Đề nghị rà soát, làm rõ hơn quy hoạch Di tích quốc gia đặc biệt Đền Cửa Ông
Liên quan đến việc quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích quốc gia đặc biệt Đền Cửa Ông, tỉnh Quảng Ninh, Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) vừa có công văn gửi UBND tỉnh Quảng Ninh, trong đó nêu nhiều nội dung cần quan tâm.
Cụ thể, Bộ VHTTDL đề nghị tỉnh Quảng Ninh rà soát tên địa danh đơn vị hành chính cấp xã mới trong phạm vi lập quy hoạch để bảo đảm đồng bộ, thống nhất, khả thi, gắn với việc triển khai thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp. Làm rõ sự phù hợp của nhiệm vụ lập quy hoạch với các quy hoạch đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt như: Quy hoạch tỉnh Quảng Ninh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050; điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế Vân Đồn đến năm 2040 và các quy hoạch cấp trên liên quan đã được phê duyệt. Cần bám sát quy định của Chính phủ về nội dung lập nhiệm vụ quy hoạch và nội dung lập quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích, xác định phạm vi, mức độ ở giai đoạn lập nhiệm vụ lập quy hoạch, tránh nhầm lẫn sang giai đoạn lập quy hoạch.
Cũng theo Bộ VHTTDL, tại Đền Cửa Ông hiện có 108 hộ gia đình, dân số khoảng 400 người, trong đó gồm các hộ kinh doanh có lợi ích kinh tế từ việc bán hàng, cung cấp dịch vụ. Do đó, nhiệm vụ lập quy hoạch cần tiếp cận vấn đề dưới góc độ cộng đồng, mối quan hệ tương hỗ giữa di tích và cộng đồng trong bảo vệ và phát huy giá trị di tích. Bộ VHTTDL đề nghị, mục tiêu lập quy hoạch cần tập trung vào một số vấn đề lớn như: Bảo tồn để giữ gìn những giá trị nổi bật về lịch sử, cảnh quan, giá trị văn hóa phi vật thể; làm cơ sở khoa học trong việc quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di tích, góp phần phát triển kinh tế xã hội, triển khai lập, quản lý quy hoạch, triển khai các dự án đầu tư xây dựng; phát huy và khai thác có hiệu quả các giá trị, tạo thành điểm đến hấp dẫn, nguồn thu cho địa phương, nguồn lực bền vững để bảo tồn di tích.
Ngoài ra, cần phân biệt rõ tính chất quy hoạch và tính chất, chức năng của di tích; tính chất khu vực lập quy hoạch là di tích quốc gia đặc biệt, trung tâm sinh hoạt văn hoá, tín ngưỡng và điểm du lịch của tỉnh Quảng Ninh. Cần rà soát sơ bộ các quy hoạch đã và đang thực hiện có liên quan đến khu vực dự kiến lập quy hoạch di tích, phân tích sơ bộ hiện trạng di tích. Trong đó bao gồm bổ sung đánh giá tình trạng bảo tồn các di tích, sự thay đổi về không gian, hạng mục công trình, quá trình tu bổ di tích, yếu tố gốc còn lại tại từng hạng mục di tích, công tác bảo tồn các giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể gắn với di tích, các hiện vật thuộc di tích…
Tháng 11/2024 và tháng 4/2025, UBND tỉnh Quảng Ninh đã có tờ trình và công văn đề nghị thẩm định nhiệm vụ lập quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích quốc gia đặc biệt Di tích lịch sử Đền Cửa Ông, tỉnh Quảng Ninh. Theo Bộ VHTTDL, các nội dung Bộ VHTTDL đề nghị tỉnh Quảng Ninh thực hiện nói trên dựa trên cơ sở các ý kiến góp ý, phiếu nhận xét của thành viên Hội đồng và kết luận của Chủ tịch Hội đồng thẩm định sau khi Bộ VHTTDL tổ chức họp Hội đồng thẩm định nhiệm vụ lập quy hoạch Đền Cửa Ông, với sự tham gia của lãnh đạo Sở VHTTDL, đại diện Bộ Tài chính, các Ủy viên Hội đồng thẩm định, đại diện UBND phường Cửa Ông, tỉnh Quảng Ninh, lãnh đạo Ban Quản lý di tích quốc gia đặc biệt Đền Cửa Ông – Đền Cặp Tiên.