Quả bom lớn chưa từng thấy ở Gia Lai là bom gì?

10:01 22/11/2004
Với các thông số về trọng lượng, sức công phá, kích cỡ, cấu tạo vỏ, quả bom mới gỡ ở Gia Lai (hiện đặt tại Bảo tàng Công binh Hà Nội) có thể sánh được với những loại bom lớn nhất trên thế giới được chế tạo trong giai đoạn Đại chiến thế giới II đến khi kết thúc chiến tranh Việt Nam: Tallboy (Cậu bé cao), Grand Slam (Cú đập mạnh), "bom gây động đất" M121.

Năm 1944, nhà chế tạo thiên tài người Anh Barnes Wallis đã sáng chế ra những loại "vũ khí thần kỳ", góp phần giúp quân Đồng minh đánh bại phe Phát xít. "Tôi nghĩ liệu có cách nào ngăn chặn chiến tranh từ vị trí của một người kỹ sư, và tôi thấy rằng có một cách như thế - cắt đứt nguồn điện, nước của nhà máy vũ khí của Quốc xã... Cần 150 tấn nước để sản xuất 1 tấn thép, nếu mất nước, chúng sẽ không thể làm ra thép, và chiến tranh ắt phải đi tới kết thúc" - Tiến sĩ Barnes Wallis đã viết như vậy.

Ý tưởng của Wallis là thiết kế những quả bom có kích thước đặc biệt lớn có khả năng xuyên đất hoặc xuyên qua vật cản cứng, mang theo tối đa năng lượng của khối nổ áp sát mục tiêu. Theo đơn đặt hàng của quân đội Anh, Wallis chế ra quả bom 12.000 bảng (tương đương 5 tấn), đặt tên là Tallboy. "Cậu bé cao" này dài 6m40, đường kính 1m12, chứa 2,36 tấn thuốc nổ Torpex D1.

Từ độ cao 6.000m, Tallboy lao xuống với vận tốc tiếp đất nhanh hơn vận tốc âm thanh, nên dễ dàng xuyên ngọt lớp bê tông dày 5m, tạo hố sâu 240m, chu vi 300m. Tổng số có hơn 800 quả Tallboy đã được sử dụng trong Đại chiến thế giới II, chủ yếu nhằm vào các công trình ngầm, đường hầm, bệ phóng, đánh phá chiến hạm, mà tiêu biểu là chiến hạm Tirpitz của Đức tại biển Na Uy tháng 11/1944.

Giai đoạn cuối cùng của chiến tranh, Wallis phát triển bom 10 tấn (22.000 bảng Anh), và đặt tên là Grand Slam. "Cú đập mạnh" lần đầu tiên được thả ngày 14/3/1945 vào lãnh thổ Đức, tạo một hố sâu tới 300m. Bom xuyên qua 7m bê tông gia cố của nhiều công trình trọng yếu. Grand Slam khác với Tallboy, vỏ quả bom dài 8m này phải được đúc đơn lẻ cho từng quả một.  Tổng cộng có 41 quả Grand Slam được sử dụng đến tháng 5/1945.

Do sự hạn chế của quân đội Anh trong việc sản xuất vỏ thép, Mỹ đã tham gia sản xuất hai loại bom này ngay từ năm 1944. Bom Tallboy của Mỹ có hình dạng giống như bom Anh, nhưng khác ở phần đuôi và sau này được nhồi chất nổ Tritonal thay cho Torpex. Những quả Tallboy thừa sau Đại chiến được Mỹ sử dụng hạn chế để phá các cầu quân sự hạng nặng trong chiến tranh Triều Tiên.

Một biến thể từ những Tallboy dư thừa được đặt tên là bom Tarzon 12.000 bảng. Theo tài liệu của John Godwin, trong chiến tranh Việt Nam, loại bom này đã được sử dụng để dọn sạch mặt bằng cho trực thăng hạ cách, trước khi dùng các loại bom phát quang hãm bằng dù như BLU-82 (15.000 bảng, đường kính 1,37m).

