Nguy cơ già hóa dân số

09:13 26/12/2009
Ngày Dân số Việt Nam (26/12) năm nay diễn ra trong bối cảnh tình trạng dân số đang đứng trước nhiều cơ hội và thách thức. Một điểm nổi bật đáng chú ý theo nhận xét của ông Dương Quốc Trọng, Tổng Cục trưởng Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (DS-KHHGĐ), Việt Nam đang ở trong giai đoạn cơ cấu dân số vàng, nhưng sẽ rất nhanh chóng bước vào giai đoạn dân số già.

Do mức sinh liên tục giảm, nhất là trong 10 năm gần đây, cấu trúc tuổi của dân số nước ta có sự thay đổi sâu sắc theo hướng giảm tỷ trọng của nhóm tuổi trẻ và tăng ở nhóm trung niên và cao tuổi. Do tuổi thọ tăng lên, điều kiện chăm sóc sức khỏe được nâng cao, tỷ trọng người cao tuổi (65 tuổi trở lên) ở nước ta đã tăng từ 4,8% lên 7,5% dân số trong giai đoạn từ 1979 đến 2008. Chỉ số già hóa của dân số Việt Nam đã tăng gần gấp 3 lần trong vòng 40 năm qua và đặc biệt nhanh trong 10 năm trở lại đây.

Việt Nam sẽ đối mặt với thách thức an sinh xã hội do dân số già hóa.

Theo tính toán của Quỹ dân số Liên hợp quốc (UNFPA), dự kiến số người cao tuổi (từ 60 tuổi trở lên) sẽ tăng lên khoảng 10% dân số kể từ năm 2010. Còn theo ước tính của Tổng cục DS-KHHGĐ, dự kiến năm 2017, nước ta sẽ chính thức bước vào giai đoạn "cơ cấu dân số già". Đây sẽ là thách thức lớn về an sinh xã hội đối với nước ta, vì cần phải có nguồn kinh phí và các chính sách xã hội phù hợp để chăm lo sức khỏe, đời sống cho người cao tuổi. Việt Nam không còn là một nước có dân số trẻ mà đang bước vào một xã hội già hóa.

Với tỷ lệ dân số phụ thuộc chiếm dưới 50%, dân số trong độ tuổi lao động (15-59 tuổi) tăng nhanh, mỗi năm có từ 1,4 đến 1,6 triệu người bước vào độ tuổi lao động, Việt Nam đã chính thức bước vào giai đoạn "cơ cấu dân số vàng". Đây là cơ hội lý tưởng cho sự phát triển kinh tế - xã hội, nhưng đồng thời cũng là thách thức lớn bởi nhu cầu việc làm, đào tạo sẽ tăng cao trong khoảng 3 thập kỷ tới.

 Một điểm đáng lo ngại nữa là tỷ số giới tính khi sinh của nước ta hiện nay đang tương đương với số liệu của Trung Quốc vào những năm 1980 - khi nước này bước vào giai đoạn mất cân bằng giới tính. Từ năm 2006 đến năm 2008, tỷ số giới tính khi sinh (số trẻ sơ sinh nam trên 100 trẻ nữ) của nước ta tăng liên tục từ 110/100, 111/100 và 112/100, so với mức bình thường là 103-107/100.

Mặc dù đã được cải thiện đáng kể song chất lượng dân số nước ta vẫn ở mức thấp. Chỉ số phát triển con người (HDI) của Việt Nam được 0,733 điểm năm 2007, xếp thứ 105/177 quốc gia trên thế giới. Tỷ suất tử vong bà mẹ, trẻ em dưới 1 tuổi, tỷ lệ suy dinh dưỡng vẫn ở mức khá cao, nhất là ở các vùng khó khăn. Tố chất về tầm vóc, thể lực, trí tuệ của dân số nước ta vẫn còn nhiều hạn chế. Nước ta có tới 5,3 triệu người khuyết tật, chiếm gần 6,3% dân số. Tuổi thọ bình quân khỏe mạnh mới chỉ đạt 58,2 tuổi

