Quảng Ninh: Quá tải sông Ka Long
Nhưng đến thời điểm hiện tại, lượng đò máy dùng để vận chuyển hàng hoá ở đây đã vượt ngưỡng cho phép và đang gây nên những khó khăn, thách thức lớn cho công tác quản lý trên nhiều phương diện.
Sông Ka Long đoạn chảy qua thị xã Móng Cái được coi là con đường đắc địa để vận chuyển hàng xuất nhập khẩu từ Việt
Theo thống kê của lực lượng Cảnh sát giao thông đường thủy Công an thị xã Móng Cái, chỉ tính riêng số lượng đò máy của người dân địa phương và đò từ những nơi khác trong nước tới đây hành nghề cũng đã tới 1.700 chiếc, ngoài ra còn có hàng trăm chiếc đò của người dân Trung Quốc cũng tham gia vận chuyển hàng hoá trong khu vực.
Nếu như trước kia, số lượng đò ít, tải trọng của mỗi chiếc thường chỉ từ 10 đến 15 tấn, thì từ cuối năm 2006 đến nay, lượng đò đã tăng lên đột biến và tải trọng đò cũng lớn hơn, nhiều đò vượt quá trọng tải cho phép là 25 tấn. Điều đáng quan tâm hơn là nhiều phương tiện không được đăng ký, đăng kiểm, người điều khiển phương tiện chưa được đào tạo và cấp chứng chỉ hành nghề. Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến các vụ tai nạn giao thông đường thuỷ trên tuyến gia tăng.
Một khó khăn khác trong công tác quản lý ở đây là tình trạng ùn tắc giao thông. Sông Ka Long là một con sông biên giới, về mùa mưa nước từ thượng nguồn đổ về với lưu lượng lớn, kéo theo nhiều đất đá, cây cối, làm cho lòng sông bị bồi lắng, dòng chảy thu hẹp.
Vào mùa khô, nước nguồn ít nên hoạt động vận tải thủy phụ thuộc rất nhiều vào thủy triều. Những ngày con nước kém, nhiều đoạn lòng sông trơ ra toàn bùn đá, dòng chảy bị thu hẹp, rất khó khăn cho việc lưu thông, cộng với lưu lượng phương tiện đông, tải trọng lớn nên việc ùn tắc xảy ra thường xuyên, nhất là tại các cảng, bến bốc xếp hàng hoá.
Tình trạng ùn tắc giao thông đã gây ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động xuất nhập khẩu và tình trạng đảm bảo an ninh trật tự trên địa bàn. Nhiều loại hàng hoá của các doanh nghiệp, nhất là các mặt hàng nông, hải sản xuất khẩu, bị ùn tắc dẫn đến tình trạng hư hỏng, giảm phẩm cấp gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp. Công tác đảm bảo an ninh trật tự cũng có nhiều diễn biến phức tạp.
Mới đây, vào ngày 9-3, trên sông Ka Long, tại khu vực ngã ba Xoáy Nguồn, đò máy của ông Nguyễn Văn Bổn, trú tại phường Hải Hoà (thị xã Móng Cái) chở khoảng 10 tấn quặng magie cho chủ hàng do ùn tắc không vào cảng được, phải đỗ ngoài chờ bốc hàng.
Trong quá trình chờ đợi, do sơ ý đã để nước ngấm vào quặng gây cháy. Magiê là loại chất dễ bốc cháy khi gặp nước nhưng những người chở đò không biết được điều này, nên khi phát hiện cháy đã dùng nước để chữa, vì vậy đám cháy càng to hơn và đã làm cháy luôn 3 chiếc đò khác chở cao su phế liệu đang đỗ bên cạnh. Lực lượng Cảnh sát PCCC của Công an thị xã Móng cái mặc dù rất nỗ lực nhưng cũng chỉ cứu được trên 100 tấn cao su nguyên liệu của một số đò khác đỗ sát trong khu vực.
Cùng với thực trạng trên, một vấn đề khác của sông Ka Long hiện cũng đang gây nên nhiều bức xúc cho người dân và các cấp chính quyền địa phương. Đó là tình trạng ô nhiễm môi trường.
Kết quả khảo sát của các nhà chuyên môn cho thấy, sông Ka Long hiện đang bị ô nhiễm nghiêm trọng, nguồn nước thải có chứa dầu mỡ, nước làm mát máy, nước rửa Lacanh của hàng ngàn chiếc tàu, thuyền, đò, hoạt động liên tục suốt ngày đêm trên sông; cùng với những chất thải rắn bị vương vãi trong quá trình vận chuyển hàng hoá; lượng chất thải có chứa nhiều cặn bã, các chất hữu cơ… đã làm cho hàm lượng dầu mỡ và các chất lửng trong nước sông Ka Long vượt tiêu chuẩn loại B của tiêu chuẩn Việt Nam tới trên 7 lần. Hàm lượng NH4 vượt tiêu chuẩn cho phép tới 3 lần, hàm lượng BOD5 vượt khoảng 3 đến 3,5 lần. Trong khi đó, hằng ngày, sông Ka Long vẫn là nguồn nước cấp cho sinh hoạt và sản xuất của địa phương.
Thực tế cho thấy, sông Ka Long, một con sông thơ mộng, nhưng đồng thời cũng là một nguồn lợi kinh tế lớn lao đang bị khai thác một cách triệt để, không thương tiếc và nó cũng đang bị đặt trước những thách thức to lớn trên nhiều phương diện của sự phát triển ổn định, bền vững.
Cũng vì vậy mà yêu cầu phải có những giải pháp hợp lý nhằm giảm tải cho các hoạt động giao thông vận tải đặc biệt là hoạt động của các phương tiện đò máy chuyên chở hàng hoá ở đây, cùng các hoạt động khác nhằm làm lành mạnh lại dòng sông biên giới này là một yêu cầu cần phải được đặt ra và thực hiện một cách cấp thiết, bởi lợi ích thu được từ đây hoàn toàn không phải là những lợi ích mang tính cục bộ