Như vậy, so với các dạng bom hạng nặng mà quân đội Mỹ đã sản xuất và sử dụng trong thời kỳ chiến tranh Việt Nam, thì quả bom ở Gia Lai có trọng lượng giống Tallboy và Tarzon hơn cả. Nhưng, hai loại này theo tài liệu đều có lắp đuôi, trong khi quả bom vừa gỡ lại được thả bằng dù. Đường kính của Tarzon cũng nhỏ hơn 0,2m, nhưng chiều dài lại hơn so với bom ở Gia Lai là 0,4m.

Một giả thuyết được Bộ Tham mưu Binh chủng Công binh đưa ra là đây có thể là loại bom Tarzon được chế ngòi, vỏ, đuôi cho thích hợp mục đích san bằng hơn là khoan sâu, đồng thời nhằm sử dụng máy bay C-130 thả bom ở tầm thấp, thay cho máy bay ném bom chuyên dụng B-36 ít dùng ở chiến trường Việt Nam. B-36 bay nhanh, thả bom từ độ cao 6 đến 10km, trong khi máy bay vận tải C-130 thường chuyên chở và thả bom phát quang hạng nặng "Big Blue" 15.000 bảng.

Tuy nhiên, xét về lượng thuốc nổ được nhồi, 4 tấn, quả bom vừa được gỡ có sức công phá vượt xa Tallboy và Tarzon, mà gần ngang tài với bom 10 tấn Grand Slam. Xin nhắc lại, đây là loại bom có sức công phá khủng khiếp nhất trước khi có bom hạt nhân, nhiệt hạch.

Giả thiết thứ hai được đưa ra, đây là một biến thể của loại bom 10 tấn mà Mỹ chế tạo, sao cho thích ứng với máy bay vận tải C-130. Tuy giữ nguyên đường kính, giảm chiều dài, nhưng bom phải đảm bảo có sức công phá của bom 10 tấn. Do đó, vỏ quả bom được làm mỏng hơn so với Grand Slam để nhồi thêm thuốc nổ. Quan sát thực tế tại Trung tâm Công nghệ xử lý bom mìn BOMICEN, chúng tôi thấy vỏ quả bom được đúc liền, giống như cách sản xuất vỏ Grand Slam, chứ không phải được làm từ thép cuốn như loại bom khác.

Cán bộ kỹ thuật của Trung tâm đã loại trừ giả thiết thứ ba mà chúng tôi đưa ra: Liệu đây có phải là một quả bom đã được ném xuống trong Đại chiến thế giới II? Lý do các anh đưa ra là những quả bom "gây động đất" như Tallboy và Grand Slam, khi ném xuống, đã được tính toán hiệu quả rất chi li, nên khó có thể tin quân Đồng minh đã sử dụng một quả như vậy vào địa bàn Đông Dương.

Chưa rõ giả thiết nào sẽ gần thực tế hơn cả, cũng chưa hiểu mục đích quân sự nào khiến quân đội Mỹ quyết định ném nó xuống Ia H'Rung, huyện Ia Grai, Gia Lai, chỉ biết quả bom lạ đứng đầu bảng về sức công phá, tương đương bom 22.000 bảng (tức 10 tấn)

Chiều 20/2 (tức mùng 4 Tết), người dân từ các tỉnh thành đã dần quay trở lại Thủ đô dù chưa kết thúc kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Nguyên đán Bính Ngọ 2026. Tuy nhiên, ghi nhận của PV Báo CAND tại khu vực cửa ngõ phía Nam Thủ đô, tình hình giao thông diễn ra thuận lợi, người dân đi lại thông suốt. Lực lượng CSGT cùng với Công an cơ sở ứng trực tại tất cả các điểm nút ra vào thành phố để đảm bảo TTATGT cũng như triển khai thêm thiết bị công nghệ cho hoạt động giám sát, xử lý vi phạm giao thông trên tuyến.

Trong ngày 20/2 (mùng 4 Tết Bính Ngọ), người dân từ các tỉnh đã dần quay trở lại Thủ đô sớm song tình hình giao thông tại Hà Nội và các cửa ngõ được ghi nhận là khá thuận lợi và thông suốt, không xảy ra ùn tắc nghiêm trọng kéo dài như những năm trước.

