Những điểm chính trong đề xuất hòa bình Nga gửi Ukraine để chấm dứt xung đột
Bản ghi nhớ của Nga về một giải pháp trong tương lai, được trao cho phái đoàn Ukraine tại cuộc đàm phán ở Istanbul, kêu gọi Kiev rút quân khỏi các vùng lãnh thổ đã sáp nhập vào Nga và xác nhận vị thế trung lập và phi hạt nhân của mình.
Trong tài liệu được RT và TASS cùng công bố ngày 3/6, để xuất của Nga (bản ghi nhớ hòa bình) về việc giải quyết cuộc khung hoảng ở Ukraine bao gồm 3 phần, trong đó gồm các thông số chính cho việc giải quyết dứt điểm, các điều khoản của lệnh ngừng bắn, và các trình tự hướng đến việc này.
Theo đó, phía Nga nêu rõ, là một phần của phương án ngừng bắn, Kiev được đề nghị ký một thỏa thuận thực hiện các điều khoản giải quyết dứt điểm. Văn bản này ngụ ý sự công nhận quốc tế đối với Crimea, Donbass và Novorossiya là một phần của Nga.
Để có được giải pháp cuối cùng ở Ukraine, điều quan trọng là phải đảm bảo đầy đủ các quyền, tự do và lợi ích của người nói tiếng Nga, bao gồm việc công nhận tiếng Nga là ngôn ngữ chính thức và ban hành lệnh cấm về mặt pháp lý đối với việc tôn vinh và tuyên truyền chủ nghĩa Quốc xã và chủ nghĩa tân Quốc xã. Ngoài ra, để định cư tại Ukraine, cần phải dỡ bỏ mọi hạn chế đối với Giáo hội Chính thống giáo Ukraine.
Bản ghi nhớ cũng yêu cầu sự trung lập của Ukraine, có nghĩa là cam kết không tham gia các liên minh và liên minh quân sự, lệnh cấm mọi hoạt động quân sự của các nước thứ ba trên lãnh thổ Ukraine và lệnh cấm triển khai lực lượng quân sự nước ngoài, căn cứ quân sự và cơ sở hạ tầng quân sự tại đó.
Moscow cũng đề nghị Kiev có lệnh cấm trực tiếp việc chấp nhận, vận chuyển và triển khai vũ khí hạt nhân ở Ukraine, quy định việc thiết lập giới hạn về quân số của lực lượng vũ trang, vũ khí và trang thiết bị quân sự, và yêu cầu dỡ bỏ mọi lệnh trừng phạt hiện hành của Ukraine đối với Nga và cam kết bắt buộc không áp đặt lệnh trừng phạt mới.
Theo đề xuất của Nga, cả Nga và Ukraine sẽ từ bỏ các yêu cầu bồi thường thiệt hại liên quan đến cuộc xung đột, khôi phục từng giai đoạn quan hệ ngoại giao và kinh tế, bao gồm cả việc vận chuyển khí đốt.
Liên quan đến điều kiện ngừng bắn, phía Nga đưa ra phương án đầu tiên là quân đội Ukraine phải rút toàn bộ quân khỏi các vùng lãnh thổ mà Nga đã sáp nhập. Từ thời điểm quân đội Ukraine bắt đầu rút khỏi lãnh thổ Nga, bao gồm Donbass và Novorossiya, lệnh ngừng bắn kéo dài 30 ngày sẽ được thiết lập. Việc rút quân phải được hoàn tất trong vòng 30 ngày kể từ ngày ngừng bắn.
Phương án thứ hai về lệnh ngừng bắn sẽ liên quan đến "gói 10 điểm", bao gồm lệnh cấm tái triển khai lực lượng vũ trang Ukraine, ngoại trừ việc di chuyển rút quân đến một khoảng cách đã thỏa thuận tính từ biên giới Nga.
Để ngừng bắn, mọi nguồn cung cấp vũ khí của phương Tây cho Ukraine sẽ bị dừng lại; điều tương tự cũng áp dụng cho việc cung cấp dữ liệu tình báo. Đồng thời, Ukraine phải loại trừ sự hiện diện quân sự của các nước thứ ba trên lãnh thổ Ukraine và phải chấm dứt sự tham gia của các chuyên gia nước ngoài vào các hoạt động quân sự ở phía Ukraine.
Ukraine cũng sẽ phải hủy bỏ thiết quân luật, với một trung tâm song phương để giám sát và kiểm soát lệnh ngừng bắn sẽ được thành lập. Ngoài ra, việc huy động quân phải dừng lại và bắt đầu giải ngũ ở Ukraine để đạt được lệnh ngừng bắn. Hơn nữa, văn bản này kêu gọi giải tán các tổ chức dân tộc chủ nghĩa ở Ukraine. Kiev phải ân xá cho các tù nhân chính trị và thả các quân nhân và thường dân bị giam giữ.
Về điều khoản và thủ tục ký kết hiệp ước hòa bình, phía Nga yêu cầu ngay sau khi Nga chuyển giao 6.000 thi thể quân nhân thiệt mạng cho Ukraine, sẽ có "việc ký biên bản ghi nhớ về lệnh ngừng bắn" với ngày cụ thể để thực hiện tất cả các điều khoản và xác định ngày ký hiệp ước trong tương lai về giải pháp cuối cùng.
Sau khi hoàn tất, một lệnh ngừng bắn kéo dài 30 ngày sẽ được thiết lập. Tiếp theo, Ukraine cần "tổ chức bầu cử, thành lập chính quyền trên lãnh thổ Ukraine", sau đó tham gia "ký kết hiệp ước". Chính quyền Ukraine phải công bố ngày bầu cử tổng thống và quốc hội, dự kiến diễn ra chậm nhất là 100 ngày sau khi dỡ bỏ thiết quân luật.
Hiệp ước hòa bình giữa Nga và Ukraine sẽ được phê chuẩn bằng nghị quyết ràng buộc về mặt pháp lý của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, văn bản ghi nhớ của Nga nêu rõ.