Chết vì xe cứu thương "tắc đường"
Vào giờ cao điểm, phương tiện trên một số tuyến đường tại TP HCM dày đặc như nêm cối, nếu xe cứu thương lọt vào "trận đồ" kẹt xe này cũng phải di chuyển nhích từng tí một. Nạn ùn tắc giao thông (UTGT) tại TP Hồ Chí Minh hiện nay đã ảnh hưởng không nhỏ tới việc di chuyển bệnh nhân cấp cứu, đe dọa trực tiếp tính mạng người bệnh do đến bệnh viện cấp cứu chậm.
Theo chân 115
Theo chân tài xế xe cứu thương của Trung tâm Cấp cứu 115, chúng tôi ghi nhận những khó khăn, nguy hiểm của tài xế và ê kíp bác sỹ làm nhiệm vụ chuyển bệnh nhân cấp cứu.
Đúng 17h, Đội tài xế cứu thương nhận tiếng chuông báo từ bộ phận trực điện thoại đường dây nóng 115 báo hiệu có bệnh nhân cần cứu chữa. Đó là một trường hợp bệnh nhân nặng cần cấp cứu kịp thời hiện đang ở lầu 4, chung cư số 26 Lý Tự Trọng (quận 1).
Cả tài xế lẫn bác sỹ lập tức xuất phát. Nhưng vừa ra khỏi cổng, nhìn dòng người và phương tiện nhích từng tí một trên đường Tô Hiến Thành (quận 10), mọi người trên xe cứu thương đều ái ngại. Tài xế Phạm Quốc Việt - Đội trưởng Đội xe cấp cứu 115, dù đã có 20 năm trong nghề tài xế cứu thương nhưng cũng chỉ biết lắc đầu.
Anh Việt nhấn nút hụ còi ưu tiên nhưng giữa dòng phương tiện dày đặc hầu như không có lối thoát. Phải mất gần 20 phút mới qua được giao lộ đường Đồng Nai - Tô Hiến Thành, dù đoạn đường chưa đầy 100m.
Anh Việt phải đánh tay lái sang đường Sư Vạn Hạnh. Nhìn phía trước xe cộ vẫn dày đặc, tài xế Việt lúc đánh tay lái bên này, lạng bên kia để tránh phương tiện 2 bánh và xe bus, người đi đường nghe tiếng hụ còi liền tìm cách tránh nhường xe cứu thương nhưng không biết tránh ở đâu.
Gần giao lộ Nguyễn Thị Minh Khai - Cao Thắng, khi xe cứu thương vừa lách tránh một xe 2 bánh bất ngờ qua đường, anh Việt đang xin đường vượt lên phía trước thì xe bus BKS 53N-332… đang choán hết phần đường bất ngờ thắng gấp, khiến chúng tôi một phen hú vía.
Anh Việt cho biết, đáng sợ nhất là các phương tiện khổ lớn như xe bus, xe vận tải khi chung đường, nhiều tài xế vô cảm không chịu nhường đường, buộc xe cứu thương phải vượt bên phải, rất nguy hiểm.
Đến giao lộ với đường Cống Quỳnh (quận 1), đáng lẽ đi đường này là hợp lý vì quãng đường ngắn, liếc nhanh vào đoạn đường có siêu thị Cống Quỳnh, cổng Bệnh viện Từ Dũ đang đông đúc người buộc anh Việt đánh tay lái tìm đường khác.
Trên đoạn đường khoảng 4km nhưng vì nạn ùn tắc giao thông nên gần 1h sau mới tiếp cận được bệnh nhân là ông Bùi Văn Hiếu (54 tuổi) bị xơ gan, dịch tràn màng phổi, tình hình buộc phải chuyển bệnh nhân lên bệnh viện tuyến trên cấp bách.
Bác sỹ Ngọc Định quyết định chuyển bệnh nhân lên Bệnh viện Bình Dân để cấp cứu kịp thời. Lúc này dù đã hơn 18h nhưng các tuyến đường khu vực quận 3 vẫn xảy ra nạn ùn tắc tại nhiều điểm.
