Tái định niên "thánh địa" Machu Picchu nhờ carbon phóng xạ

13:15 05/08/2021

Với những tài liệu lịch sử, giới khoa học cho rằng thánh địa Machu Picchu (Peru) của người Inca được xây dựng sau năm 1440 hoặc 1450. Nhưng nghiên cứu mới của giáo sư nhân chủng học Richard Burger khẳng định, nơi này có từ nhiều thập kỉ trước đó.

Machu Picchu là một thành phố cổ của người Inca, nằm trên độ cao 2.430m so với mặt nước biển, thuộc dãy núi phía Đông ở miền Nam Peru. Vốn là một trong những di tích lịch sử nổi tiếng nhất trên thế giới, Machu Picchu thu hút hơn 1 triệu du khách mỗi năm. Tuy nhiên, lịch sử về nơi này đến nay vẫn còn khá nhiều ẩn số.

Dựa trên tài liệu ghi chép của người Tây Ban Nha sau khi họ thực hiện các cuộc chinh phạt trong khu vực này vào thế kỷ 16, các nhà sử học phương Tây hiện đại cho rằng, Machu Picchu được xây dựng sau năm 1440 hoặc 1450.

Machu Picchu vẫn chứa đựng nhiều bí ẩn chưa thể giải đáp. Ảnh: NatGeo.

Tuy nhiên, nhờ vào kỹ thuật định niên bằng carbon phóng xạ tiên tiến thực hiện trên các hài cốt, Machu Picchu được xác định "già" hơn ít nhất hai thập kỷ, The Guardian ngày 5/8 đưa tin. Theo đó, nghiên cứu này được thực hiện bởi nhóm các nhà nhân chủng học thuộc đại học Yale (Mỹ), đứng đầu bởi giáo sư Richard Burger.

Cụ thể, nhóm nghiên cứu đã sử dụng máy gia tốc khối phổ (AMS) để xác định niên đại của hài cốt người từ Machu Picchu. Họ đã kiểm tra hài cốt của 26 cá nhân và kết quả cho thấy những người Inca đã sinh sống ở địa điểm này muộn nhất là từ năm 1420 cho đến năm 1530. Thời gian sau đó khá trùng khớp với thời gian mà người Tây Ban Nha bắt đầu cuộc chinh phạt đối với đế chế Inca.

Những ngôi nhà tại Machu Picchu được ghép từ nhiều khối đá mà không cần vữa. Ảnh: Getty.

Giáo sư Burger chia sẻ: "Đây là nghiên cứu đầu tiên dựa trên bằng chứng khoa học để đưa ra ước tính về việc thành lập Machu Picchu và thời gian nó được sử dụng. Những nghiên cứu trước đó đã không tạo ra kết quả đáng tin cậy".

Tuy nhiên, tiến sĩ Gabriela Ramos của Đại học Cambridge (Anh) thì cho rằng, việc bác bỏ các ghi chép lịch sử và chỉ ủng hộ các kỹ thuật khoa học sẽ không có lợi. Nếu không có sự hiểu biết về cơ sở lý luận đằng sau nền chính trị Inca, tôn giáo Inca và lịch sử Inca thì sẽ quá khó để các học giả giải thích và bối cảnh hóa phát hiện của họ.

Được biết, nhà thám hiểm Hiram Bingham tìm ra Machu Picchu vào năm 1911. Thành cổ có một kiến trúc đặc biệt và được xây dựng hoàn toàn bằng các khối đá ghép lại mà không cần vữa. Việc này khiến cho nơi đây có khả năng chống lại động đất. Khi có động đất, những viên đá trong tòa nhà của người Inca sẽ “nhảy múa”, rung chuyển theo xung động và sau đó trở về vị trí cũ.

Linh Đan

Xuyên đêm tìm kiếm các nạn nhân trong vụ lật tàu trên lòng hồ Thác Bà

Rạng sáng 22/2, khoảng 500 người thuộc lực lượng Công an, Quân đội, các đơn vị chức năng và người dân vẫn đang tích cực tìm kiếm 6 nạn nhân bị mất tích trong vụ lật tàu chở khách trên hồ Thác Bà, địa phận xã Bảo Ái, tỉnh Lào Cai.

Tìm thấy thi thể nạn nhân đầu tiên trong vụ lật tàu trên hồ Thác Bà

Đến 7h20 sáng 22/2, lực lượng chức năng đã tìm thấy thi thể nạn nhân đầu tiên trong vụ lật tàu chở khách xảy ra tối 21/2 trên Hồ Thác Bà.

Đóng chiều ra trên một số tuyến cao tốc, ưu tiên cho các phương tiện quay lại thành phố

Cục CSGT cho biết, đơn vị địa bàn dự kiến sẽ đóng chiều ra khỏi Hà Nội và TP Hồ Chí Minh để ưu tiên cho dòng xe trở lại thành phố trên các tuyến cao tốc.

Nửa đêm mùng 5 Tết lái xe về Hà Nội, người dân vẫn dính cảnh ùn tắc

Đêm 21/2 (tức mùng 5 Tết), giao thông tại cửa ngõ phía Nam Thủ đô vẫn tương đối "nóng", mật độ phương tiện ở đoạn cuối cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ theo hướng vào Hà Nội vẫn tiếp tục đông đúc. Nhiều người cho hay họ chủ động chọn đi đêm nhưng không thoát khỏi cảnh ùn tắc.

Tổng thống Trump nâng thuế nhập khẩu bổ sung từ 10% lên 15%

Trong bài đăng mới nhất trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố nâng mức thuế bổ sung đối với hàng hoá nhập khẩu vào nước này từ 10% lên 15%, nhấn mạnh mức thuế trên có hiệu lực ngay lập tức và đã được kiểm chứng về mặt pháp lý.

Hong Kong sẽ mua lại 7 toà chung cư trong thảm kịch Wang Fuk Court

Chính quyền đặc khu hành chính Hong Kong (Trung Quốc) quyết định chi khoảng 870 triệu USD để mua lại quyền sở hữu các căn hộ bị thiêu rụi trong thảm họa cháy 7 toà chung cư Wang Fuk Court năm 2025.

Nhiều hoạt động ý nghĩa tại Lễ hội 599 năm Chiến thắng Xương Giang

Từ nhiều thế kỷ qua, nhân dân vùng Xương Giang tổ chức lễ hội vào dịp đầu Xuân (từ mùng 5 đến mùng 7 tháng Giêng) hằng năm nhằm tưởng nhớ công lao to lớn của các bậc tiền nhân, các anh hùng nghĩa sĩ đã anh dũng chiến đấu trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, góp phần làm nên Chiến thắng Chi Lăng - Xương Giang lẫy lừng trong lịch sử dân tộc.

Chìm tàu khách chở 23 người trên hồ Thác Bà, 6 người mất tích

Vào thời điểm hiện tại, lực lượng chức năng đã tìm thấy 17 người, đang nