“Vua lưỡi cày” ở Mèo Vạc, Hà Giang

07:09 03/04/2005
Trước khi khai lò, thợ cả Chừ Chúng Lầu dâng hương, hô gọi thần núi, thần sông và thần Khi Lừ (vị thần lò nung) về chứng giám lòng thành. Bên cạnh ông, hai học trò Chừ Chứ Mua, Vàng Lò Lúa lúi húi cắt tiết gà tế thần.

Xong, ba người thợ đúc bắt tay vào quy trình đúc lưỡi cày… giữa Thủ đô. Đó là một phần của chương trình "Ngày hội biểu diễn kỹ thuật rèn, đúc, khoan truyền thống" do Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam tổ chức tối 27/3.

Tuy nói tiếng Kinh câu được câu chăng, Chừ Chúng Lầu (56 tuổi), người được mệnh danh là "vua lưỡi cày" ở Sùng Cáng, xã Sủng Chà, Mèo Vạc, Hà Giang, vẫn cố gắng giải thích: Mỗi lò đúc gang chỉ cần từ 1 - 4 người, mỗi người đảm nhận một việc riêng, làm trong một quá trình hoàn toàn thủ công, bằng tay.

Anh Chừ Chứ Mua kéo bễ thổi hơi cho lò nổi lửa. Khói than và hơi nóng bốc lên khiến ba người thợ chốc chốc lại quệt mồ hôi chảy trên khuôn mặt đen xạm. Anh Vàng Lò Lúa cặm cụi soi xét từng góc lò, trát đất sét mịn vào từng kẽ hở nhỏ li ti. Còn "vua lưỡi cày" Chừ Chúng Lầu tỉ mẩn sơn lại khuôn đá bằng thứ nước tự chế đen sóng sánh, cho gang không dính vào khuôn.

30 phút sau, gang vụn đã nóng chảy, nhỏ giọt đỏ rực xuống máng. Trong lúc lấy máng ra khỏi lò, không may nước gang nóng bắn vào chân "vua lò", cháy sém qua lớp giày vải và ăn sâu vào mu bàn chân ông. Khách tham quan cuống quýt, còn "vua lò" vẫn không biến sắc mặt, bình thản lấy bùn gần đó trát vào vết bỏng như một bài thuốc dân gian.

Có lẽ, bị bỏng đã trở thành điều bình thường với người thợ già đúc gang này. Dù tai nạn xảy ra cũng không cản được việc hoàn thành công đoạn đổ gang ra khuôn. 5 phút sau, sản phẩm lưỡi cày "chính hiệu Chừ Chúng Lầu" ra đời.

Đây là lần thứ hai ông Chừ Chúng Lầu được mời về Thủ đô Hà Nội. Lần trước, vượt qua hơn 400 cây số, ông xuống tham dự Hội nghị Người cao tuổi tiêu biểu trên các lĩnh vực giáo dục - khoa học - công nghệ - y tế, được gặp mặt Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh, rồi vào Lăng viếng Bác trong tháng 10/2004.

Người ta gọi ông là "vua lưỡi cày" bởi ông có công lưu truyền nghề đúc truyền thống của người Mông, đồng thời cải tiến thành công lưỡi cày miền xuôi cho phù hợp với điều kiện tự nhiên, sản xuất của vùng cao nguyên đá. Loại lưỡi cày mới ông tạo ra như "bén duyên" ngay với đất cằn trơ đá. Nó thuận tiện cho những luống cày phải lách qua những kẽ đá nhỏ, và đặc biệt độ bền cao hơn hẳn.

Nhờ lưỡi cày mới, Chừ Chúng Lầu mạnh dạn đầu tư mở xưởng đúc gang, vừa phục vụ bà con vừa tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập, vừa giúp ông truyền nghề cho con cháu, gìn giữ nghề truyền thống bao đời nay. Với hơn 40 năm làm nghề đúc gang, ông đã trở thành người Mông đúc gang có tuổi nghề cao nhất vùng sơn cước này

Hải Hòa

Thực hiện Kế hoạch của Bộ Tư lệnh Cảnh vệ về bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, nhằm bảo đảm tốt công tác hậu cần phục vụ nhiệm vụ bảo vệ Đại hội, Phòng Hậu cần đã tổ chức rà soát toàn bộ lực lượng, phương tiện; xây dựng phương án chi tiết, phù hợp theo từng giai đoạn và từng tình huống cụ thể, bảo đảm chặt chẽ, khoa học, hiệu quả.

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (HĐBA LHQ) ngày 15/1 (giờ Mỹ, tức 16/1 giờ Việt Nam) đã triệu tập một phiên họp khẩn cấp nhằm thảo luận về tình hình tại Iran, trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục đưa ra những đe dọa can thiệp quân sự vào quốc gia Trung Đông này.

Từ thực tiễn triển khai đầu tư công giai đoạn 2021 - 2025, nhiều chuyên gia, nhà quản lý đã chỉ ra những nút thắt khiến hàng loạt dự án trọng điểm bị chậm tiến độ, đội vốn. Trong khi đó, giai đoạn 2026 - 2030 dự kiến tổng chi cho đầu tư phát triển của cả nước có thể đạt khoảng 8.500.000 tỷ đồng - mức cao nhất từ trước đến nay.

Trong 2 ngày 14 và 15/1, thời điểm bắt đầu thực hiện xử lý vi phạm “phạt nguội” về trật tự đô thị, vệ sinh môi trường, thông qua hệ thống camera AI, hình ảnh do cơ quan, tổ chức, cá nhân phản ánh, Công an TP Hà Nội đã tiến hành thực hiện xử lý “phạt nguội” 48 trường hợp, với số tiền hơn 58 triệu đồng. 

Mặc dù cơ quan chức năng đã thường xuyên tuyên truyền, cảnh báo và nhiều vụ việc tự chế pháo nổ gây hậu quả nghiêm trọng đã xảy ra, song tình trạng này vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ phức tạp. Đáng lo ngại, không ít đối tượng, nhất là thanh, thiếu niên, vẫn bất chấp quy định pháp luật, tự ý chế tạo, tàng trữ, sử dụng pháo nổ, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho bản thân và cộng đồng.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 15/1 (giờ địa phương, tức 16/1 giờ Việt Nam) đã đe dọa viện dẫn Đạo luật chống nổi loạn năm 1807 để triển khai quân đội tại bang Minnesota, sau nhiều ngày biểu tình căng thẳng bùng phát tại thành phố Minneapolis liên quan đến chiến dịch tăng cường hoạt động của lực lượng thực thi luật nhập cư liên bang.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng là sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa định hướng lâu dài đối với đất nước. Quy mô tổ chức lớn, chương trình dày, thành phần tham dự đa dạng, trong đó có các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các đoàn khách quốc tế và lực lượng báo chí tác nghiệp đông đảo, khiến yêu cầu bảo đảm an ninh, an toàn là điều kiện tiên quyết để Đại hội diễn ra trang nghiêm, thông suốt.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文