Bao giờ có “cầy tơ” sạch?
Thông thường vào những dịp đầu tháng, đầu năm, người ta kiêng ăn thịt chó vì sợ vận đen. Thế mà trong những ngày tháng Giêng này, vấn đề đảm bảo vệ sinh an toàn thịt chó lại được dư luận quan tâm. Có rất nhiều ý kiến bàn ra, tán vào xung quanh việc có nên ban hành quy trình kiểm soát, giết mổ thịt chó. Và con chó là vật nuôi làm cảnh hay ăn thịt cũng nhận được hàng ngàn lời luận bàn.
"Sống ở trên đời ăn miếng dồi chó…", chẳng biết từ bao giờ, dân gian đã truyền tụng câu ca trên. Nếu biết ghen, hẳn những món như phở, bún riêu, giò lụa…, những món "quốc hồn quốc tuý" của dân tộc phải tị nạnh với thịt chó, bởi chỉ có cái món ưa riềng mẻ này được ca tụng oách như vậy. Mà nào chỉ có vậy, thịt chó còn gắn với câu "cầy tơ bảy món". Không dừng lại ở những món truyền thống, hiện nay ở nhiều nơi người ta còn chế biến ra những món khác nữa như bì nướng, xào lăn, tiết canh…
Thịt chó đúng là món ăn dân dã có mặt ở mọi nơi, mọi chỗ. Không chỉ có ở các chợ lớn, chợ xanh, mà ngay ở chợ cóc hay vỉa hè nó cũng được bày bán... Còn ở nông thôn thì khỏi phải nói, từ phố huyện đến chợ làng đều có bán món "đặc sản" này.
Nhắc đến thịt chó Hà Nội, phải kể đến "khu công nghệ chế biến thịt chó Nhật Tân", dốc Hàng Than, đường tàu phố Phùng Hưng, phố Lê Văn Hưu... Còn những điểm bán thịt chó vô danh thì nhan nhản...
Thịt chó từ lâu đã trở thành món ăn quen thuộc với số đông người Việt Nam, thế nhưng theo trả lời của ông Hoàng Văn Năm, Cục phó Cục Thú y trên Báo Pháp luật TP HCM ra ngày 18/2, thì "chó không phải là động vật cung cấp thức ăn cho người, mà nó được coi là động vật nuôi làm cảnh, động vật nuôi trong nhà nên không có văn bản nào hướng dẫn việc kiểm soát, giết mổ cả".
Quả thực, cơ quan quản lý có cái khó của họ, bởi họ phải làm việc trên cơ sở văn bản. Thế nhưng, đứng trước vấn đề vệ sinh thực phẩm của món thịt chó, một vài chi cục thú y địa phương lại kiến nghị đề nghị cơ quan cấp bộ ban hành quy trình kiểm soát giết mổ chó. Vấn đề đặt ra là cấp nào sẽ quản lý việc đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng khi sử dụng món "cầy tơ" đây?
Đúng là có nhiều nước trên thế giới nuôi chó để làm cảnh, nhưng nước ta lại khác. Ngoài "nhiệm vụ" trông nhà, từ lâu chó được làm thịt và chế biến ra nhiều món ăn giàu dinh dưỡng. Vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm của thịt chó được đặt ra gần đây cũng bởi thịt chó được tiêu thụ lớn song chưa đảm bảo tiêu chí an toàn.
Bằng chứng là trong đợt tiêu chảy cấp năm 2008, ngành Y tế đã phát hiện trong thịt chó bày bán tại các chợ, các quán ăn có chứa phẩy khuẩn tả.
Cũng trong đợt bùng phát dịch tiêu chảy cấp, chúng tôi đã về thôn Cao Hạ, xã Đức Giang, huyện Hoài Đức, Hà Nội để tìm hiểu về quy trình giết mổ chó. Đây là địa phương được coi là nơi cung cấp thịt chó chủ yếu cho nội thành Hà Nội và các địa bàn lân cận.
Cũng tại đây, chúng tôi được một chủ đại lý bán buôn chó sống và thịt chó dẫn đi thị sát khu vực nhốt, giết thịt. Không có nơi nhốt, giết thịt riêng biệt. Chó được "đánh" từ Lào, Thái Lan về bằng ôtô và nhốt ở cái chuồng rộng khoảng 30m ngay trước nhà. Nơi giết mổ ngay tại giếng nước và cũng liền kề bếp và lối đi ra đường.
Khi chúng tôi có mặt, nơi giết mổ chó đã được thu dọn sạch sẽ, kể cả mấy cái máy vặt lông chó cũng được chùi bóng loáng. Chủ nhà giải thích, do trước khi xảy ra dịch, mỗi ngày phải giết mổ hàng chục con nên phải dùng bằng máy cho nhanh. Hơn nữa, việc bảo quản để thịt chó tươi, ngon rất cần thiết nên phải đầu tư tủ bảo ôn. Chỉ vào hai chiếc tủ bảo ôn công suất lớn rỗng không, chủ nhà cho biết do bị ảnh hưởng bởi dịch nên giết mổ ít...
Theo tìm hiểu của chúng tôi, trước năm 2000, chó được thu mua chủ yếu trong các tỉnh phía
Ngày 18/2, tiếp xúc với chị Tuyết, chủ đại lý thịt chó trên khu chợ tạm Phùng Hưng (chợ 19-2 chuyển lên họp tạm ở đây), chúng tôi cũng được biết, hàng của chị có cả chó nhà lẫn chó mua từ Thái Lan. Chó ngoại nhập thường có đặc điểm nạc, chắc thịt.
Về vấn đề vệ sinh thực phẩm, chị Tuyết cho rằng, Ban quản lý chợ 19-2 yêu cầu các hộ kinh doanh mặt hàng tươi sống phải đăng ký cam kết đảm bảo an toàn. Nói về kiểm dịch, chị Tuyết cho biết ngay tại cửa khẩu, việc này đã được thực hiện. Còn việc đóng dấu, kiểm tra chất lượng như với thịt gia cầm, thịt lợn thì chưa tiến hành…
Bao giờ có thịt chó sạch là vấn đề được nhiều người ưa thích món ăn này quan tâm. Những vấn đề như bệnh dại, nhiễm khuẩn đối với món thịt này cũng được các chuyên gia y tế đặt ra... Việc này đòi hỏi cơ quan bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, cơ quan Thú y cần sớm có tiếng nói chung để đưa ra hướng dẫn cụ thể