LĐXK Việt Nam bị rớt hạng tại Hàn Quốc, Đài Loan
Những mất mát lớn
Giảm số lượng tiếp nhận lao động Việt Nam tại Hàn Quốc và cả Đài Loan trong những tháng đầu năm nay là mất mát lớn nhất đối với XKLĐ Việt Nam khi không hạn chế được tỷ lệ lao động bỏ trốn. Tỷ lệ lao động Việt Nam bỏ trốn tại Hàn Quốc tăng tới mức đáng báo động (gần 50%) và chưa có dấu hiệu dừng lại. Theo thông tin từ cơ quan chức năng, tình hình không mấy sáng sủa, chủ sử dụng Hàn Quốc đang có xu hướng lựa chọn lao động nước khác thay thế lao động Việt Nam.
Tình trạng tương tự cũng xảy ra đối với thị trường hấp dẫn không kém, đó là Đài Loan.
Theo báo cáo mới nhất của Ban Quản lý lao động Việt Nam tại Đài Loan, hiện vẫn còn trên 15.000 lao động Việt Nam bỏ hợp đồng đang cư trú và làm việc bất hợp pháp tại Đài Loan chưa bị trục xuất về nước, chiếm 16,48% so với tổng số lao động Việt Nam đang có mặt tại Đài Loan. Số liệu thống kê chưa đầy đủ năm 2010 và 10 tháng đầu năm 2011, có gần 11.000 lao động Việt Nam bỏ trốn mới, trong đó có trên 9.000 lao động thuộc 67 doanh nghiệp (DN) Việt Nam còn giấy phép đưa lao động Đài Loan làm việc và gần 2.000 lao động thuộc 48 DN đã bị phía Đài Loan rút giấy phép hoặc bị Việt Nam thu hồi giấy phép.
Theo cách tính của Đài Loan thì tỷ lệ bỏ trốn mới của Việt Nam hiện nay là 8%/năm trên tổng số lao động Việt Nam có mặt làm việc tại Đài Loan. Tuy nhiên, đối với 10 DN có số lượng lao động bỏ trốn cao nhất thì tỷ lệ này là trên 25%.
Loạn chi nhánh và bán giấy phép
Ban Quản lý lao động Việt Nam tại Đài Loan cho hay, hiện chỉ có 67 DN còn giấy phép của Đài Loan cấp được hoạt động đưa lao động sang làm việc tại Đài Loan. Tuy nhiên, theo báo cáo của 58/67 DN này thì hiện nay họ đã thành lập tổng cộng 104 chi nhánh hoặc trung tâm và 136 cơ sở đào tạo (chưa tính các văn phòng đại diện) thực hiện việc tư vấn, tuyển chọn và đào tạo người lao động đi làm việc tại Đài Loan. Như vậy, tổng số các đầu mối thực hiện việc đưa lao động đi làm việc tại Đài Loan trên cả nước hiện nay khoảng 300 đầu mối (!?).
Qua trao đổi với một số DN có được những đối tác uy tín phía Đài Loan thì tình trạng bán giấy phép đang diễn ra khá phổ biến. Nhiều DN Việt Nam không còn giấy phép của Đài Loan nhưng vẫn thống nhất với các DN còn giấy phép để sử dụng tư cách pháp nhân của các DN này tổ chức đưa lao động sang làm việc tại Đài Loan.
![]() |
| Người lao động ở nhiều vùng quê vẫn mong muốn được đi làm việc tại các thị trường thu nhập tốt như Hàn Quốc, Nhật Bản, Đài Loan. |
Bên cạnh đó, một số DN không trực tiếp tìm kiếm, khai thác hợp đồng, tuyển chọn, đào tạo và làm thủ tục xuất cảnh cho người lao động đi làm việc tại Đài Loan mà cho các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước mượn pháp nhân để thực hiện các công việc trên và chỉ thu một khoản phí từ 150-200 USD, thậm chí có DN chỉ thu từ 50-100 USD các tổ chức, cá nhân này núp bóng các trung tâm/cơ sở đào tạo, văn phòng tư vấn được DN có chức năng XKLĐ thành lập.
Theo số liệu thống kê chưa đầy đủ, hiện nay có gần 900 công ty Đài Loan ký hợp đồng với 67 công ty Việt Nam đang có giấy phép do Đài Loan cấp. Một số DN Việt Nam có số lượng đối tác rất lớn, trong đó có những đối tác mỗi năm chỉ tiếp nhận không quá 10 lao động. Thực tế cho thấy các DN với số lượng đối tác lớn là các DN cho phép các tổ chức, cá nhân Đài Loan mượn tư cách pháp nhân. Qua kiểm tra nhiều lao động Việt Nam tại Đài Loan, Ban Quản lý lao động thấy có nhiều lao động chỉ biết tên công ty Đài Loan mà không biết DN Việt Nam đưa đi.
Nếu như không mạnh tay trong việc xử lý sai phạm của DN trong nước, đặc biệt là sự phối hợp chặt chẽ về mặt pháp lý với các nước tiếp nhận lao động thì cơ hội để lao động Việt Nam tiếp cận và cạnh tranh lành mạnh, công bằng với lao động các nước khác trong khu vực ở những thị trường thu nhập cao, ổn định sẽ ngày càng hẹp lại.
|
Lao động Việt Nam phải trả mức phí sang Đài Loan làm việc cao hơn nhiều so với lao động nước khác Theo số liệu điều tra thực tế của Ủy ban Lao động Đài Loan trong năm 2010 và năm 2011, thì mức phí của người lao động Việt Nam trung bình khoảng 5.600-6.000 USD, có một số bị thu đến khoảng 6.500 - 7.000 USD/người. Phần chênh lệch khoảng 1.800-2.500 USD cao hơn quy định chính là phần tiền môi giới bị tăng cao. Mức chi phí này cao hơn nhiều so với chi phí của lao động Thái Lan và Philippines khoảng 2.400 - 3.000 USD, lao động Indonesia khoảng 3.800 - 4.200 USD. (Quy định của pháp luật Việt Nam, tổng chi phí đối với công nhân nhà máy, xây dựng là: 4.500 USD/người/hợp đồng 3 năm; lao động làm việc trong lĩnh vực gia đình, chăm sóc sức khỏe là: 3.600 USD/người/hợp đồng 3 năm). |
