Hà Nội: Quy định không cấp sổ đỏ cho đất dưới 30m2 vẫn vướng mắc

Không cấp "sổ đỏ", "ngõ nhỏ, phố mỏng" vẫn tồn tại

Sau một năm thực hiện, mục tiêu xây dựng đô thị văn minh hiện đại mà trước mắt là tránh nhà "siêu mỏng", "siêu méo" đạt được không rõ nét, trong khi quy định này lại vô tình ảnh hưởng tới những quyền cho, tặng, thừa kế, chia tài sản… của người dân.

Mục tiêu của quy định này, là hạn chế việc xé nhỏ nhà ở, đất ở do nhu cầu dân sinh, để từng bước xây dựng đô thị văn minh hiện đại. Nhưng qua thực hiện, thì thấy yêu cầu trên dường như chưa đạt được với hàng loạt nhà "siêu mỏng", "siêu méo" lập tức mọc lên ngay sau khi các tuyến đường mới mở hoàn thành, như đường Khuất Duy Tiến, chân cầu Vĩnh Tuy, Kim Liên - Ô Chợ Dừa… Hà Nội đã và đang phát sinh hàng trăm, hàng ngàn thửa đất trong dân cư có diện tích nhỏ hơn 30m² do giải phóng mặt bằng các dự án hình thành nên thì sẽ giải quyết như thế nào?

Gần đây nhất là 30 hộ dân sau khi giao đất cho dự án phát triển đường vành đai I đoạn Ô Chợ Dừa đến Hoàng Cầu (khởi công ngày 17/4/2010), còn lại diện tích nhà đất dưới 30m² sẽ giải quyết ra sao?

Theo ông Phó Giám đốc BQL các dự án trọng điểm phát triển đô thị Hà Nội - Phạm Đình Tuấn: Những diện tích của 30 hộ dân đó do đã ở ổn định trước đó nên đương nhiên là được cấp "sổ đỏ". Nhưng sẽ không cấp giấy phép xây dựng vì không đáp ứng diện tích theo quy định. Những thửa đất còn lại nhỏ hơn 30m² chỉ được phép làm nhà tạm, hoặc các hộ phải hợp khối với nhà bên để có diện tích ít nhất là 30m², mặt tiền trên 3m mới được xây dựng nhà ở. Diện tích dưới 15m² thành phố sẽ thu hồi lại để cải tạo cảnh quan...

Trường hợp ông Lê Văn An ở khu Cầu Đơ, phường Hà Cầu, quận Hà Đông muốn chia căn nhà trên mảnh đất 57,8m² do cha mẹ để lại cho hai anh em ruột cùng ở. Nhưng theo quy định, nguyện vọng mỗi người một giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông không đạt được vì diện tích tách ra nhỏ hơn 30m². Cái khó là nếu chia tài sản trên thành tiền thì khoản tiền nhỏ đó cũng không thể mua được nhà với giá cả như hiện nay.

Không chỉ ông An mà ở Hà Nội còn tồn tại hàng vạn thửa đất dưới 30m² do chia tách ở trong khu dân cư, hiện người dân đã xây dựng nhà để ở. Thêm nữa, còn hàng nghìn căn hộ tập thể của Nhà nước có diện tích dưới 30m² hiện chưa có "sổ đỏ", hàng ngàn thửa đất dịch vụ mà Nhà nước bồi thường cho người dân khi lấy đất làm dự án... cũng đang gặp vướng mắc.

Quyết định 58/QĐ-UBND không hạn chế được nhà “siêu mỏng”, “siêu méo”, làm xấu cảnh quan đô thị.

Cần gỡ vướng, đảm bảo quyền lợi cho người dân

Ông Đinh Công Đạt, Phó trưởng Phòng Tài nguyên - Môi trường quận Hà Đông cho biết: Tại mục 4, điều 3 của Quyết định 58/QĐ-UBND quy định: "Nếu thửa đất đang sử dụng được hình thành trước ngày quy định này có hiệu lực thi hành (trừ các trường hợp là thửa đất tại các dự án phát triển nhà ở theo quy hoạch Nhà nước giao đất, các dự án đấu giá quyền sử dụng đất để xây dựng nhà ở có diện tích nhỏ hơn diện tích tối thiểu quy định (nhỏ hơn 30m² thì không được cấp giấy chứng nhận"), đủ điều kiện cấp giấy chứng nhận thì người sử dụng đất được cấp giấy chứng nhận". Những trường hợp là căn hộ tập thể dưới 30m², hoặc mua nhà của Nhà nước theo NĐ 61/CP dưới 30m² vẫn được cấp "sổ đỏ", hoặc khi chuyển nhượng cả thửa đất đó vẫn được phép cấp "sổ đỏ", trừ khi chia tách ra khi quyết định trên đã có hiệu lực thì không được.

Điểm mới trong Quyết định 58/QĐ-UBND, là quy định điều kiện cụ thể của việc cấp "sổ đỏ", có hạn mức tối thiểu, hạn mức tối đa để các cơ quan quản lý đất đai xem xét, cấp sổ. Vấn đề đặt ra là phải đảm bảo công bằng, nhất quán khi thực hiện quy định. Trong khi quy định không cấp "sổ đỏ" cho thửa đất nhỏ hơn 30m², nhưng lại buông lỏng việc cấp phép xây dựng nhà, nhất là những căn nhà mặt phố "siêu mỏng, siêu méo" vẫn mọc lên hai bên các tuyến đường mới mở, gây bức xúc cho người dân. Bên cạnh đó, hàng vạn ngôi nhà nhỏ vẫn mọc trong các khu dân cư sau khi người dân chuyển nhượng, chia tách đất thì liệu mục tiêu đô thị hiện đại, văn minh có đạt được?

Trao đổi với phóng viên Báo CAND, ông Vũ Hồng Khanh - Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội cho biết: Hà Nội đang tiếp tục thực hiện nghiêm Quyết định 58/QĐ-UBND. Những vướng mắc của người dân khi chia tài sản, hay cho, tặng… liên quan đến quyết định này có thể giải quyết thông qua Luật Dân sự, qua các quy định mới của Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Xây dựng về việc ghi tài sản trên đất nhằm đảm bảo quyền lợi của người dân. Một vấn đề mới, là tại các khu đất đấu giá, đất mua trong các khu đô thị đã có quy hoạch có thể cấp "sổ đỏ" cho hai, ba căn hộ trên cùng thửa đất đó được không? Ông Vũ Hồng Khanh cho biết: Việc cấp giấy chứng nhận sở hữu nhà thì không có vấn đề gì, nhưng cấp sổ đỏ thì phải tuân theo quy định của khu đất khi tiến hành đấu giá. Đây là hướng mở cho những người dân có nhu cầu cải thiện chỗ ở từ trong ngõ nhỏ ra khu đô thị mới, bằng cách chung tiền mua một mảnh đất để xây dựng nhà ở