Tiết lộ bí mật về những viên đá nhỏ trên đường ray tàu hỏa

14:25 06/07/2018

Đã bao giờ bạn tự hỏi, vì sao đường ray tàu hỏa truyền thống luôn được rải những viên đá nhỏ?

Đường ray được thiết kế gồm có 2 thanh đường ray đặt song song với nhau, và 1 thanh ngang (thanh tà vẹt) để cố định hai đường ray đó, giúp đường ray luôn có một chiều rộng cố định, thanh tà vẹt thường được làm từ gỗ hoặc bê tông. Và tất cả sẽ được phủ một lớp đá lên trên, đá này gọi là đá ba lát (ballast). Vậy cụ thể những viên đá trên là đá gì, và có tác dụng thế nào ?

Theo ScienceABC, không đơn giản là loại đá nào cũng được. Đá dành riêng cho đường ray không được là đá mịn, đá hình tròn, trơn, vì chúng sẽ bị trượt và lăn ra khỏi đường ray khi tàu chạy ngang qua. Đá dành cho đường ray tàu hỏa là đá dăm, có kích thước khoảng dưới 40mm, với hình thù nhiều cạnh sắc, giúp cho nó cố định vị trí tốt hơn.

Việc sử dụng đá dăm có vai trò hết sức quan trọng cho đường ray. Thực tế, 99% thời gian đường ray sẽ không chịu lực, nhưng 1% còn lại nó sẽ phải cõng nguyên một đoàn tàu nặng hàng ngàn tấn. Thanh tà vẹt sẽ giúp cho các đường ray cố định vị trí khi tàu đi ngang qua, đồng thời truyền lực ép của đoàn tàu xuống dưới đất.

Đường ray truyền thống gồm có 2 thanh đường ray đặt song song với nhau, và 1 thanh tà vẹt để cố định.

Để đảm bảo áp lực được truyền đều xuống bên dưới trong khi vẫn giữ cho đường ray ổn định dưới tải trọng động của một con tàu đang chạy, các thanh tà vẹt được đặt trên một lớp đá dăm. Thêm vào đó, đường ray thường nằm lộ thiên vì vậy chúng phải đối mặt với các yếu tố thời tiết như co giãn nhiệt, chuyển động của mặt đất, địa chấn, mưa và nhiều yếu tố thiên nhiên khác như cỏ dại, cây dại mọc lên từ bên dưới.

Đá dăm sẽ giúp khắc phục các vấn đề trên, nó sẽ giúp hấp thụ nhiệt tốt hơn, giảm nhiệt cho đường ray. Các lớp đá sẽ ngăn chặn các cây dại mọc từ dưới đất lên, đồng thời sẽ giúp thoát nước tốt hơn khi đường ray ngập nước, ảnh hưởng đến độ an toàn của đường ray.

Vậy tại sao lại không sử dụng các viên sỏi tròn mịn mà phải là đá dăm nhiều cạnh? Bạn hãy thử hình dung một đống cát và một đống đá dăm, bạn hoàn toàn có thể dùng tay đẩy đống cát đi dễ dàng, nhưng với đống đá dăm, hầu như không thể. Tính chất đó có được do "nội ma sát của tập hợp đá", nó giúp đường ray được cố định, giảm tải tốt hơn.

Tuy nhiên, một vấn đề khác xảy ra, đó là đá dăm rất dễ bẩn. Và nếu đá dăm bẩn thì ảnh hưởng lớn đến việc thoát nước, từ đó dẫn đến đường ray bị ngâm nước và dễ hư hỏng. Nên việc vệ sinh đá dăm cũng là một việc quan trọng.

Trước sự tàn phá của thiên nhiên, con người và sự hao mòn trong quá trình sử dụng, công tác bảo trì lớp đá ba lát tiêu tốn rất nhiều nhân lực, chi phí và thời gian. Vì vậy, ngành công nghiệp đường sắt cũng đã phát triển và áp dụng những loại đường sắt không cần dùng đá ba lát (ballastless track). Thay vì sử dụng lớp đá ba lát trợ lực, người ta dùng các phiến bê tông đặt liên tiếp nhau và đường ray được đặt trực tiếp lên mặt trên của phiến bê tông.

Đường ray hiện đại không sử dụng đá ba lát có chi phí cao.

Tuy nhiên, do chi phí ban đầu cao hơn và mất nhiều thời gian để thay thế trên các tuyến đường sắt sẵn có, loại đường ray không dùng đá ba lát thường được dành cho các tuyến đường sắt cao tốc hoặc vận tải nặng.

V.Cường (tổng hợp)

Xăng E5RON92 giảm 447 đồng/lít

Từ 22h ngày 12/3, giá xăng dầu tăng giảm đan xen, trong kỳ điều hành này giá dầu hỏa tăng cao nhất với mức tăng 2.513 đồng/lít.

Thông điệp đầu tiên của tân Lãnh tụ Tối cao Iran

Ngày 12/3, gần một tuần sau khi được bổ nhiệm, Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei đã đưa ra thông điệp đầu tiên, trong bối cảnh xung đột giữa Iran với Mỹ và Israel chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Khơi thông kênh dẫn vốn để tăng trưởng 2 con số

Để tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn 2026-2030, nền kinh tế cần tới 38,5 triệu tỷ đồng. Nguồn vốn này, ngoài tín dụng ngân hàng, cần đẩy mạnh phát triển thị trường chứng khoán, trái phiếu, vốn đầu tư nước ngoài… trên cơ sở hài hòa chính sách tiền tệ, tài khoá.

