Làm gì để khuyến khích DN xây bãi đỗ xe ở Hà Nội?

Phá quy hoạch

9 năm trước, Hà Nội ban hành quy hoạch xây dựng 35 điểm đỗ xe. Theo Kế hoạch, các điểm đỗ này được sử dụng để thay thế các điểm trên hè, đường phố và có ấn định thời gian chuẩn bị đầu tư và xây dựng theo lộ trình từ 2004 - 2010. Tất cả các điểm đỗ đã được quy hoạch nếu được thực hiện sẽ giải quyết gần như toàn bộ tình trạng thiếu điểm đỗ đang ở cao điểm bức xúc như hiện nay.

Ví dụ như trên các tuyến phố bức xúc điểm đỗ điển hình là Quang Trung, Hàm Long, Bà Triệu, Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt, Hoàng Quốc Việt, Xuân Thủy, Trần Duy Hưng, Láng Hạ… đều được bố trí điểm đỗ thuận lợi. Thế nhưng, đến nay phần lớn các điểm đỗ này hoặc đang ở trên giấy, hoặc bị biến dạng. Vấn đề đặt ra là tại sao doanh nghiệp không mặn mà với việc xây dựng điểm đỗ thay vì đầu tư xây dựng trung tâm thương mại, nhà hàng, khách sạn?

Cũng đánh giá về khó khăn khi doanh nghiệp xây dựng điểm đỗ xe cao tầng, ông Phạm Văn Đức, Trưởng ban Quản lý dự án Công ty Khai thác điểm đỗ xe Hà Nội cho biết, mức đầu tư một dàn đỗ xe cao tầng là rất lớn trong khi khả năng thu hồi vốn rất chậm. Đó là nguyên nhân chính khiến doanh nghiệp tư nhân không muốn đầu tư vào lĩnh vực này.

Công ty Khai thác điểm đỗ được thành phố giao xây dựng dàn thép đỗ xe trên cao tại 4 điểm: Trần Khát Chân, Nguyễn Công Hoan, Hàng Lược, Cầu Lủ - cầu Dậu. Dự án này được tạo cơ chế đặc thù nhưng doanh nghiệp vẫn lo lắng về vấn đề vốn và thu hồi vốn. Vậy doanh nghiệp tư nhân sẽ phải tìm hướng đi nào khi đầu tư vào lĩnh vực này mà đảm bảo được tiêu chí thu hồi vốn?

Bãi đỗ xe hai tầng của Công ty Sông Hồng nâng công suất điểm đỗ gấp đôi.

Dàn để xe thông minh - 5.500 USD/chỗ để xe ôtô

Rất ít doanh nghiệp tư nhân tham gia đầu tư vào lĩnh vực giao thông tĩnh, đó là thực tế không thể phủ nhận. Khi tìm hiểu về tiến độ xây dựng bãi xe cao tầng theo kế hoạch phê duyệt của Sở Giao thông Vận tải Hà Nội, chúng tôi chỉ tiếp cận được duy nhất Công ty Khai thác điểm đỗ Hà Nội (trực thuộc Tổng Công ty Vận tải Hà Nội). Có những doanh nghiệp có thông tin đăng tải trên Internet về việc xây dựng bãi trông xe nhưng khi liên hệ, chúng tôi lại nhận được những lời thoái thác vì thực tế, “chưa có gì”.

Ông Lê Công Hoàng, Tổng Giám đốc Công ty Du lịch & Thương mại Sông Hồng (Cty Sông Hồng) cho biết, năm 2002 doanh nghiệp này được UBND thành phố giao đất. Năm 2003, bãi trông giữ xe vận hành nhưng suốt mấy năm liên tục rơi vào tình trạng ế ẩm. “Chúng tôi không cạnh tranh được với các bãi trông xe được hình thành do tận dụng các khu đất chưa triển khai dự án, khuôn viên nhà văn hóa...”.

Nói về hiện tại, ông Hoàng cho biết mấy năm gần đây tình hình khá hơn. Mỗi ngày, điểm này trông giữ 500 xe ôtô, với mức phí từ 800.000 – 1.500.000đ/xe tùy chủng loại, giờ gửi. Ngày 19/3, chúng tôi tận mắt chứng kiến việc áp dụng công nghệ để tận dụng tối đa mặt bằng khi đến bãi xe của Công ty Sông Hồng. Bãi xe là khu nhà hai tầng, mỗi tầng lại thiết kế thành từng ô. Mỗi ô, để được hai ôtô theo kiểu... giường tầng.

Chỉ cần bấm nút, xe tự động được đưa lên hoặc đưa xuống. Mặc dù đã phần nào tự động hóa việc để xe, tận dụng được diện tích sử dụng nhưng ông Hoàng còn cho rằng, sẽ sớm đưa dàn để xe thông minh hoạt động. Đó là thiết bị được thiết kế để được 5 tầng xe ôtô, mỗi tầng 2 chiếc. Tính trung bình, giá thành để có một điểm đỗ xe ôtô là 5.500 USD. Công ty Sông Hồng dự kiến lắp đặt 8 dàn đỗ xe thông minh, với kinh phí là 440.000 USD.

Chúng tôi làm một phép toán thì thấy, việc bỏ ra 440.000 USD để lắp đặt thiết bị để trông giữ 80 xe ôtô, thời hạn thu hồi vốn là khá dài. Thế nhưng ông Hoàng lại có cách lý giải khác khi cho rằng, sau khi vận hành trơn tru sẽ cải tiến, sản xuất thiết bị nhằm hạ giá thành.

Từ đây, sẽ mở rộng quy mô sử dụng, khuyến khích các khách hàng là công sở, doanh nghiệp lắp đặt. Cũng nói về ý tưởng áp dụng các giải pháp để có điểm đỗ xe ôtô, ông còn giới thiệu với chúng tôi gara dưới... nền nhà. Nói rồi, ông dẫn chúng tôi xuống tầng một của tòa nhà, chỉ vào mặt sàn và bảo dưới đó là gara ôtô. Sau đó, ông lại dẫn chúng tôi xuống tầng hầm và quả đúng như lời ông nói, rất nhiều xe ôtô đang để ở đây.

“Đầu tư từ 100 – 200 triệu là có ngay một chỗ để xe dưới nền nhà trong khi mặt sàn vẫn được sử dụng bình thường. Đó là nhờ lắp đặt thiết bị để cho xe xuống, nâng xe lên”, ông Hoàng nói. Quả thực, nếu áp dụng cách làm này, chủ nhân của những “xế hộp” đắt tiền không phải lo xe bị va chạm, chầy xước trong gara công cộng và cũng không phải lo tìm chỗ để xe. Đây cũng là cách để chủ nhân những chiếc xe tiền tỷ không phải “đỏ mắt” tìm chỗ gửi xe như hiện nay.

Những sáng kiến, giải pháp trong lĩnh vực giao thông tĩnh rất cần khuyến khích áp dụng và nhân rộng khi có hiệu quả. Xã hội hóa đầu tư xây dựng bãi đỗ xe là cách để nhiều thành phần tham gia đầu tư vào lĩnh vực này. Thành phố cần có cơ chế đặc thù để khuyến khích doanh nghiệp tham gia.