Hệ lụy từ tình trạng cá chết ở vùng biển miền Trung

• Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng chỉ đạo điều tra làm rõ nguyên nhân cá chết tại Hà Tĩnh
• Thu gom cá chết dọc bờ biển tránh ô nhiễm môi trường
• Chưa xác định được độc tố làm cá chết

Đứng bên con tài cá số hiệu TTH-90028, có công suất 300CV, ngư dân Hà Văn Diệp (ở thôn Tâm Bình, Thuận An) nét mắt lo âu và không giấu được nỗi buồn bởi tàu vừa cập cảng, nhưng việc bán hải sản quá ế ẩm.

Ông Diệp cho biết, tàu cá của gia đình có 5 thuyền viên, bình quân mỗi chuyến ra khơi kéo dài 3 ngày 3 đêm và đánh bắt được hơn 1 tấn tôm, cá, mực các loại, trừ chi phí xăng dầu, lãi khoảng 20 triệu đồng. 

“Thế nhưng hơn 1 tuần qua, trước hiện tượng cá biển chết bất thường dạt vào bờ do bị nhiễm độc nên người tiêu dùng “quay lưng” với cá biển, khiến hải sản đánh bắt vào dù còn tươi rói, nhưng bán không đủ trả tiền xăng dầu. Cá tươi bán không hết, gia đình đành chở đem bán cho các hộ nuôi heo trong thôn với giá rẻ như bèo”, ông Diệp nói.

Nếu trước đây cảng cá Thuận An được ví là một trong những cảng cá sôi động với cảnh mua bán hải sản ngay tại bến cảng khi tàu thuyền cập bờ thì những ngày qua, dọc khu cảng này có rất nhiều tàu thuyền phải neo đậu nằm bờ vì hải sản bán không chạy.

Đang phụ chồng thu gọn lại các vật dụng sau 2 ngày vươn khơi, bà Dương Thị Kho (56 tuổi) rưng rưng nước mắt khi được hỏi về nghề đi biển của gia đình. Tàu cá của bà Kho có 7 thuyền viên vừa cập cảng sáng sớm 25-4, với 7 tấn cá đánh bắt được, trong đó có gần 1 tạ cá liệt, cá phèn, còn phần lớn là các loại cá nhỏ.

“Vì thông tin cá biển nhiễm độc chết dạt bờ mà giờ không gia đình nào muốn mua cá biển về ăn nên 7 tấn cá chỉ bán được 2 tấn; còn lại 5 tấn đem về làm mắm, hoặc cho heo ăn. Cách đây đúng 1 tuần, cá liệt còn được bán với giá 70.000 đồng/kg, cá phèn 40.000 đồng/kg, nhưng nay giá chỉ còn phân nửa mà cũng rất ít người mua. Thậm chí nhiều mối thu mua cá đã nghỉ việc bỏ hải sản cho các chợ đầu mối ở TP Huế, vì ở các chợ này cá biển bán cũng không được”, bà Kho bày tỏ.

Ông Nguyễn Thanh Sơn, Phó Giám đốc Cảng cá Thừa Thiên - Huế cho biết, hiện tỉnh Thừa Thiên - Huế có gần 2.000 tàu cá lớn nhỏ, trong đó có trên 300 tàu công suất lớn chuyên đánh bắt xa bờ. Tuy nhiên, dù đã qua mùa trăng nhưng do ảnh hưởng từ vụ việc cá biển chết hàng loạt, người dân lo sợ cá biển nhiễm độc nên không mua về ăn, khiến rất nhiều tàu cá ở các địa phương phải nằm bờ.

“Trước đây, bình quân mỗi ngày cảng đón nhận khoảng 100-120 tấn hải sản từ các tàu đánh bắt đưa về, nhưng những ngày qua thì con số này giảm rõ rệt. Chúng tôi cũng đã cử cán bộ đến các chợ ở TP Huế để tìm hiểu, qua đó ghi nhận phần lớn các cửa hàng bán cá đều rất ế ẩm, cá tươi bán không ai mua. Vì thế, đơn vị cũng chỉ còn cách động viên các ngư dân cố gắng vươn khơi bám biển trong thời gian tới”, ông Sơn nói.

Không những ảnh hưởng đến hoạt động vươn khơi bám biển của ngư dân mà hiện tượng cá biển chết bất thường dạt vào bờ biển các tỉnh từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên - Huế còn tác động xấu đến hoạt động kinh doanh, dịch vụ du lịch biển.

Tại Huế, mỗi dịp đến hè hoặc các ngày lễ hội như Festival, lễ 30-4 và 1-5 thì các bãi biển như Thuận An (huyện Phú Vang), Lăng Cô (huyện Phú Lộc) luôn tấp nập khách du lịch trong và ngoài nước đổ về. Tuy nhiên những ngày qua, lượng khách đổ về các bãi tắm này giảm đáng kể so với mùa năm trước.

Anh Nguyễn Anh Tuấn, chủ nhà hàng Như Ý, ở bãi biển Thuận An cho biết, vào thời điểm gần đến lễ hội Festival mọi năm, các nhà hàng ven biển ở đây đón rất nhiều đoàn khách đến tắm biển và ăn hải sản. Nhưng năm nay thì lượng khách hạn chế hơn bởi thông tin cá biển chết do nhiễm độc trôi dạt vào bờ.

Trước hiện tượng cá biển chết bất thường, đặc biệt vào ngày 23-4, người dân xã Phú Hải (huyện Phú Vang) phát hiện con cá voi dài gần 4m, cân nặng khoảng 100kg chết trôi vào bờ... Chủ tịch UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế Nguyễn Văn Cao đã ban hành công văn yêu cầu UBND các huyện, thị xã ven biển nghiêm cấm sử dụng cá chết làm thực phẩm dưới mọi hình thức, khẩn trương tổ chức thu gom cá chết và tiêu hủy theo quy định để hạn chế ô nhiễm môi trường...

Thông qua Báo CAND, người dân vùng ven biển ở tỉnh Thừa Thiên - Huế và các tỉnh, thành khu vực miền Trung bày tỏ mong muốn các cơ quan chức năng cần nhanh chóng làm rõ nguyên nhân cá biển chết bất thường để công bố rộng rãi cho người dân yên tâm, không hoang mang. Đặc biệt, phải có cách hướng dẫn người dân phân biệt cá chết bất thường do nhiễm độc, với cá do ngư dân khai thác trên biển để yên tâm mua cá sử dụng trong các bữa ăn hằng ngày; tạo điều kiện cho ngư dân miền Trung vươn khơi bám biển góp phần bảo vệ ngư trường.