Tranh cãi lắp đặt trạm phát sóng di động trên nóc nhà dân
Trong khi đó, chính quyền, các ngành chức năng của thành phố cũng không tạo điều kiện để các đơn vị lắp đặt, không đứng ra giải quyết các tranh chấp.
Bùng phát xây dựng trạm BTS
Theo thống kê của ngành Viễn thông tỉnh, hiện nay, trên địa bàn Quảng Ninh có hơn 1,9 triệu thuê bao điện thoại di động với hơn 900 trạm thu, phát sóng thông tin di động (BTS). Tuy nhiên, ngay từ bây giờ, giữa trạm BTS và dung lượng thuê bao đã không tương xứng dẫn đến chất lượng cuộc gọi không ổn định, các kết nối không mang tính liên tục gây ảnh hưởng đến quyền lợi khách hàng.
Theo dự đoán, chỉ trong thời gian ngắn nữa, sự quá tải sẽ ở mức bức bối nếu không tăng cường lắp đặt thêm số trạm BTS, nhất là tại địa bàn thành phố Hạ Long. Và theo quy hoạch phát triển Bưu chính Viễn thông tại Quảng Ninh, đến năm 2010, định hướng đến năm 2020 việc phát triển trạm BTS phải đảm bảo chỉ tiêu 100% phường, xã, thị trấn được phủ sóng.
Tuy nhiên, quá trình thực hiện định hướng này, các đơn vị thi công đã gặp rất nhiều khó khăn. Đầu tiên là vấp phải sự phản đối của người dân sống xung quanh các điểm dự định lắp đặt trạm BTS. Đã có những cuộc tranh cãi nảy lửa giữa các bên. Bên thi công cho rằng chỉ hợp đồng với chủ hộ có nóc nhà đủ chiều cao theo yêu cầu kỹ thuật là được. Quan điểm của chủ nóc nhà thì không nên để lãng phí phần diện tích hầu như không bao giờ dùng đến để có thêm một khoản thu nhập từ 3-5 triệu đồng/tháng. Trên nóc nhà của mình mà không sợ thì hàng xóm làm sao phải lo sợ.
Nhưng mọi việc không đơn giản như vậy. Cũng vì việc lắp trạm BTS mà cả xóm bất hòa, mâu thuẫn nội bộ nhân dân tăng nhanh không thua kém gì tranh chấp đất đai. Nhiều trường hợp người dân xung quanh đã tìm cách phá hủy các trạm BTS đang thi công dở dang cũng như đang vận hành theo nhiều cách khác nhau: Cắt dây điện, ném vật lạ, bẻ gãy các thanh hướng xạ...
Quá bức xúc với việc bị phá hủy, cản trở, các hãng di động đã đề nghị chính quyền TP Hạ Long can thiệp, xin được hỗ trợ việc thi công và bảo vệ các trạm BTS. Song, phía chính quyền lại có quan điểm riêng. Thứ nhất, Trạm BTS cũng là một loại công trình nên cần phải đăng ký cấp phép trước khi lắp đặt. Thứ hai, sự mọc lên như nấm trên khắp nóc nhà dân xét về mặt mỹ quan gây chướng mắt, nếu không nói làm xấu diện mạo đô thị Hạ Long. Thứ ba, chưa có những thông tin chính thức của ngành chức năng về tính nguy hại đến mức nào đối với sức khỏe con người, ảnh hưởng can nhiễu đến các loại sóng khác ra sao nên không thể đứng ra giải quyết.
Thành phố thừa nhận đã chỉ đạo Phòng Quản lý đô thị, các đơn vị chức năng tăng cường kiểm tra, giám sát việc thi công lắp đặt trạm BTS. Nhưng việc này phục vụ cho công tác quản lý chứ không phải là cản trở.
Sóng BTS vô hại?
