợp lý, góp phần định hình cục diện trận đấu. Đó cũng là dấu ấn quen thuộc của nhà cầm quân người Hàn Quốc kể từ khi “bén duyên” với bóng đá Việt Nam.

Chiều tối 12/1, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đắk Lắk đã tống đạt quyết định khởi tố bị can và thi hành lệnh bắt tạm giam về tội danh “Cố ý gây thương tích” đối với Trần Văn Hội (SN 1997) Phan Thanh Tùng (SN 1987), Hồ Văn Viên (SN 1994, cùng trú khu phố Mỹ Hòa, phường Hòa Hiệp, tỉnh Đắk Lắk).

Ngày 12/1, UBND TP Hồ Chí Minh đã chuyển và công bố Quyết định số 3693/QĐ-UBND về việc giải thể Trường Tiểu học, Trung học cơ sở và Trung học phổ thông Quốc tế Mỹ (thường gọi Trường Quốc tế Mỹ AISVN) cho các cá nhân có trách nhiệm của trường này và một số cơ quan chức năng có liên quan. Quyết định giải thể được ký ngày 31/12/2025 

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文