Mỹ - Arab Saudi và thỏa thuận lịch sử

07:26 15/05/2025

Trong khuôn khổ chuyến công du kéo dài bốn ngày tới ba nước vùng Vịnh, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 13/5 (giờ địa phương) đã đặt chân tới Arab Saudi đầu tiên. Tại đây, Riyadh đã ký các thỏa thuận trị giá hơn 300 tỉ USD với Washington và cam kết đầu tư 600 tỉ USD vào nền kinh tế lớn nhất thế giới thông qua các lĩnh vực hợp tác, từ quốc phòng, công nghệ, tới động vật học.

Giới chuyên gia mô tả, chuyến thăm là sự kiện quan trọng nhất kể từ năm 1945, khi Vua Abdulaziz gặp Tổng thống Mỹ Franklin Roosevelt và thiết lập nền tảng cho quan hệ song phương, qua đó, hiện thực hóa kỳ vọng gắn kết hai quốc gia trong nhiều thế hệ.

Tương tự ở nhiệm kỳ đầu hồi năm 2017, Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tiếp tục lựa chọn Arab Saudi trong chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi trở lại Nhà Trắng. Điều này phản ánh vai trò của Riyadh trong chiến lược đối ngoại của Mỹ tại khu vực và trên thế giới. Thật vậy, hôm 13/5, phát biểu tại Diễn đàn Đầu tư Arab Saudi - Mỹ ở Thủ đô Riyadh với sự tham dự của Tổng thống Trump, Thái tử Arab Saudi Mohammed bin Salman thông tin, quốc gia vùng Vịnh này vừa ký các thỏa thuận trị giá hơn 300 tỉ USD với Mỹ và cam kết đầu tư 600 tỉ USD vào nền kinh tế lớn nhất thế giới, thông qua một loạt thỏa thuận hợp tác trong các lĩnh vực năng lượng, quốc phòng, công nghệ, cơ sở hạ tầng, khoáng sản thiết yếu, nghệ thuật và động vật học. Ông khẳng định Mỹ là một trong những đối tác lớn nhất trong chương trình cải cách "Tầm nhìn 2030" của Arab Saudi, đồng thời nêu rõ các khoản đầu tư chung là một trong những trụ cột quan trọng nhất của mối quan hệ kinh tế hai nước.

Mỹ đạt thỏa thuận hợp tác lịch sử với Arab Saudi trong chuyến thăm Riyadh của Tổng thống Donald Trump hôm 13/5 (giờ địa phương). Nguồn: Bloomberg.

Ông Mohammed cũng nhấn mạnh: "Chúng tôi sẽ làm việc trong giai đoạn tiếp theo để nhất trí được thêm các thỏa thuận, nâng tổng giá trị cam kết đầu tư lên tới 1.000 tỉ USD". Về phần mình, ông Trump tuyên bố: "Mối quan hệ giữa Mỹ và Arab Saudi là hòn đá tảng của an ninh và thịnh vượng. Thỏa thuận đạt được có thể tạo ra tới 2 triệu việc làm cho người dân Mỹ". Thông cáo từ Nhà Trắng cũng nêu rõ, khoản đầu tư khổng lồ nêu trên đánh dấu cam kết chiến lược lâu dài của Arab Saudi vào nền kinh tế Mỹ và được kỳ vọng gắn kết hai quốc gia trong nhiều thế hệ.

Theo Reuters, điểm nhấn của thỏa thuận là gói mua sắm quốc phòng trị giá 142 tỉ USD, được gọi là "hợp đồng bán vũ khí lớn nhất lịch sử Mỹ". Gói này bao gồm các trang thiết bị chiến đấu tiên tiến, nâng cấp khả năng không quân, phòng thủ tên lửa, bảo vệ hàng hải - biên giới và hiện đại hóa toàn diện lực lượng lục quân của Arab Saudi. Thỏa thuận còn bao gồm các khoản đầu tư đáng kể vào các lĩnh vực công nghệ và trí tuệ nhân tạo. Công ty DataVolt của Arab Saudi cam kết đầu tư 20 tỉ USD vào các trung tâm trí tuệ nhân tạo tại Mỹ. Các tập đoàn công nghệ lớn như Google và Oracle đã cam kết đầu tư 80 tỉ USD vào các dự án chuyển đổi đột phá của hai quốc gia.

