Toà án Nam phi xử trùm phân biệt chủng tộc Vlok: Sát thủ lĩnh án tù chung thân?
Những phiên xử bắt đầu từ ngày 17/8/2007 tại Tòa án Pretoria, dự kiến đến cuối năm nay mới kết thúc. Nhiều người mong đợi phiên tòa này đã từ lâu, trong đó có Chikane, trước đây đã bị tay chân của Vlok đầu độc suýt chết, nay là cố vấn cao cấp của đương kim Tổng thống Thabo Mbeki.
Từ áp lực của những nạn nhân, đa số dân da màu Nam Phi và quốc tế, Chikane đã tham mưu cho Chính phủ của Mbeki chỉ đạo cảnh sát điều tra và nhanh chóng kết thúc hồ sơ để đem tên đồ tể Vlok ra xét xử.
Dưới thời Apartheid, Vlok được xem là một trong những cánh tay đắc lực của nhà cầm quyền với chức vụ Bộ trưởng Luật và Sắc lệnh, đã từng ký lệnh hành quyết khoảng 30 ngàn người da màu theo đảng Đại hội dân tộc châu phi (ANC) chống lại chủ nghĩa phân biệt chủng tộc.
Theo kết quả điều tra của Ủy ban Hòa giải và Sự thật (Truth anh Reconciliation Commission – TRC), thì cách giết người đặc trưng nhất của Vlok là pha thuốc độc cực mạnh vào nước uống của tù nhân. Chỉ cần một ngụm nhỏ thôi tù nhân sẽ chết ngay.
Cùng với Vlok nhúng tay vào tội ác có Cảnh sát trưởng khi đó là Johannes Van de Merwe và 3 quan chức tư pháp khác.Từ sự tranh đấu của Mandela ở trong tù, đến năm 1992, Mandela được trả tự do, tiếp tục đấu tranh chống lại chủ nghĩa phân biệt chủng tộc.
Trong kỳ bầu cử dân chủ đầu tiên có sự giám sát của LHQ và Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu vào năm 1993, Mandela đã chiến thắng vang dội, trở thành vị Tổng thống lần đầu tiên được bầu một cách dân chủ.
Sau khi nắm quyền trong tay, việc đầu tiên mà Mandela làm là thành lập TRC do Tổng giám mục Desmond Tutu lãnh đạo, điều tra tất cả những vụ giết người da màu do tay chân của Vlok và các trùm Apartheid khác thực hiện, đã lần lượt đem những kẻ phạm tội diệt chủng ra tòa xử, án cao nhất là tù chung thân.
Cùng ra tòa lần này với Vlok, có cả Cảnh sát trưởng Merwe và 3 quan chức tư pháp trước nay đã tham gia trực tiếp vào những vụ hành quyết man rợ. Khi được đưa ra trước vành móng ngựa để đối chất, Vlok đã thú nhận hết tội lỗi của mình, đề nghị được giảm án.
Những phiên xử vẫn còn tiếp tục. Dự kiến đến cuối năm 2007, Tòa sẽ tuyên Vlok và đồng bọn án tù chung thân