"Thầy giáo làng" 20 năm gieo chữ đầm Sam

16:10 03/12/2009
Lớp học tình thương đầm Sam (xã Phú Mỹ, huyện Phú Vang, Thừa Thiên - Huế) của "thầy giáo làng" Trần Văn Hòa (47 tuổi) 20 năm nay đã xóa mù chữ cho hàng trăm trẻ em vạn đò, đưa nhiều em đến giảng đường đại học. Là một ngư dân quanh năm vật lộn nghề chài lưới nhưng thầy Hòa đã âm thầm cống hiến vì sự nghiệp con trẻ và góp phần xóa đói giảm nghèo cho bà con vạn đò đầm Sam.

Lớp học đặc biệt giữa mênh mông nước

Giữa một đầm lầy hôi hám, nước trắng xóa nổi lên một lớp học tình thương của trẻ em vạn đò các xã Phú Mỹ, Phú An, Phú Xuân… (huyện Phú Vang). Trong lớp, học sinh đen nhẻm, mắt sâu hoắm, thân hình gầy gò do nhọc nhằn sông nước. Đứa mặc quần dài, đứa quần cộc, đứa lấm lem bùn đất nhưng rất chăm chú học bài. Trên bục giảng, "thầy giáo làng" với bộ quần áo nồng mùi sông nước say sưa giảng. Xung quanh lớp là mấy chục chiếc đò của các gia đình có con em đến lớp.

Điều đặc biệt ở lớp học này là 30 học trò ngồi đối diện theo hai cái bảng đen ngược chiều. Hết giảng bên này, thầy lại nhanh chân quay 180 độ chạy về bảng kia trong sợ chờ đợi của học trò. Vì lớp học ghép nên có sự lạ như vậy.

Năm 1990, thương trẻ nghèo đầm Sam không có điều kiện đến trường, nhớ lại ngày tháng nhọc nhằn lội bùn gần 3km cõng con đi học, ngư dân Hòa quyết tâm làm cái việc không tưởng là mở lớp học. Nhưng lấy đâu ra kinh phí trong cái cộng đồng toàn người nghèo, cái ăn chẳng đủ nói chi đến quyên góp mở lớp học. Nghĩ nát óc, anh quyết định dùng căn nhà ngang của gia đình làm lớp học.

Anh chèo đò khắp nơi nhặt những mảnh ván, khúc gỗ… về nhà miệt mài đục, đẽo thành bàn ghế, bảng đen. Không còn lo chỗ học nhưng làm sao để vận động trẻ đến trường trong khi những đứa trẻ với cuộc sống trên đò, lênh đênh sông nước theo cha mẹ kiếm ăn. Chuyện học là thứ quá xa vời đối bà con các xã bãi ngang trên đầm Sam.

Thầy cặm cụi đến từng nhà chòi, từng chiếc đò thuyết phục phụ huynh, vận động con em đến lớp. Nghe anh khuyên nhủ về lợi ích của việc học và tin tưởng vào người từng phục vụ quân sự về, phụ huynh nhất trí cho con em đến lớp.

Ngày dạy học, đêm đánh cá

Anh nhớ những ngày đầu dạy học: "Trẻ ở đây sinh ra trên đò, lớn lên phải theo cha mẹ lênh đênh sông nước mưu sinh nên chẳng thiết đến chuyện học hành. Suốt 3 tháng đầu, tui phải nhiều lần đến từng nhà vận động cha mẹ mới cho con đến lớp, nhưng chỉ học được vài hôm lại bỏ học".

Mấy tuần đầu, lớp chỉ có 6 em và phải học ban đêm vì ban ngày trẻ em theo đò cùng cha mẹ. Thành công bước đầu cùng nhiệt huyết của anh Hòa khiến ngư dân vạn đò tin tưởng gửi con đến lớp càng đông. Sau 1 năm, lớp học đã kín chỗ, đi vào nền nếp. Thương cuộc sống vất vả, nghèo khó của thầy mà tự nguyện dạy học miễn phí, phụ huynh thỉnh thoảng mang biếu thầy con cá, con lươn, con trìa… làm lệ phí cho con em mình.

Thầy Hòa tận tụy chỉ bảo từng em.

Hàng trăm trẻ em từ chỗ không biết một chữ bẻ đôi đã biết đọc, biết viết, lại ngoan ngoãn hơn. Tiếng thơm của lớp học thầy Hòa lan khắp vùng. Năm 2000, Hội Cứu trợ trẻ em không cha mẹ (ACWP) đã hỗ trợ xây dựng phòng học kiên cố trong nhà anh Hòa trên cái nền lớp học cũ. Những năm gần đây, Sở Giáo dục và Đào tạo, Phòng Giáo dục huyện Phú Vang đã có những hỗ trợ nhất định đối với "thầy giáo làng" gần 20 năm dạy học miễn phí này.

20 năm qua, thầy Hòa đã xóa mù chữ cho nhiều trẻ em đầm Sam không có điều kiện đến trường. Những học trò xưa học chữ thầy, lập gia đình, sinh con lại tiếp tục gửi gắm thầy Hòa dạy chữ. Phụ huynh Trần Thị Thúy, 30 tuổi vui mừng: "Trước đây, nhờ ơn thầy Hòa mà em biết chữ, nay vợ chồng em lại gửi 2 con xin thầy dạy. Chúng rất chăm học, ngoan ngoãn".

