Một gia đình ở Thành cổ tìm thấy nhiều hài cốt liệt sĩ trong sân nhà
Ông Nguyễn Ngọc Thanh (55 tuổi) ở 7/170 Trần Hưng Đạo, phường 2, thị xã Quảng Trị tâm sự: "Không phải ngẫu nhiên vợ tui cặm cụi đào xới tung sân nhà suốt 9 ngày đêm để tìm kiếm hài cốt liệt sĩ, bao năm qua, tâm nguyện tìm kiếm hài cốt liệt sĩ ở Thành cổ Quảng Trị đã ăn sâu trong huyết quản của vợ tui khi bà cũng có người anh chiến đấu, hy sinh, đến nay vẫn chưa tìm thấy di hài...”.
![]() |
| Hiện tại, gia đình bà Lý vẫn tiếp tục đào xới, tìm kiếm hài cốt liệt sĩ ở khu vực sân và cổng nhà mình. Ảnh: Thanh Bình. |
Vợ của ông Thanh, bà Nguyễn Thị Lý (49 tuổi) có khuôn mặt phúc hậu. Bà thường kể về người anh trai, liệt sĩ Nguyễn Văn Trương và nỗi mong chờ của mẹ, bà Hoàng Thị Ba (85 tuổi) về việc tìm thấy hài cốt con mình.
Bà Lý kể: "Theo tục lệ của người dân ở thị xã này, hằng năm vào dịp lễ, Tết, 27-7, bà con đều làm mâm cơm, thắp nén nhang tưởng nhớ những anh hùng liệt sĩ đã dũng cảm chiến đấu, hy sinh trong chiến dịch 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị. Riêng tui năm nay, vừa thắp nhang tưởng nhớ, tri ân công ơn to lớn của các anh hùng liệt sĩ, vừa bày tỏ tâm nguyện tìm thấy được hài cốt của các anh. Từ một sự mách bảo, tui một mình đào bới khu vực sân nhà mình từ 7h30' đến 9h30' ngày 27/7 thì gặp được 3 cái răng người. Chiều cùng ngày, tui đào thêm được 3 cái xương đùi, một số xương vụn cùng các di vật của bộ đội như dép cao su, kem đánh răng, thắt lưng, xẻng Trung Quốc… Đây chắc chắn là hài cốt của 2 liệt sĩ. Tui mừng lắm vì lấy được lòng tin với chồng, vì mình tự đào tung cái sân bê tông nhà mình. Sáng hôm sau, tui tìm ở phần đất mình hất lên hôm trước thấy 1 miếng xương và 3 cái răng người. Đến 2h chiều cùng ngày, tui cùng chồng, em rể và 3 con rể đào bới, phát hiện ra lớp sáng lóng lánh như một lớp vỏ hến lâu ngày bị phân hoá; khi đào hết lớp này, phát hiện 5 xương đùi chân và một số xương tay cùng nhiều di vật của bộ đội đã bị cháy sém, mục mủn. Tui nghĩ đây là hài cốt của 3 liệt sĩ”.
“Ngày 29, gia đình tui đào từ sáng tới tối ra khoảnh đất phía cửa ngõ, phát hiện một lớp xương mảng nằm gọn gẽ trong lòng đất. Tui cho rằng đây là hài cốt liệt sĩ thứ 6. Tối đó, tui thiếp đi đến 11h đêm thì không tài nào ngủ thêm được nữa. Lúc 12h18' đêm, tui một mình nhảy xuống hầm đào tiếp và tìm được xương tay, chân và di vật của bộ đội từ độ sâu 1-1,5m, bỏ lên bên trên. Đến 6h sáng 30, tui lấy xong hài cốt liệt sĩ thứ 7”.
Gia đình tui đập mảng bê tông ra phía cổng, tiếp tục đào xới từ đó đến chiều 4/8, gặp thêm được 2 bộ hài cốt ở phía trái và phải cổng nhà cùng một số di vật của bộ đội. Trong đó, bộ hài cốt bên trái còn 2 xương ống chân. Tại đây còn có rất nhiều dép cao su bị cháy sém, 1 súng ngắn... Tui nghĩ có khả năng đây là cửa hầm".
Sáng 7/8, bà Lê Thị Nga, Phó trưởng Phòng LĐ-TB&XH thị xã Quảng Trị, cho biết: "Phường báo cáo (miệng) lên phòng ngày 30/7 và 6/8 có 4 hài cốt liệt sĩ tìm thấy tại sân nhà ông Nguyễn Ngọc Thanh; ngày 4/8 có 1 hài cốt liệt sĩ tại nhà bà Mai Thị Nuôi, phường 2, thị xã Quảng Trị. Đối với việc khai quật, giám sát khai quật, tìm kiếm và cất bốc hài cốt liệt sĩ là do UBND xã, phường chịu trách nhiệm trực tiếp, trong đó có việc thành lập hội đồng, cử nhân công phối hợp với gia đình để tìm kiếm. Cụ thể ở phường 2, việc này do ông Nguyễn Xuân Đông, cán bộ LĐ-TB&XH phường phụ trách".
Ông Nguyễn Xuân Đông thừa nhận: "Chúng tôi không giám sát, không tham gia đào xới mà đến đó bảo gia đình đào xới, tìm kiếm đến lúc nào hết hài cốt liệt sĩ thì báo cho chúng tôi để làm lễ".
Gia đình bà Lý nói tìm thấy 7 hài cốt liệt sĩ, nhưng phường báo lên Ban Chỉ huy Quân sự thị xã chỉ có 2 hài cốt. Phải chăng cách làm việc tắc trách, thiếu sâu sát của cán bộ phường như vậy cần phải xem xét.
Ngày 7/8, gia đình bà Lý vẫn tiếp tục đào xới, tìm kiếm di hài liệt sĩ và đã tìm thêm được một số xương cùng di vật của bộ đội. Gia đình bà Lý cho biết rất cần sự tham gia của lực lượng chức năng
