Hà Nội: Sẽ có tàu điện ngầm vào năm 2012

Kết quả khảo sát vào giờ cao điểm cho thấy, lưu lượng người tham gia giao thông trên đường Kim Mã (Hà Nội) là 37.600 người/hai hướng/giờ, còn trên đường Cát Linh là 25.800 người/hai hướng/giờ.

Lưu lượng này đã vượt quá khả năng thông qua trên mặt cắt giao thông và tình trạng ùn tắc giao thông sẽ còn xảy ra rất nghiêm trọng chỉ trong vài năm tới khi lượng xe hơi cá nhân đang được sử dụng ngày càng tăng. Với tuyến đường sắt đô thị, Hà Nội hy vọng từng bước sẽ giải quyết được vấn nạn này.

Công trình thỏa mãn nhiều mục đích

Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội đến năm 2020 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đã xác định "Việc phát triển giao thông vận tải của Thủ đô phải lấy phát triển hành khách công cộng làm khâu trung tâm, bảo đảm tỷ lệ vận tải hành khách công cộng đến năm 2010 là 30% và đến năm 2020 là 50% số lượng hành khách. Cần ưu tiên cho việc xây dựng hệ thống đường sắt đô thị để tạo nên những trục chính của mạng lưới vận tải hành khách công cộng của Thủ đô".

Chỉ ra rõ những mục tiêu như thế, đối với chính quyền thành phố vừa là thuận lợi, vừa là thách thức. Lần đầu tiên, trên cả nước có công trình xây dựng tuyến đường sắt nội đô. Lần đầu tiên, áp dụng công nghệ đào hầm mới… Chẳng thế mà Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Quốc Triệu đã có lần thể hiện quyết tâm: Hà Nội sẽ có tuyến đường sắt nội đô sớm nhất có thể!

Theo thiết kế, tuyến đường sắt đô thị thí điểm Nhổn - ga Hà Nội sẽ là trục chính theo hướng Đông - Tây của thành phố, là tuyến được xác định cần được xây dựng trước trong quy hoạch tổng thể tuyến đường sát nội đô (bao gồm các nút Ga Hàng Cỏ - Cát Linh - Kim Mã - Thủ Lệ - Nghĩa Đô - Phú Diễn - Minh Khai).

Như vậy, dự án tuyến đường sắt đô thị thí điểm sẽ có điểm đầu Nhổn (huyện Từ Liêm) và điểm cuối là Ga Hàng Cỏ với lộ trình như sau: Nhổn (theo quốc lộ 32) - Cầu Diễn - Mai Dịch - Nút giao với đường Vành đai 3 - Cầu Giấy - Kim Mã - Núi Trúc - Giảng Võ - Cát Linh - Quốc Tử Giám - Ga Hàng Cỏ là điểm cuối cùng.

Tổng chiều dài của tuyến là 12,5km, trong đó đoạn đi trên cao dài 9,8km và đoạn đi ngầm dưới đất dài 2,9km (là đoạn vào Ga Hàng Cỏ). Trên toàn tuyến được bố trí 15 bến đỗ, bao gồm 11 ga trên cao và 4 ga ngầm.

Trong đó bao gồm 4 ga kết nối trung chuyển với tuyến đường sắt nội đô tại bến số 11 (KS Daewoo), với hệ thống xe buýt nhanh BRT tại bến 13 (Giảng Võ) và với hệ thống xe buýt tại bến số 10 (Cầu Giấy và bến 15 (Ga Hà Nội).

Hiện tại, dọc theo tuyến đường đã hình thành nhiều khu trường Đại học và Cao đẳng, hiện đang hình thành và phát triển các khu công nghiệp tập trung vừa và nhỏ, các khu đô thị mới như Mỹ Đình, Cầu Diễn, Khu liên hợp thể thao quốc gia…

Sự phát triển này tất yếu dẫn đến tăng đáng kể lưu lượng hành khách, mà với đà này, theo dự báo lưu lượng người tham gia giao thông đến năm 2010 vào giờ cao điểm trên đường Kim Mã sẽ là 50.000 đến 60.000 người/hai hướng/giờ.

Thi công thế nào để không ảnh hưởng công trình trên đất

Ông Hà Huy Quang, Giám đốc Ban dự án đường sắt đô thị Hà Nội cho biết hiện tại, Thủ tướng Chính phủ đã có văn bản đồng ý về nguyên tắc chỉ định Công ty tư vấn SYSTRA của Pháp và giao cho UBND thành phố thẩm định, phê duyệt kết quả chỉ định thầu.

Cũng theo ông Quang, thì tuy toàn dự án chỉ có gần 3km ngầm dưới lòng đất song đây cũng là phần nhận được nhiều câu hỏi, thắc mắc nhất về việc liệu có hay không những ảnh hưởng của việc thi công, vận hành đoạn hầm đó tới các công trình trên đất.

"Dự án sẽ áp dụng công nghệ đào hầm mới nhất hiện nay. Máy khoan cũng là loại hiện đại, được nhập nguyên chiếc. Đào đến đâu, đổ bê tông đến đấy nên về cơ bản, sẽ không ảnh hưởng gì đến các công trình trên đất, kể cả đối với các công trình cao tầng", ông Quang cung cấp thông tin.

Tuy nhiên, ông Quang cho hay trong quá trình thi công cũng sẽ có những tác động tiêu cực phát sinh như bụi, ách tắc giao thông, tiếng ồn… ảnh hưởng tới môi trường.

Công tác GPMB của dự án dự kiến sẽ là 239.870m², trong đó khu Depot và đường dẫn vào khu Depot là 170.170m², chủ yếu nằm ở 2 xã Tây Tựu và Minh Khai của huyện Từ Liêm (hiện nay đã bắt đầu tiến hành giải toả 161.892m²).

Còn lại 73.400m2 phải GPMB trên tuyến, trong đó các trạm trên tuyến chiếm 1.500m²; các bến đỗ xe trên cao 6.600m²; đất xây dựng làn đường 39.000m²; đất xây dựng các công trình ngầm 26.100m².

Tổng vốn đầu tư dự toán là 511,585 triệu euro, trong đó vốn đối ứng từ phía Việt Nam là 231 triệu euro, ngân sách trung ương hỗ trợ 50%, ngân sách thành phố đảm nhận 50%.

Theo đó, từ quý II đến quý III của năm 2007 sẽ hoàn thành thủ tục lựa chọn tư vấn thực hiện dự án. Hết năm 2007 phải hoàn thiện dự án đầu tư và thiết kế cơ sở, trình UBND thành phố phê duyệt dự án đầu tư và kế hoạch đấu thầu.

Vận hành thử vào quý II năm 2010 và dự tính tháng 10/2012 sẽ khánh thành, đưa vào sử dụng tuyến đường sắt đô thị đoạn Nhổn - Ga Hà Nội