Tấm lòng cao cả, nhiệt huyết của thầy đã chắp cánh không biết bao nhiêu ước mơ của trẻ em vạn chài vào đời. Nhiều em hãnh diện bước lên giảng đường đại học, cao đẳng như Trần Văn Muống đang học Đại học Bách khoa Đà Nẵng, Đoàn Văn Cự học Đại học Khoa học Huế... và vô số những em đang học cao đẳng, các trường trung cấp nghề…

Thầy là một lão ngư chính hiệu. Ngày hai buổi dạy học, chiều tối, thầy lại cùng vợ con chèo đò ra đầm ngụp lặn dưới dòng nước lạnh lẽo, vẩn đục kiếm con cá, con lươn,… để lo cho cái ăn ngày mai. Anh kể: "Nghề sông nước phải đi ban đêm thì mới kiếm được ăn chú ạ!". Đối với anh, đứng lớp không chỉ chăm chăm với giáo án cũ kỹ, năm này qua năm khác mà phải thường xuyên tìm kiếm, mua sách giáo khoa, sách tham khảo, cập nhật thêm trên Internet…

Mãn nguyện về học trò của mình đã chăm chỉ học hành, biết chữ, ngoan ngoãn… nhưng thầy vẫn đau đáu về tình trạng học hành đứt gánh giữa chừng. Khi học xong ở đây, nhiều em không có điều kiện đi học tiếp. Đó là câu chuyện buồn của trẻ em vạn đò

Hoàng Quân

Bộ Quốc phòng Nga thông báo đánh chặn 27 tên lửa từ hệ thống HIMARS của Ukraine nhắm vào lãnh thổ Nga trong vòng 24h, đánh dấu một trong những đợt tập kích quy mô đáng kể nhất.

Tết Bính Ngọ 2026 đang đến gần, TP Hồ Chí Minh đã chủ động chuẩn bị nguồn hàng hóa thiết yếu với tổng giá trị hơn 26.000 tỷ đồng, trong đó trên 9.000 tỷ đồng dành cho chương trình bình ổn thị trường. Không chỉ bảo đảm dồi dào nguồn cung, Thành phố còn siết chặt kiểm soát chất lượng, an toàn thực phẩm, giữ giá ổn định để người dân yên tâm mua sắm Tết.

Những ngày giáp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, lưu lượng người và phương tiện xuất nhập cảnh qua Cửa khẩu quốc tế Cha Lo (Quảng Trị) tăng cao, tiềm ẩn nguy cơ gia tăng các hoạt động buôn lậu, vận chuyển hàng cấm và gian lận thương mại.

Thông tin từ Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, hiện nay, không khí lạnh đã ảnh hưởng đến Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ và một số nơi ở Trung Trung Bộ gây mưa, mưa rào và có nơi có dông.

Việc Canada và Pháp mở lãnh sự quán tại Nuuk, thủ phủ của Greenland hôm 6/2, từ góc nhìn hình thức, chỉ là một câu chuyện ngoại giao thường nhật. Nhưng từ góc nhìn quyền lực, đó là hành động "chốt vị trí" trong một không gian đang đổi nhịp: Bắc Cực không còn là phần "rìa" của địa chính trị, mà dần trở thành phần "lõi" của an ninh Bắc Đại Tây Dương, của cạnh tranh năng lực giám sát - cảnh báo sớm, và của đường dây lợi ích tài nguyên - hạ tầng - vận tải.

Trong nỗ lực khắc phục "thẻ vàng" IUU của Ủy ban châu Âu, ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong quản lý tàu cá đang trở thành giải pháp trọng tâm, mang tính nền tảng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nghề cá, bảo đảm minh bạch, hợp pháp trong khai thác thủy sản của Việt Nam.

Trong dòng chảy lịch sử cách mạng Việt Nam, có những từ ngữ không chỉ mang giá trị ngôn từ, mà còn kết tinh thành biểu tượng tinh thần, trở thành mệnh lệnh của thời đại và dấu ấn của ý chí dân tộc. “Tiến lên” là một trong những từ ngữ như vậy, từ những vần thơ chúc Tết hào sảng của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, đến thông điệp chính luận sâu sắc trong bài viết “Tiến lên! Toàn thắng ắt về ta” của Tổng Bí thư Tô Lâm.

Trong chương trình công tác tại tỉnh Nghệ An, chiều 8/2/2026, tại xã Kim Liên, Đoàn đại biểu Bộ Công an do Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an làm Trưởng đoàn đã đến dâng hoa, dâng hương tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Đền Chung Sơn - đền thờ gia tiên Chủ tịch Hồ Chí Minh và Khu di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Kim Liên.

Đơn vị Cảnh sát Gìn giữ hòa bình số 1 của Bộ Công an Việt Nam (VNFPU1) chính thức được Liên hợp quốc phê duyệt nâng từ Cấp độ 2 lên Cấp độ 3 trong Hệ thống sẵn sàng năng lực (PCRS), khẳng định bước tiến quan trọng về năng lực, uy tín và cam kết trách nhiệm của Việt Nam trong hoạt động gìn giữ hòa bình toàn cầu.

Nhiều năm trở lại đây, việc đốt vàng mã quá nhiều ở những nơi tâm linh như đền, đình, chùa, đã là tiếng chuông cảnh tỉnh và nhắc nhở thực hành chống lãng phí.

Mặc dù trời mưa rét, ngày 8/2, hàng trăm người dân và du khách vẫn tưng bừng vui đón xuân sớm, tham gia các nghi thức rước, dâng lễ cửa Đình qua các tuyến phố cổ và quanh hồ Hoàn Kiếm, tế Thành Hoàng tại đình, dựng cây nêu…

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文