Thanh Loan

Sắc xuân đã về trên những bản làng cao nhất, xa nhất nơi biên cương Sơn La. Sau những ngày dài chìm trong mây mù và giá lạnh, nắng vàng đầu năm bừng sáng những triền đồi còn vương vấn sương đêm. Sắc đào, mơ, mận đua nhau khoe sắc, phủ lên bản làng một tấm áo mùa xuân rực rỡ. Trong làn gió xuân, tiếng khèn, tiếng pí của đồng bào vang lên rộn rã, hòa vào tiếng nói cười gọi mời mùa xuân về trên từng nếp nhà, từng con dốc quanh co.

Chiều 17/2 (tức mùng 1 Tết), Phòng CSGT Công an TP Hà Nội thông tin tinh hình đảm bảo TTATGT trên địa bàn toàn thành phố, trong đó tập trung xử lý nghiêm vi phạm nồng độ cồn theo mệnh lệnh của Cục trưởng Cục CSGT.

Sáng mùng 1 Tết Nguyên đán, khi nhiều gia đình quây quần bên mâm cơm đầu năm, tại Cơ sở cai nghiện ma túy tỉnh Sơn La, không khí Xuân hiện diện theo một cách rất riêng – lặng lẽ nhưng ấm áp, chất chứa quyết tâm làm lại cuộc đời.

Sau gần chục năm tôi mới có dịp trở lại  Trại Chăn nuôi Suối Dầu giữa không gian thênh thang nắng gió đầu xuân Bính Ngọ. Cơ sở này tọa lạc gần huyết mạch giao thông xuyên Việt qua địa phận xã Cam Lâm, tỉnh Khánh Hòa và là đơn vị trực thuộc Viện vaccine và sinh phẩm y tế (IVAC) của Bộ Y tế, chuyên trách nuôi dưỡng động vật để… cứu người, trong đó có đại bản doanh của ngựa.

Trong không khí thiêng liêng đón năm mới Bính Ngọ 2026, với mục tiêu cao nhất là bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn cho nhân dân vui Xuân, đón Tết, Công an TP Hà Nội đã chủ động triển khai đồng bộ, toàn diện các phương án bảo đảm an ninh trật tự với tinh thần chủ động “từ sớm, từ xa”, không để bị động, bất ngờ trong mọi tình huống, bảo vệ vững chắc bình yên cho nhân dân và du khách trong thời khắc chuyển giao năm mới.

Theo Chủ tịch UBND TP Hà Nội, TP sẽ kiến tạo mô hình "đô thị đa cực - đa trung tâm", bao gồm 9 cực tăng trưởng động lực, 9 trung tâm lớn và 9 trục phát triển không gian. Cấu trúc này giúp phân bổ lại dân cư và tạo ra các cực kinh tế tự chủ, hiện đại tại khắp các cửa ngõ Thủ đô.

Bước sang năm mới, Thứ trưởng Bộ Công an Lê Quốc Hùng đề nghị lực lượng Công an TP Huế tiếp tục phát huy truyền thống, đổi mới, sáng tạo, bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an và cấp ủy, chính quyền địa phương; hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, góp phần giữ vững bình yên cho nhân dân...

Sáng mùng 1 Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 (tức ngày 17/2 dương lịch), Thủ đô Hà Nội khoác lên mình vẻ trầm lắng hiếm thấy sau đêm Giao thừa rộn ràng. Những tuyến phố vốn tấp nập phương tiện và dòng người qua lại hằng ngày trở nên thưa vắng, nhường chỗ cho không gian yên bình đặc trưng của buổi sớm đầu năm mới.

Tại TP Hồ Chí Minh, có hai ngôi chùa mang tên Chùa Ông và chẳng biết từ bao giờ, quan niệm chui qua dưới bụng Ông Ngựa để mong cầu như một liều thuốc tinh thần đón may mắn, rước an lành đã trở thành tục lệ thấm vào suy nghĩ nhiều người ở các vùng miền biết đến chú ngựa Xích Thố (ngựa đỏ tía) tại hai ngôi chùa này. 

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文