Đền thờ Bà Chúa Ngọc biến thành... đền thờ Huyền Trân công chúa

10:07 06/07/2013
Tại ngã tư quốc lộ 9 cắt đường Hồ Chí Minh, địa phận xã Cam Thủy, huyện Cam Lộ (Quảng Trị) có tấm biển chỉ dẫn “Đền thờ Huyền Trân công chúa cách 8km”, về hướng Đông Bắc theo đường Xuyên Á. Theo tấm biển này, đến đối diện cổng làng Kim Đâu thuộc xã Cam An, huyện Cam Lộ, thì bắt gặp tấm biển thứ 2 “Đền thờ Huyền Trân công chúa cách 500m”...

Chúng tôi theo đường vào làng bắt gặp đền thờ trông hoành tráng, mặt đền hướng ra hồ nước rộng (phía bờ hồ bên kia có di tích giếng nước với bút tích “giếng Bàu Đá kiến tạo thế kỷ thứ XIV, trùng tu 2006” thuộc hệ thống di tích đền thờ trên), lưng đền sát con đường bê tông liên thôn.

Theo quan sát, ở thành đền có ghi “Công trình sửa chữa tôn tạo mở rộng. Miếu bà Huyền Trân công chúa. Các đơn vị tham gia đóng góp xây dựng: Sở GTVT Quảng Trị; Tổng Công ty XD CTGT8-Bộ GTVT; Công ty cổ phần XD và TM 343-Hà Nội. Hoàn thành tháng 2/2010”. Tuy nhiên, nhiều người dân địa phương cho biết, đền thờ được xây mới chứ không phải sửa chữa tôn tạo mở rộng. Các dấu tích lịch sử vì thế đã bị xóa bỏ hoàn toàn.

Tấm biển chỉ dẫn sai về lịch sử do Sở GTVT Quảng Trị cắm trên đường Xuyên Á.

Đi tìm câu trả lời “đền thờ ở xóm Chùa, thôn Kim Đâu có phải là đền thờ Huyền Trân công chúa?”, chúng tôi được ông Lê Đức Thọ, Phó Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích và Danh thắng Quảng Trị cho biết: Đền thờ hay miếu thờ ở xóm Chùa, thôn Kim Đâu không phải là miếu thờ Huyền Trân công chúa, mà đó là miếu thờ Bà Chúa Ngọc, một vị nữ thần của người Chăm, thần mẹ xứ sở, Mẫu đất, Po yan Ynư Nagar. Miếu thờ này đã được xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh, do UBND huyện Cam Lộ trực tiếp quản lý. Năm 1998 và 2010, di tích này do bị xuống cấp, hư hỏng nặng, đã được địa phương và một số sở, ban ngành, doanh nghiệp tư nhân hỗ trợ kinh phí sửa chữa tôn tạo. Nhưng trong quá trình thi công, cũng như sự giới hạn về kiến thức lịch sử của những người liên quan, đã tạo ra những sai sót rất nghiêm trọng, từ “Chúa/chủ Ngọc Miếu” đã bị xóa bỏ để thay thế bằng miếu thờ Công chúa Huyền Trân. Trong việc này, ngành Di tích và Danh thắng Quảng Trị cũng có một phần lỗi, do biết sai mà không “thổi còi”- ông Thọ thẳng thắn.

Theo nghiên cứu của PGS.TS Đỗ Bang, khi nói về vị nữ thần của người Chăm, thần mẹ xứ sở, Mẫu đất, Po yan Ynư Nagar, có những điều rất đáng lưu ý. Đó là ở những làng xã nông nghiệp miền Trung nói chung và Quảng Trị nói riêng, đa số đều có miếu thờ vị nữ thần nói trên với tên gọi miếu Bà Chúa Ngọc, hay miếu thờ bà Thiên Y Ana Ngọc Diễn Phi.

Những ngôi miếu này thường được người Việt dựng lên bên trên các phế tích đền tháp Chăm, những dấu tích liên quan đến văn hóa Chăm hoặc những khu vực được coi là linh thiêng của các làng. Thần hiệu của Bà Chúa Ngọc theo các sắc phong dưới thời Nguyễn, có nơi đề là Thiên Y Ana Diễn Bà Chúa Ngọc Thánh Phi thượng đẳng thần, có nơi là Hồng Nhân Phổ Tế Linh Ứng thượng đẳng thần...