Nếu như thời gian đầu kiến nghị nhiều nhất xung quanh những trạm BTS là của người dân, nay ngược lại, của các hãng điện thoại di động quen thuộc như Vina phone, Mobifone, Viettel, Sfone và Ephone. Công việc thi công từ đầu năm 2009 trở đi hầu như không thể đạt được đúng tiến độ. Các hãng lại phải lần theo "chiều dọc". Một loạt các thông báo, công văn, tài liệu tích hợp từ thời Bộ VH-TT (cũ) đến Bộ Thông tin - Truyền thông hiện thời chuyển đến Sở Thông tin - Truyền thông tỉnh Quảng Ninh nhằm phối hợp can thiệp với UBND TP Hạ Long.
Ngày 22/5, một cuộc họp đa phương lần đầu tiên được tổ chức tại TP Hạ Long chỉ với mục đích là chứng minh tính vô hại đối với sức khỏe con người từ các trạm BTS. Tài liệu dẫn chứng là kết luận của Tổ chức Y tế thế giới WHO, Văn phòng Chính phủ, Bộ Khoa học Công nghệ, Bộ Thông tin - Truyền thông.
Đặc biệt, ngành Viễn thông đã đưa ra Bộ tiêu chuẩn mới về sóng điện từ đó là TCNV3718-1:2005 do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành ngày 7/2/2006 dựa trên các tiêu chuẩn quốc tế, phù hợp với khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO). Tiêu chuẩn này áp dụng cho tất cả các hệ thống thiết bị sinh ra trường điện từ RF, trong đó có các trạm thu, phát thông tin di động (BTS).
Với việc bắt buộc áp dụng TCVN này, giá trị mật động dòng năng lượng (s) quy định đối với các trạm BTS là 2W/m2. Tiêu chuẩn này của Việt
Bộ Thông tin và Truyền thông đã có quy định về giới hạn an toàn (Xác định theo mức phơi nhiễm của TCVN3718-1:2005) và quy định các trạm thu, phát thông tin di động phải đảm bảo TCVN3718-1:2005 thông qua hình thức quản lý là kiểm định công trình viễn thông. Do đó, khẳng định rằng, sóng điện từ các trạm BTS đã và sẽ lắp đặt trên địa bàn Quảng Ninh và cả nước nói chung không hề có bất kỳ tác động nào đến sức khỏe con người, không phải là tác nhân gây ung thư, rối loạn thần kinh như những lời đồn đại, phỏng đoán.
Vẫn phải tăng cường quản lý
Tại cuộc họp, các đại biểu thuộc ngành Viễn thông, doanh nghiệp đề xuất một số giải pháp như tăng cường tuyên truyền sâu rộng đến nhân dân về việc xây dựng các trạm BTS trên địa bàn thành phố trên các phương tiện thông tin đại chúng, cũng như phổ biến các tài liệu trên đến nhân dân qua các phường, xã, tổ dân, khu phố; bãi bỏ nội dung yêu cầu phải có bản cam kết đồng tình của các hộ dân liền kề khu vực dự kiến lắp đặt trạm trong hồ sơ xin cấp phép xây dựng trạm BTS…
Theo ông Vũ Văn Hợp, Phó Chủ tịch UBND TP, chủ trì cuộc họp đồng tình với việc xây dựng các trạm BTS. Tuy nhiên, theo quy định thì công trình lắp đặt trạm BTS loại 2 là công trình cấp IV, do vậy, nói đồng tình không có nghĩa là các doanh nghiệp tự do triển khai lắp đặt. Đề nghị Sở Thông tin - Truyền thông chủ trì cùng Phòng QLĐT thành phố, các doanh nghiệp viễn thông nghiên cứu, khảo sát, cập nhật vị trí các trạm BTS loại 2 đã xây dựng và dự kiến xây dựng để lập quy hoạch chi tiết, làm cơ sở cấp phép xây dựng theo đúng quy định.
Đối với các trạm BTS đang gặp phải kiến nghị, thắc mắc của người dân, Sở Thông tin - Truyền thông và các hãng di động cần chủ động trong việc tuyên truyền vận động, giải thích và cam kết. Trách nhiệm của địa phương chỉ là hòa giải, dựa trên cơ sở pháp luật và lợi ích của người dân. Nếu né tránh việc này, sẽ rất khó để nói rằng từ nay về sau sẽ không còn xảy ra tranh chấp, khiếu kiện khi thi công lắp đặt trạm BTS