Ngày 20/2, Ban tổ chức Lễ hội Du lịch Chùa Hương 2026 thông báo hoàn trả tiền đã đặt mua vé thắng cảnh từ 00h ngày 20 đến 24h ngày 22/2 qua các hình thức trực tiếp và trực tuyến. Ban tổ chức cũng thực hiện miễn phí gửi xe ô tô các loại tại các bến xe do Ban tổ chức quản lý.

Sau khi ăn trứng cá rồng - một loại cá cảnh, 13 người ở Thanh Hóa nhập viện với triệu chứng đau bụng, nôn, tiêu chảy nghi ngộ độc. Bộ Y tế yêu cầu khẩn trương điều tra làm rõ.

Sau ba ngày đầu năm, thị trường hàng hóa cả nước trong ngày Mùng 4 Tết Bính Ngọ 2026 đã dần hoạt động trở lại. Nguồn cung được tăng cường, hệ thống phân phối mở cửa đồng loạt, sức mua ở mức vừa phải nên giá cả nhìn chung ổn định, không có biến động bất thường.

Những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, người dân khắp cả nước nô nức rủ nhau đi lễ. Trong các điểm đến tâm linh trên địa bàn Thủ đô Hà Nội, Phủ Tây Hồ luôn là một trong những nơi thu hút rất đông đảo người dân về dâng hương, làm lễ đầu năm.

Khoảng 4h sáng ngày 20/2, sau 3 giờ tích cực tìm kiếm, Công an xã Tây Yên Tử và Tổ bảo vệ Công ty Dịch vụ Tây Yên Tử đã nhanh chóng tìm kiếm, đưa 4 du khách bị lạc trong rừng khi tham quan Khu du lịch tâm linh – sinh thái Tây Yên Tử, thuộc xã Tây Yên Tử, tỉnh Bắc Ninh về nơi an toàn.

Khi sắc xuân bắt đầu lan tỏa trên từng con phố, cũng là lúc nền kinh tế Việt Nam khép lại một năm với nhiều dấu ấn đáng nhớ. Năm 2025 trôi qua trong bối cảnh thế giới đầy biến động, nhưng cũng là năm Việt Nam ghi tên mình đậm nét hơn trên bản đồ thương mại toàn cầu, bằng những con số xuất khẩu (XK) kỷ lục và sự trưởng thành rõ rệt của thương hiệu “Made in Vietnam”.

Khi những cành đào trước ngõ vừa hé nụ, khói hương trầm ngày Tết còn vương trong sương sớm, thì ở nhiều trụ sở Công an trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, một ca trực mới đã bắt đầu. Không pháo hoa, không tiếng chúc Tết rộn ràng, thay vào đó là ánh đèn phòng làm việc xuyên Tết, là tiếng bàn phím gõ nhịp đều đều, là những dòng dữ liệu dân cư được cập nhật chính xác đến từng chi tiết. Với lực lượng Công an Thanh Hóa, Tết không chỉ là thời khắc sum vầy, mà còn là “thời gian vàng” để tăng tốc, hoàn thiện mục tiêu chuyển đổi số, bảo đảm quyền lợi thiết thực nhất cho nhân dân.

Ngoại hình “chuẩn người mẫu”, bộ vest đen lịch sự, cặp kính đen cùng phong cách đầy… lãng tử khi xuất hiện cùng dàn xe chuyên dụng của lực lượng Cảnh vệ CAND khiến Trung uý Phùng Thế Văn trở thành hiện tượng đặc biệt được quan tâm trong dịp đại lễ kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 (A80). Nhưng có lẽ, đến thời điểm hiện tại, vẫn ít người biết tường tận về người lính đặc nhiệm trẻ vẫn được cộng đồng mạng, nhất là người trẻ ví von là “soái ca Cảnh vệ” A80 này.

Chỉ trong 6 ngày (từ ngày 27 Tết đến mùng 3 Tết), qua công tác tuần tra, kiểm soát; lực lượng chức năng đã phát hiện, lập biên bản 717 trường hợp vi phạm, tạm giữ 261 phương tiện. Các trường hợp phần lớn vi phạm liên quan đến các lỗi: nồng độ cồn, tốc độ, chở hàng quá khổ, quá tải và các lỗi tiềm ẩn nguy cơ cao gây TNGT.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文