Phan Thanh Bình

Với 70 năm tuổi đời, 52 năm hoạt động cách mạng liên tục, đồng chí Trần Quốc Hoàn được phân công giữ nhiều trọng trách của Đảng và Nhà nước. Trên mọi cương vị công tác, đồng chí luôn là người cán bộ lãnh đạo mẫu mực, tuyệt đối trung thành với sự nghiệp cách mạng của Đảng, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, có đạo đức trong sáng, chân thành, khiêm tốn, giản dị, yêu thương đồng chí, đồng bào.

Thông tin từ Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, hiện nay, không khí lạnh đã ảnh hưởng đến hầu hết khu vực Bắc Trung Bộ và một số nơi ở khu vực Tây Bắc Bộ. Ở khu vực Đông Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có mưa, mưa rào rải rác; nhiệt độ đã giảm từ 4-10 độ. Vịnh Bắc Bộ đã có gió Đông Bắc mạnh cấp 6, giật cấp 7.

Nhân dịp Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, các chính đảng, tổ chức và bạn bè quốc tế đã liên tục gửi thư, điện chúc mừng tới Đại hội, bày tỏ tình cảm đoàn kết, hữu nghị, đánh giá cao những thành tựu to lớn mà Việt Nam đạt được qua 40 năm đổi mới và tin tưởng sâu sắc rằng Đại hội Đảng lần thứ XIV sẽ thành công rực rỡ, là mốc son tiếp tục đưa Việt Nam phát triển thịnh vượng trong kỷ nguyên mới.

Chiều 21/1, Đại hội XIV của Đảng tiếp tục thảo luận về các văn kiện Đại hội. Uỷ viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng tham luận về chủ đề “Phát huy sức mạnh nội sinh của văn hóa và con người Việt Nam - nền tảng cho phát triển nhanh và bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới”.

Chiều 21/1, tiếp tục phiên thảo luận tại hội trường về các văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, thay mặt Đảng bộ Bộ Công Thương, đồng chí Lê Mạnh Hùng, Bí thư Đảng ủy, Quyền Bộ trưởng Bộ Công thương trình bày tham luận với chủ đề “Phát triển công nghiệp, thương mại Việt Nam tự chủ, kết nối, hiện đại hóa, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và hội nhập hiệu quả vào chuỗi sản xuất, chuỗi cung ứng toàn cầu”. 

Chiều tối 21/1, Phòng Kiểm tra - Pháp chế, Sở Y tế TP Hồ Chí Minh cho biết đã ra quyết định xử phạt và đình chỉ hoạt động nhiều cơ sở nha khoa trên địa bàn thành phố do có hàng loạt hành vi vi phạm, trong đó chủ yếu là hành vi cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh (KCB) khi không có giấy phép hoạt động KCB, quảng cáo dịch vụ không phép…

Những ngày này, hoà trong không khí hân hoan đón ngày hội lớn của toàn dân tộc, tại Sân bay quốc tế Nội Bài - "cánh cửa" đầu tiên đón tiếp các đoàn đại biểu quốc tế, các cơ quan thông tấn báo chí và những người bạn phương xa đến với Thủ đô, Công an cửa khẩu Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Bộ Công an đang triển khai phương án bảo vệ Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV ở mức độ cao nhất.

Sau nhiều thập niên dựa vào các cấu trúc an ninh bên ngoài, Saudi Arabia đang âm thầm nhưng quyết liệt tái thiết vai trò của mình trong khu vực. Những động thái dồn dập nhằm hình thành các liên minh quân sự mới với Thổ Nhĩ Kỳ, Pakistan, Ai Cập và Somalia không chỉ phản ánh lo ngại trước các bất ổn, mà cho thấy Riyadh đang muốn viết lại “luật chơi” an ninh tại Trung Đông.

Sáng 21/1, tiếp tục phiên thảo luận tại hội trường về các văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, thay mặt Đảng bộ Cơ quan Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ nhiệm Thường trực Ủy ban Kiểm tra Trung ương Trần Văn Rón trình bày tham luận với chủ đề "Đổi mới công tác kiểm tra, giám sát góp phần tăng cường kỷ luật, kỷ cương, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức Đảng, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới".

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文