Xứng đáng là cơ quan truyền thông chủ lực của lực lượng CAND

Sáng 12/3, tại Hà Nội, Thượng tướng Lê Quốc Hùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an đã có buổi làm việc với Cục Truyền thông CAND về toàn diện các mặt công tác của đơn vị.

Thủ tướng giao Bộ Tài chính nghiên cứu điều chỉnh thuế bảo vệ môi trường xăng dầu về 0 đồng

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đề nghị Bộ Tài chính nghiên cứu phương án điều chỉnh thuế bảo vệ môi trường đối với các mặt hàng xăng dầu về 0 đồng.

Bế giảng khóa bồi dưỡng “Huấn luyện và sử dụng chó nghiệp vụ” cho cán bộ Bộ Nội vụ Campuchia

Chiều 12/3, tại Trung tâm Huấn luyện và sử dụng động vật nghiệp vụ (xã Nội Bài, Hà Nội), Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động (Bộ Công an) tổ chức lễ bế giảng khóa bồi dưỡng ngắn hạn chuyên đề “Huấn luyện và sử dụng chó nghiệp vụ” dành cho cán bộ Bộ Nội vụ Vương quốc Campuchia.

Bắt giam 22 đối tượng trong vụ hỗn chiến từ mâu thuẫn, thách thức qua mạng

Ngày 11/3, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam với Dầu Thanh Phong (SN 2009, ngụ phường An Nhơn, TP Hồ Chí Minh) Nguyễn Trí Thanh (SN 2008, ngụ tỉnh Khánh Hòa, tạm trú phường An Hội Tây, TP Hồ Chí Minh) cùng 20 đối tượng khác để điều tra về hành vi gây rối trật tự công cộng. Cơ quan Công an cũng lập hồ sơ, sàng lọc xử lý với nhiều người liên quan về cùng hành vi.

Cơ quan An ninh điều tra Công an TP Hà Nội ra lệnh tạm giam đối với Lê Anh Hùng

Đối tượng Lê Anh Hùng (SN 1973, trú tại phường Định Công, TP Hà Nội) bị bắt về tội "Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam".

An ninh năng lượng trước cú sốc mới: Các quốc gia kích hoạt chính sách ứng phó

Căng thẳng tại Trung Đông đang đẩy thị trường năng lượng toàn cầu rơi vào trạng thái bất ổn mới. Trước nguy cơ gián đoạn nguồn cung và giá dầu tăng mạnh, nhiều quốc gia đã nhanh chóng triển khai các biện pháp ứng phó nhằm bảo đảm an ninh năng lượng và giảm tác động đối với đời sống người dân.

Chủ động thế trận bảo vệ nhiều lớp, bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn cuộc bầu cử

Đến thời điểm hiện tại, toàn bộ các phương án bảo vệ đối tượng cảnh vệ tham gia các hoạt động của cuộc bầu cử, trong đó có phương án bảo vệ tại các điểm bỏ phiếu nơi lãnh đạo Đảng, Nhà nước thực hiện quyền công dân vào ngày 15/3, đã được hoàn tất, bảo đảm đúng yêu cầu, tiến độ đề ra.

Gỡ vướng để hộ kinh doanh an tâm tuân thủ nộp thuế

Việc tăng cường hướng dẫn nghiệp vụ, hoàn thiện hệ sinh thái công nghệ hỗ trợ kê khai và đẩy mạnh truyền thông chính sách sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc giúp hộ kinh doanh thực hiện nghĩa vụ thuế thuận lợi, chính xác và hiệu quả.

Phía sau quyết định xả dầu khẩn cấp

Ngày 11/3, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cùng nhiều nền kinh tế lớn tuyên bố xả hàng trăm triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược nhằm hạ nhiệt thị trường năng lượng đang biến động mạnh vì căng thẳng địa chính trị. Từ cú sốc dầu mỏ năm 1973 đến khủng hoảng năng lượng năm 2022, lịch sử cho thấy những quyết định như vậy chưa bao giờ chỉ là câu chuyện thuần túy của thị trường, mà còn là nỗ lực ngăn chặn các tác động lan rộng tới đời sống kinh tế – xã hội.

Cục Đường bộ Việt Nam đưa ra loạt giải pháp ổn định giá cước vận tải

Trước biến động mạnh của giá xăng dầu, Cục Đường bộ Việt Nam vừa đưa ra hàng loạt giải pháp nhằm ổn định giá cước vận tải, từ giảm một số loại phí, hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng chi phí nhiên liệu đến thúc đẩy chuyển đổi sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch.

Chưa ghi nhận thiệt hại hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam – Israel

Đến nay, chưa có thông tin về thiệt hại cụ thể đối với các lô hàng xuất nhập khẩu giữa doanh nghiệp Việt Nam và đối tác Israel trong bối cảnh xung đột hiện nay, được xem là tín hiệu tích cực cho hoạt động thương mại song phương.

Tuyên tử hình 4 bị cáo trong đường dây mua bán gần 100 kg ma túy

Nhóm bị cáo trong đường dây mua bán, vận chuyển ma túy, quy mô đặc biệt lớn, tổng khối lượng ma túy thu giữ lên tới gần 100 kg ma túy các loại.

Người nổi tiếng không được lợi dụng niềm tin để trục lợi dưới mọi hình thức

Người có ảnh hưởng, chủ các trang cộng đồng, nhóm cộng đồng, kênh nội dung khi tham gia hoạt động trên môi trường số không lợi dụng niềm tin, tình cảm của công chúng, khán giả để trục lợi cá nhân dưới mọi hình thức. Khi thực hiện quảng cáo, cần thông báo công khai với người tiếp nhận quảng cáo.