Đặc biệt, Nvidia và AMD nhất trí các thỏa thuận cung cấp vi mạch phục vụ Humain, một công ty trí tuệ nhân tạo của Riyadh với dự án trung tâm dữ liệu AI công suất 500 megawatt trị giá hàng tỉ USD. Ngoài các lĩnh vực chiến lược thường thấy, thỏa thuận cũng đề cập đến các khoản đầu tư về thể thao, y tế, nghệ thuật và động vật học. Một trong những dự án đáng chú ý là việc xây dựng một khu triển lãm động vật hoang dã để bảo tồn loài báo Arab tại Vườn thú Quốc gia Mỹ, nhằm tăng cường hợp tác trong việc bảo tồn các loài động vật quý hiếm.

Các nhà phân tích chính trị quốc tế nhận định, đạt được các thỏa thuận đầu tư lớn từ Riyadh sẽ giúp Tổng thống Trump chứng tỏ rằng chương trình nghị sự "Nước Mỹ trên hết" của ông đang mang lại kết quả. Đây sẽ là điểm sáng, khi chính sách thuế quan của ông đang phần nào ảnh hưởng đến nền kinh tế Mỹ. Thêm vào đó, thỏa thuận lịch sử giữa hai bên không chỉ nhằm tái định hình liên minh Washington - Riyadh, mà còn cho thấy một bước chuyển rõ rệt trong cách tiếp cận của chính quyền Mỹ là đặt lợi ích kinh tế và an ninh quốc gia lên hàng đầu, nhưng không bỏ qua yếu tố văn hóa và ảnh hưởng mềm.

"Ông Trump và giới lãnh đạo Arab Saudi đang thiết lập một thỏa thuận chiến lược mới. Một chuyến thăm thực sự đặc biệt", nhà phân tích Abdulrahman Al-Rashed bình luận trên nhật báo Asharq al-Awsat.

Tuy vậy, chuyến công du Trung Đông của ông Trump cũng bị phủ bóng bởi một số cuộc khủng hoảng khu vực. Chiến sự Israel - Hamas kéo dài gần hai năm và chưa có dấu hiệu kết thúc. Israel, đồng minh thân cận nhất của Mỹ tại khu vực, không có tên trong lịch trình. Động thái dẫn đến đồn đoán về căng thẳng giữa Tổng thống Mỹ với Thủ tướng Benjamin Netanyahu.

Giới chuyên gia cho rằng những nỗ lực nhằm thúc đẩy Arab Saudi công nhận Israel, điều ông Trump từng theo đuổi trong nhiệm kỳ đầu, khả năng cao vẫn được gác lại. Riyadh khẳng định họ cần thấy tiến triển rõ rệt trong việc thành lập Nhà nước Palestine. Ngoài ra, việc ứng phó chương trình hạt nhân của Iran cũng chưa đạt được những bước đi thực chất kể từ khi Mỹ đơn phương rút khỏi thỏa thuận năm 2018 giữa Tehran với các cường quốc.

Trong một diễn biến khác, Tổng thống Trump đã có cuộc gặp với Tổng thống lâm thời Syria Ahmed al-Sharaa tại Arab Saudi vào ngày 14/5, sau thông báo bất ngờ của Washington về việc dỡ bỏ mọi lệnh trừng phạt đối với Damascus, mở đường để nước này tái thiết hậu chiến dưới thời chính quyền mới. Đây là cuộc gặp đầu tiên giữa các nhà lãnh đạo Mỹ và Syria sau 25 năm.

Theo giới quan sát, cuộc gặp là một sự thúc đẩy lớn với ông Sharaa, một cựu chỉ huy al-qaeda từng lãnh đạo lực lượng nổi dậy lật đổ cựu Tổng thống Syria Bashar al-Assad vào tháng 12/2024. Trước đó, Israel đã phản đối việc nới lỏng lệnh trừng phạt đối với Syria, nhưng ông Trump cho biết rằng Thái tử Mohammed bin Salman và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan, đã khuyến khích ông thực hiện động thái này.

Kim Khánh

Trước thềm trận bán kết Vòng chung kết U23 châu Á, cái tên U23 Trung Quốc mang đến nhiều suy ngẫm lẫn tò mò. Không hào nhoáng, không áp đảo về mặt thế trận, đội bóng trẻ đến từ Đông Á lại lặng lẽ tiến sâu bằng một con đường khác biệt: phòng ngự đến tận cùng và chắt chiu từng khoảnh khắc sinh tồn. Đó không phải là lối chơi hấp dẫn, nhưng lại là một bài toán thực sự hóc búa cho bất kỳ đối thủ nào, trong đó có U23 Việt Nam.

