Vì sao nổ bồn chứa kho xăng dầu Nước Mặn?

Báo CAND đã có bài viết phản ánh về vụ nổ bồn chứa kho xăng dầu Nước Mặn, Đà Nẵng, vào sáng 22/3, làm cho 8 công nhân đang thi công bể thép chứa xăng dầu, trong đó 4 người chết và 4 người bị thương nặng.

Đây là sự kiện đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận. Ai chịu trách nhiệm về vụ nổ và có nên tiếp tục tồn tại kho xăng dầu Nước Mặn hay không? Sau đây là tài liệu điều tra của phóng viên Báo CAND thu thập được…  

Những công nhân bị thiệt mạng trong vụ nổ được xác định là: Vũ Tuyển (31 tuổi), trú ở xóm Ấm, xã Hồng Tiếng, huyện Phổ Yên, Thái Nguyên; Tống Văn Thắng (30 tuổi), trú ở xóm Bổng, phường Cải Đan, thị xã Sông Công, Thái Nguyên; Nguyễn Việt Phú (27 tuổi), trú ở khu 11, thị trấn Hạ Hòa, huyện Hạ Hòa, Phú Thọ và Trương Văn Năng (30 tuổi), trú xã Đại Hòa, huyện Đại Lộc, Quảng Nam.

Còn 4 người bị thương là: Huỳnh Minh Em (40 tuổi), trú tổ 41, phường An Hải Đông, quận Sơn Trà, Đà Nẵng; Nguyễn Văn Thành (28 tuổi), trú xã Quế Tân, huyện Quế Võ, Bắc Ninh; Võ Nguyên Nam (26 tuổi), trú xã Kỳ Hải, huyện Kỳ Anh, Hà Tĩnh và Nguyễn Tấn Hiếu (25 tuổi), trú ấp Hậu Thuận, đội 2, xã Hậu Thành, huyện Cái Bè, Tiền Giang.

Họ đều là công nhân Công ty cổ phần Xây lắp III - Petrolimex, đơn vị đã ký hợp đồng với Công ty Xăng dầu khu vực 5 (XDKV5) thi công xây dựng dự án công trình mở rộng sức chứa kho xăng dầu Nước Mặn.

Các y, bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Đà Nẵng cấp cứu những công nhân bị nạn tại kho xăng dầu Nước Mặn.

Trên địa bàn Đà Nẵng, Công ty XDKV5 có 5 kho xăng dầu, gồm 43 bể chứa, với tổng dung tích 107.000m³; trong đó kho xăng dầu Nước Mặn có 8 bể chứa 20.000m³.

Năm 2006, Hội đồng quản trị Tổng Công ty Xăng dầu Việt Nam phê duyệt dự án, chấp thuận cho Công ty XDKV5 thuê của UBND TP Đà Nẵng 9,6ha đất tại phường Khuê Mỹ, Ngũ Hành Sơn, trong vòng 50 năm để thực hiện dự án mở rộng kho xăng dầu Nước Mặn, nâng sức chứa lên 76.000m³, mục đích di dời các kho xăng dầu nhỏ trong thành phố về đây.

Công ty XDKV5 ký hợp đồng với Công ty cổ phần Xây lắp I và III để thi công xây dựng, lắp đặt mới 4 bể thép loại 12.500m³ và 1 bể loại 10.000m³. Dự kiến đến đầu năm 2008 hoàn thành, song công trình thi công dở dang đã xảy ra sự cố…

Ông Lê Anh Thấu, Giám đốc Công ty cổ phần Xây lắp III, Chi nhánh Đà Nẵng, cho biết: Ngày 14/10/2006, Công ty ký hợp đồng với Công ty XDKV5 thi công 2 bể chứa bằng thép, mỗi bể chứa 12.500m³, tổng giá trị trên 11,004 tỷ đồng. Đến đầu tháng 2/2007, việc thi công cơ bản hoàn tất, bước sang công đoạn bơm nước vào thử tải.

