Đà Nẵng: Được lợi gì khi cho khai thác vàng Khe Đương?
Ông Phạm Trí - Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm Hoà Bắc, cho biết: Đến thời điểm này, nhà cửa, kho tàng, máy móc thiết bị của Công ty Trường Sơn tại mỏ vàng Khe Đương vẫn nguyên vẹn như trước. Có chăng, chỉ vài ba chiếc máy, khả năng bị hỏng, đã được chuyển ra khỏi rừng. Số nhân công tại mỏ hiện có 5 người, họ làm nhiệm vụ trông coi tài sản; song khó thể dám chắc số người này không tiếp tục khai thác vàng, bởi mỏ vàng vẫn chưa đóng.
Theo công văn của UBND TP Đà Nẵng chậm nhất, cuối tháng 1/2014, Công ty Trường Sơn đóng cửa mỏ vàng Khe Đương, chấm dứt hoàn toàn việc khai thác vàng. Đến giữa tháng 1/2014, UBND TP Đà Nẵng tiếp tục ban hành Quyết định số 444/QĐ-UB chấm dứt hiệu lực Giấy phép khai thác vàng tại Khe Đương. Chỉ đạo là vậy, nhưng ngày 8/4 vừa qua, lực lượng Kiểm lâm Hoà Vang phối hợp với Công an, dân quân xã Hoà Bắc tiến hành kiểm tra đột xuất tại mỏ vàng này đã phát hiện 20 nhân công cùng 6 máy phục vụ khai thác vàng đang hoạt động tối đa công suất. Lực lượng làm nhiệm vụ đã lập biên bản vi phạm, yêu cầu lãnh đạo mỏ vàng đến trụ sở UBND xã Hoà Bắc giải quyết sự việc…
Ông Trí cho biết thêm, việc quản lý giám sát việc khai thác vàng tại mỏ vàng Khe Đương rất khó khăn, bởi lực lượng chức năng không thường xuyên có mặt tại đây. Khi lực lượng chức năng kiểm tra, Công ty Trường Sơn cam kết không khai thác, nhưng lúc họ rút ra khỏi rừng, thì nhân công công ty này lại chui vào các hầm vàng có sẵn để tiếp tục khai thác. Chỉ đạo, quyết định của UBND TP Đà Nẵng đã rõ ràng, Công ty Trường Sơn vẫn không thực hiện. Trong khi, lực lượng Kiểm lâm mỏng, khó bề giữ nổi. “Chậm trễ trong xử lý mỏ vàng Khe Đương, không chỉ tài nguyên vàng tiếp tục bị khai thác trái phép, mà tài nguyên lâm sản cũng bị tàn phá. Vì con đường khoảng 10km từ thôn Giàn Bí (xã Hoà Bắc) vào mỏ vàng Khe Đương đã được Công ty Trường Sơn mở, ôtô lưu thông bình thường”, ông Trí cho biết.
Từ ngày UBND TP Đà Nẵng có Công văn số 11126/ UBND-QLĐTh, đơn vị chịu trách nhiệm chính trong việc xử lý “hậu khai thác vàng ở Khe Đương” là Sở TN&MT TP Đà Nẵng, đã tổ chức 3 cuộc họp với các ban, ngành liên quan để triển khai thực hiện. Nhưng, thật khó hiểu khi Công ty Trường Sơn vẫn chưa thực hiện; còn các cơ quan chức năng cũng không có động thái nào để xử lý dứt điểm sự việc.
Thực tế cho thấy, việc cho phép Công ty Trường Sơn tiến hành khai thác vàng ở Khe Đương mất nhiều hơn được. Vì rừng nguyên sinh tại khu vực này đã bị tàn phá không thương tiếc; nhiều héc-ta rừng nguyên sinh nơi Công ty Trường Sơn đặt “đại bản doanh” để khai thác vàng hiện không còn một bóng cây. Môi trường sinh thái bị tàn phá nghiêm trọng. Các con đường dẫn đến hầm vàng được mở bằng cơ giới làm cho diện tích rừng bị thu hẹp lại. Bãi thải sau khai thác vàng chất ngất bùn đất; các con suối bị đất đá bồi lấp…
Mất mát, thiệt hại không nhỏ, song “cái được” duy nhất sau 6 năm cho phép Công ty Trường Sơn khai thác vàng ở Khe Đương là ngân sách TP Đà Nẵng được bổ sung thêm hơn nửa tỷ đồng từ việc doanh nghiệp này thực hiện nghĩa vụ các loại thuế (?!)