Sẽ xử lý nghiêm việc lợi dụng danh nghĩa nhà báo để làm điều phi pháp

Theo Thứ trưởng Trương Minh Tuấn, tính đến thời điểm hiện tại, BộTT&TT đã cấp gần 18.000 thẻ nhà báo trên cả nước. Việc cấp thẻ nhằm tạo điều kiện cho các cơ quan báo chí đi vào hoạt động đúng chức năng, nhiệm vụ, tôn chỉ mục đích. Thực tế trong thời gian qua cũng cho thấy, nhiều cơ quan báo chí đã hoạt động tốt, góp phần đưa tiếng nói của nhân dân đến với Đảng và Nhà nước, đưa đường lối của Đảng và Nhà nước tới người dân. Tuy nhiên, thời gian gần đây tại nhiều địa phương xuất hiện những người không có thẻ nhà báo ngang nhiên hoạt động như nhà báo, thậm chí có người giả danh, lợi dụng danh nghĩa nhà báo để dọa nạt, vòi tiền DN.

Phóng viên báo chí đang tác nghiệp tại lễ hội văn hóa địa phương. (Ảnh chỉ mang tính minh họa) Ảnh: Lâm Thanh Quang.

Cụ thể ở Quảng Bình đã có người lợi dụng, câu kết với thầy bói để lấy tiền của những nạn nhân, sự việc này các cơ quan chức năng đang vào cuộc điều tra làm rõ. Bên cạnh đó, còn có hiện tượng phóng viên thường trú lại cấp giấy giới thiệu của cơ quan báo chí cho người khác hoạt động với tư cách là phóng viên của cơ quan báo chí, việc này không những vi phạm hành chính mà còn dẫn đến những vi phạm pháp luật. Ngoài ra, một số cơ quan báo chí còn cấp giấy tờ như là thẻ nhà báo. Đó là trường hợp một cơ quan văn phòng đại diện ở Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa cấp giấy chứng nhận giống y như thẻ nhà báo có hình Quốc huy cho đối tượng khác, trong khi đó, cơ quan báo chí chủ quản lại khẳng định đối tượng này không phải người của cơ quan báo chí.

Cũng theo khẳng định của Thứ trưởng Trương Minh Tuấn, nếu cơ quan báo chí cấp giấy giới thiệu khống cho các văn phòng đại diện, các phóng viên thường trú để họ dùng giấy đó cử người khác thay mặt các cơ quan báo chí làm là đã vi phạm quy định về quản lý hành chính, thậm chí dẫn đến hiện tượng vi phạm pháp luật. Bên cạnh đó, văn phòng đại diện cũng không có quyền cấp giấy chứng nhận theo dạng mạo danh như thẻ nhà báo đối với những người không hoạt động trong cơ quan báo chí. Điều này được quy định rất rõ tại Nghị định 159/2013/NĐ-CP quy định xử phạt hành chính trong báo chí, xuất bản và trong Luật Báo chí. Theo quy định, người được chứng nhận là phóng viên thường trú ở địa phương nào đó phải có thẻ nhà báo; cơ quan báo chí đó phải có trụ sở ở địa phương; có đầy đủ cơ sở vật chất để cơ quan hay văn phòng đại diện đó hoạt động; được sự đồng ý của ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố, nơi cơ quan báo chí đặt văn phòng đại diện hoặc cơ quan thường trú. Nhưng trên thực tế vẫn có nhiều cơ quan báo chí không thông qua địa phương vẫn cử phóng viên thường trú ở địa phương. Việc làm này vi phạm Luật Báo chí, vi phạm Nghị định 159/2013/NĐ-CP, vi phạm Thông tư 13/2008/TT-BTTTT hướng dẫn việc thành lập và hoạt động của cơ quan đại diện, phóng viên thường trú trong nước của các cơ quan báo chí.

Trước những bất cập và vi phạm trong lĩnh vực này, Bộ TT&TT khuyến cáo các cơ quan báo chí cần nêu cao tinh thần trách nhiệm, quản lý tốt hơn phóng viên, biên tập viên, đặc biệt là phóng viên đại diện cơ quan thường trú, quản lý tốt các cộng tác viên, không để cộng tác viên lợi dụng danh nghĩa là cộng tác viên để hoạt động như nhà báo. Đồng thời cũng cần phải có những cảnh báo cho cơ quan, DN địa phương. Các phóng viên có thẻ nhà báo sẽ được tiếp xúc, tác nghiệp để khai thác thông tin viết tin, bài. Còn đối với những phóng viên chưa có thẻ nhà báo nhưng cơ quan báo chí vẫn cần phải có hoạt động tác nghiệp thì phải có giấy giới thiệu của cơ quan báo chí do chính tổng biên tập hoặc phó tổng biên tập ký. Giấy giới thiệu phải ghi rõ nơi làm việc, nội dung làm việc, tiếp xúc với những cơ quan, đơn vị nào. Các địa phương nếu gặp những đối tượng không có thẻ nhà báo hoặc giấy giới thiệu của các cơ quan báo chí do chính tổng biên tập hoặc phó tổng biên tập ký thì sẽ không cần phải tham gia hợp tác.

Đồng thời, để chấn chỉnh lại hoạt động tác nghiệp của phóng viên và cơ quan báo chí, sắp tới Bộ TT&TT sẽ siết chặt quy định hoạt động báo chí. Cụ thể, Bộ TT&TT sẽ sửa đổi Thông tư 07/2007/TT-BVHTT hướng dẫn cấp, đổi và thu hồi Thẻ nhà báo. Đặc biệt là sẽ chỉ đạo các Sở TT&TT tăng cường kiểm tra, đôn đốc kiểm tra các cơ quan văn phòng đại diện các cơ quan thường trú ở địa phương, kiểm tra thể thức hoạt động của các phóng viên thường trú. Bộ TT&TT phải làm mạnh tay như vậy mới mong lập lại trật tự trong hoạt động báo chí, lấy lại uy tín cho các nhà báo chân chính, không để người khác lợi dụng danh nghĩa nhà báo, danh nghĩa phóng viên làm việc phi pháp hay trục lợi cá nhân, làm ảnh hưởng tới uy tín đạo đức nghề nghiệp của người làm báo; cơ quan báo chí