Vì tại khu vực kho xăng dầu Nước Mặn không có nguồn nước sẵn để cung cấp, bàn bạc thống nhất trong Ban Giám đốc, ông Thấu ký công văn gửi Tổng kho xăng dầu Đà Nẵng (thuộc Công ty XDKV5), đơn vị có khả năng cung cấp nguồn nước sạch thử bể để ký hợp đồng, với tổng giá trị cấp nước cho 2 bể chứa hơn 92 triệu đồng.

Trong hợp đồng cũng ghi rõ: Bên B phải bảo đảm nhân lực, máy móc thiết bị thi công; chịu trách nhiệm toàn bộ về công tác an toàn PCCC và an toàn lao động trên công trường. Từ ngày 19/3, bên B cho bơm nước vào bồn số 4, đến chiều 21/3, lượng nước vào bồn chứa đạt đến khoảng 7m thì dừng để Công ty cổ phần Xây lắp III kiểm tra độ lún sụt của bể (bể chứa cao hơn 14m, đường kính 34,37m).

Sáng 22/3, kíp thợ của Công ty cổ phần Xây lắp III leo lên mái dùng hàn xì thi công vòm thì bể chứa phát lửa và nổ hất tung mái vòm, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Ông Thấu khẳng định: Công ty cổ phần Xây lắp III hợp đồng đưa nước sạch vào để thử bể, đảm bảo công tác PCCC và an toàn lao động. Vì thế, việc sử dụng đường ống dẫn xăng dầu, hay đường ống mới để đưa nước từ sông Hàn vào bể đó là trách nhiệm của bên B.

Qua công tác khám nghiệm hiện trường của Công an TP Đà Nẵng, cho thấy: Tổng Công ty Xăng dầu Đà Nẵng đã sử dụng đường ống dẫn xăng dầu bơm nước từ sông Hàn vào bể chứa số 4 (chỉ đấu nối một đoạn ống mới khoảng 50m).

Từ đó cũng đưa ra nhận định ban đầu: Có thể, do không làm vệ sinh đường ống nên một lượng xăng dầu vẫn còn đọng trong đường ống bị nước đẩy vào bể chứa, dẫn đến tích tụ hơi và bắt lửa khi các công nhân lên dùng hàn xì để thi công mái vòm, phát sinh vụ nổ… 

Như vậy, trách nhiệm về vụ cháy, nổ bể chứa tại kho xăng dầu Nước Mặn đã rõ. Điều đáng quan tâm hơn, Công ty XDKV5 có nên dồn tất cả các kho xăng dầu trên địa bàn Đà Nẵng về tập trung tại kho xăng dầu Nước Mặn, phường Khuê Mỹ?

Ngày 19/3, thực hiện chỉ đạo của UBND TP Đà Nẵng về kiểm tra nguồn nước ngầm sử dụng cho sinh hoạt tại phường Khuê Mỹ, Sở Y tế TP Đà Nẵng, cho biết: Hiện nay, phường Khuê Mỹ có 2.076 hộ dân đang sinh sống, thì chỉ có 21 hộ dân sử dụng nguồn nước máy, số hộ còn lại đều sử dụng nguồn nước giếng khoan cho ăn uống, sinh hoạt và phần lớn các giếng đều bị nhiễm dầu nên đa phần người dân Khuê Mỹ bị mắc các chứng bệnh: Viêm phổi, viêm phế quản, tiêu chảy…

Cán bộ có trách nhiệm của Công ty XDKV5, giải thích rằng: Tập trung các kho xăng dầu về kho xăng dầu Nước Mặn thuận lợi hơn. Thế nhưng, trước sự ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ cộng đồng thì rõ ràng phải xem xét lại cho hợp lý hơn. Bởi vì, kho xăng dầu Nước Mặn không chỉ nằm giữa khu vực dân cư đông đúc mà còn nằm trên vệt du lịch ven biển Đà Nẵng.

Bên cạnh đó, đề nghị chính quyền thành phố Đà Nẵng quan tâm tạo mọi điều kiện để người dân phường Khuê Mỹ đều được sử dụng nguồn nước sạch trong ăn uống, sinh hoạt, để giảm thiểu bệnh tật đang có nguy cơ gia tăng như hiện nay…