Nga - Pháp phối hợp bắt giữ nhóm khủng bố Chechnya

Một tên trong số này, Ruslan Ozniev, trực tiếp từ Paris về Moskva làm nhiệm vụ trinh sát, đã bị bắt giữ vào mùa thu năm ngoái, và mới đây đã bị truy tố vì tội âm mưu khủng bố. Gần đây nhất, cảnh sát Pháp với yêu cầu từ phía FSB đã bắt giữ thêm 3 kẻ tình nghi dính dáng tới âm mưu khủng bố trên tại thành phố Le Mans.

Hiện các nhà chức trách của cả Nga và Pháp đều chưa chính thức tiết lộ tên tuổi của những phần tử gốc Chechnya vừa bị bắt giữ tại Pháp hôm 5/7 vừa qua.

Công chúng chỉ được biết rằng, tất cả đã sinh sống từ rất lâu tại Pháp và có mối liên lạc trực tiếp với trùm khủng bố số 1 vùng Kavkaz là Doku Umarov. Chiến dịch đặc biệt của cảnh sát Pháp được tiến hành tại khu vực ngoại ô thành phố Le Mans, là nơi sinh sống của một cộng đồng đông đảo cư dân có nguồn gốc từ Kavkaz.

Kết quả là cảnh sát đã tạm giữ khoảng hai chục đàn ông và phụ nữ, trong số đó có cả một người đứng đầu nhà thờ hồi giáo tại địa phương. Sau quá trình thẩm vấn sơ bộ, ngoài ba người bị giữ, tất cả số còn lại đều được tạm trả tự do nhờ nộp tiền bảo lãnh và phải chịu sự giám sát của chính quyền. Cho tới giờ, vẫn chưa có lời buộc tội chính thức nào được đưa ra đối với những phần tử này. Không loại trừ khả năng, phía Pháp đang chờ đợi các nhân viên FSB và Viện kiểm sát Nga bay sang để phối hợp điều tra.

Theo thông tin từ Viện kiểm sát thành phố Le Mans, nguyên nhân ban đầu của chiến dịch bắt giữ trên chính là yêu cầu phối hợp của các cơ quan mật vụ Nga, trong đó thông báo về một nhóm đối tượng gốc Chechnya tại Pháp đang tham gia chuẩn bị cho vụ khủng bố tại hệ thống tàu điện ngầm Moskva.

FSB cho biết, bọn chúng đã cung cấp tài chính cho một thành viên là Ruslan Ozniev bay tới Moskva để do thám trước. Tuy nhiên, tên này đã bị bắt giữ ngay tại thủ đô nước Nga vào tháng 11 năm ngoái. Ruslan Ozniev (27 tuổi, sinh ra tại Grozny) ban đầu bị Cục điều tra của FSB buộc tội "tham gia nhóm vũ trang trái phép", cũng như "sở hữu vũ khí trái phép". Sau một thời gian điều tra, hắn chính thức bị buộc tội âm mưu chuẩn bị khủng bố. 

Dữ liệu điều tra cho thấy, Ozniev đã vào rừng gia nhập lực lượng khủng bố ngay từ năm 2004, nhưng không báo cho người thân.

Điều này khiến cho họ hàng của hắn liên hệ với các cơ quan hành pháp, báo tin hắn đã bị bắt cóc. Bản thân Ozniev khai nhận không trực tiếp tham gia vào các hoạt động tác chiến của phiến quân, mà chỉ phụ trách việc đảm bảo cung cấp vũ khí và đạn dược cho chúng. Sau đó hai năm, tên này rời Chechnya tới chỗ những họ hàng xa của hắn đang sinh sống tại thành phố Le Mans (Pháp).

Tại đây, hắn đã lập gia đình và có con, nhưng không từ bỏ mối liên lạc với phiến quân tại quê hương. Theo lời người vợ, gia đình Ozniev trong thời gian tại Pháp chỉ sống bằng tiền trợ cấp thất nghiệp. Còn bản thân hắn tập trung vào việc tìm kiếm việc làm, không thấy nhắc gì tới hoạt động khủng bố.

Tháng 5/2007, Ozniev bất ngờ xuất hiện tại Moskva và bị bắt giữ cùng một vài phần tử Chechnya ngay trước thời điểm ngày Lễ chiến thắng. Theo Cục điều tra của FSB, những tên này âm mưu đánh bom sát hại Tổng thống Ramzan Kadyrov của Chechnya ngay tại Moskva bằng cách chuẩn bị một chiếc xe hơi chứa nhiều ký thuốc nổ. Tuy nhiên, chỉ có một tên trong số này - Lors Hamiev - chính thức bị xét xử với bản án 8 năm tù. Còn Ozniev được trả tự do và chuồn ngay về Le Mans.

Tuy nhiên chỉ hai năm rưỡi sau, Ozniev lại xuất hiện tại Moskva. Hắn bị bắt giữ vào ngày 19/11/2008 (tức là chỉ 10 ngày trước vụ đánh bom đoàn tàu tốc hành Nevski). Điều tra đã xác định được, trước khi rời nước Pháp sang Moskva, điện thoại di động của Ozniev đã nhận được một cuộc gọi của Hamzat, một tay chân của Doku Umarov đang sống tại Thổ Nhĩ Kỳ.

Hamzat ra lệnh cho Ozniev phải bay gấp tới Moskva, nhận chiếc túi xách do một hành khách trao cho hắn trên chuyến tàu Baku-Moskva. Các nhân viên FSB cho biết, Ozniev trước khi ra ga tàu đã lang thang cả ngày trên khắp các tuyến tàu điện ngầm Moskva để do thám. Hắn tỏ ra đặc biệt chú ý tới hai nhà ga "Arbatski" và Smolenski" - những nơi theo các điều tra viên thường có số lượng hành khách đông đảo nhất. Ozniev chính thức bị bắt giữ vào buổi chiều tối, khi hắn đang cố gắng giấu chiếc túi xách được đồng bọn trao cho trên tàu tại một công viên ở Moskva. Trong túi có một khẩu súng lục cùng với thuốc nổ và ngòi nổ.

Ngoài ra, trong người Ozniev còn phát hiện một sơ đồ hệ thống tàu điện ngầm, trong đó có đánh dấu hai nhà ga "Belarus" và "Pushkin", cùng với địa chỉ Bộ nội vụ tại Moskva. Tất cả các dữ liệu thu thập được cho thấy, Ozniev âm mưu chuẩn bị một vụ khủng bố kép tại hai nhà ga tàu điện ngầm, tương tự như vụ hôm 29/3 năm nay.

Khi đó, bọn khủng bố đã sử dụng hai nữ cảm tử cho nổ bom tại hai nhà ga "Lubianka" và "Công viên văn hóa" làm 40 người thiệt mạng và 160 người bị thương. Ðược biết cho tới giờ Ozniev vẫn ngoan cố không chịu nhận tội. Hắn khẳng định nhận được chiếc túi xách do người quen gửi mà không biết trong đó có gì.

Đến khi phát hiện có vũ khí trong đó, hắn đã lo sợ nên tìm cách giấu đi? Liên quan đến sơ đồ tàu  điện ngầm giấu trong người, tên này vẫn quả quyết không biết ai đã nhét vào. Cũng có giả thuyết cho rằng, mật vụ Nga đã nhử Ozniev trở về để bắt giữ.

Dù thế nào, chiến dịch trên có thể coi là một thành công quan trọng đánh dấu sự hợp tác hiệu quả giữa hai cơ quan mật vụ Nga và Pháp, góp phần chặn đứng một âm mưu khủng bố nguy hiểm ngay từ giai đoạn chuẩn bị