Giữa trùng khơi, trong nhịp sóng vỗ nơi đảo tiền tiêu của Tổ quốc, hơn 1.900 người dân cùng các lực lượng vũ trang trên đặc khu Thổ Châu (tỉnh An Giang) đang hân hoan, tin tưởng hướng về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Đây không chỉ là sự kiện chính trị trọng đại của dân tộc mà còn mang theo bao mong muốn, kỳ vọng về một cuộc chuyển mình lịch sử cho Tổ quốc trong kỷ nguyên vươn mình.

Thực hiện cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm, bảo đảm an ninh, trật tự Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026, Công an tỉnh Điện Biên vừa bắt 1 đối tượng, tang vật thu giữ 10 bánh ma túy.

Trong bối cảnh địa chính trị toàn cầu có những chuyển dịch phức tạp, Greenland giờ không chỉ là một hòn đảo tự trị băng giá xa xôi của Đan Mạch. Tổng thống Donald Trump gần đây thường xuyên khẳng định, Mỹ phải kiểm soát Greenland để chống lại mối đe dọa từ các đối thủ ở khu vực Bắc Cực. Đặc biệt, với sự xuất hiện của hệ thống Vòm Vàng và hệ thống vũ khí hiện đại, nhu cầu kiểm soát Greenland trở nên đặc biệt cấp thiết.

Trong không khí Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng chí Nguyễn Hồng Thái, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh đã trả lời phỏng vấn các cơ quan báo chí trung ương và địa phương về tầm nhìn, mục tiêu và những định hướng lớn nhằm xây dựng Bắc Ninh phát triển nhanh, bền vững, hiện đại, giàu bản sắc; phấn đấu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030.

Những ngày gần đây, dư luận cả nước đặc biệt quan tâm đến thông tin báo chí phản ánh việc xuất hiện một ngôi nhà rường bằng gỗ dựng ngay trước cổng vào bửu thành của Lăng Hoàng thái hậu Từ Dụ, đồng thời một cổng gỗ dạng tam quan cũng được dựng ở khu vực phía ngoài Lăng vua Thiệu Trị. Cả hai công trình đều do Trung tâm Bảo tồn Di tích cố đô Huế cho xây dựng, với lý do “phục vụ hương khói, nghi lễ” và được thực hiện từ nguồn xã hội hóa.

Với 88 ca ghép gan cho bệnh nhi, Bệnh viện Nhi Trung ương hiện là đơn vị có số ca ghép gan nhi nhiều nhất tại Việt Nam, trong đó có những ca đòi hỏi kỹ thuật khó. Sau mỗi ca ghép thành công là một tương lai được viết lại, một cuộc đời được hồi sinh từ lòng nhân ái của người hiến và gia đình, cùng sự tận tâm, nỗ lực của các y bác sĩ. Ca ghép thứ 88 được thực hiện cuối năm 2025 là dấu mốc quan trọng đánh dấu lần đầu tiên Bệnh viện Nhi Trung ương thực hiện thành công ca ghép gan từ người hiến chết não cho bệnh nhi 3 tuổi bị teo đường mật bẩm sinh.

Ngày 18/1, Ban Quản lý dự án Chương trình phát triển các đô thị loại II (thuộc Sở Tài chính TP Huế) cho biết, đã ban hành quyết định xử phạt Công ty Cổ phần 479 Hòa Bình với tổng số tiền hơn 1,5 tỷ đồng do vi phạm tiến độ hợp đồng tại gói thầu số 28 nâng cấp, mở rộng cầu Vỹ Dạ và xây dựng tuyến đường 100m nối khu đô thị A-B thuộc khu đô thị An Vân Dương.

Với mục tiêu bảo vệ tuyệt đối an ninh, an toàn Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 và Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, Công an tỉnh Nghệ An đã triển khai đợt cao điểm tấn công, trấn áp các loại tội phạm và bước đầu có nhiều kết quả đáng ghi nhận…

Sau thành công của seri phim Cảnh sát hình sự “Đội điều tra số 7”, Điện ảnh Công an nhân dân (CAND) tiếp tục mang đến cho khán giả những tập phim cuốn hút, thú vị về lực lượng tình báo trong bộ phim truyền hình “Tận hiến”. Đây không chỉ là bước đi mới, táo bạo của Điện ảnh CAND mà còn là dự án phim đặc biệt hướng tới Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng Tình báo CAND (21/2/1946 – 21/2/2026).

Thời điểm cận Tết Nguyên đán 2026, nhu cầu mua sắm, đầu tư, đi lại tăng mạnh cũng là lúc các loại tội phạm lừa đảo chiếm đoạt tài sản hoạt động rầm rộ, tinh vi và liều lĩnh hơn bao giờ hết. Nếu không nâng cao cảnh giác, mỗi người dân đều có thể trở thành mục tiêu tiếp theo của tội phạm lừa đảo.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文