Theo tài xế xe cứu thương, thường khi gặp UTGT kéo dài thì thời gian chết chiếm gấp mấy lần chuyển viện bình thường; người nhà bệnh nhân cũng chỉ biết nhìn xe cứu thương nhích từng tí mà rơi nước mắt vì người thân đang phải chịu đau đớn trên xe.
Nhiều lúc phải chịu dừng xe tại chỗ, chờ CSGT đến điều tiết phân luồng thì mới đi được. Đã thế vào nội thành, càng gặp khó khăn về nạn ùn tắc giao thông, có khi xe cứu thương không biết xoay xở thế nào.
Hậu quả rất khó lường
Bác sỹ Hà Thanh Hà, Phó trưởng Khoa Cấp cứu ngoại viện Bệnh viện Cấp cứu Trưng Vương, là đơn vị phụ trách trực tiếp Trung tâm Cấp cứu 115 của thành phố tâm sự: "Toàn bộ ê kíp cấp cứu 115 khi lên đường trong lòng luôn lo sợ đường bị ách tắc. Khi bệnh nhân có tiên liệu nguy hiểm tới tính mạng mà gặp UTGT thì tài xế, bác sỹ, người nhà bệnh nhân đều như có lửa đốt trong lòng".
Nhiều lúc tài xế phải điện về Trung tâm để thông báo cho gia đình bệnh nhân tìm phương tiện khác để đến bệnh viện. Dù biết các phương tiện khác không có các thiết bị phục vụ công tác cấp cứu tại chỗ, nhưng không còn cách nào khác ngoài chuyện người nhà tìm phương cách đến bệnh viện trong thời gian nhanh nhất.
Theo các bác sỹ Khoa Cấp cứu Bệnh viện Chợ Rẫy, nạn UTGT đặc biệt gây khó khăn đối với các bệnh viện tuyến dưới khi có trường hợp bệnh nhân cần cấp cứu gấp phải chuyển viện lên tuyến trên.
Thời gian trong cấp cứu rất quan trọng, đương nhiên ảnh hưởng rất lớn tới sức khỏe và tính mạng người bệnh nếu di chuyển chậm trễ. Hiện Bệnh viện Chợ Rẫy mỗi ngày tiếp nhận từ 200 đến 250 ca cấp cứu, trong đó có nhiều bệnh nhân bị TNGT, tai nạn lao động chấn thương sọ não cần được cấp cứu gấp trong vòng không quá 4 giờ, nếu chuyển viện không kịp thời để mổ thì thương tổn rất lớn, tiên liệu gần như tử vong.
Bệnh viện Chợ Rẫy chưa có con số thống kê cụ thể có bao nhiêu bệnh nhân bị ảnh hưởng từ nạn UTGT gây ra, tuy nhiên theo bác sỹ trực tiếp điều trị thì ảnh hưởng rất lớn.
Thống kê mới đây của Bệnh viện Nhi Đồng 1 TP HCM, có khoảng 40% số ca cấp cứu bị tử vong là có nguyên nhân từ chuyển viện, trong đó có nguyên nhân chậm trễ do xe cứu thương gặp UTGT trên đường. Trong một cuộc khảo sát mới đây của bệnh viện này cũng cho thấy, mỗi năm bệnh viện này có từ 150 đến 200 bé tử vong trước khi xe cấp cứu tới được bệnh viện.
Tình trạng UTGT tại TP HCM hiện đang là bài toán khó, thành phố đã đưa ra nhiều phương án để giải quyết nhưng vẫn chưa đạt hiệu quả, gây khó khăn cho người dân.
Trong đó nạn ùn tắc đã ảnh hưởng trực tiếp tới công tác chuyển viện cấp cứu và tính mạng người bệnh. Thiết nghĩ, đã đến lúc thành phố cần nghiên cứu những giải pháp bảo đảm cho xe cứu thương cấp cứu bệnh nhân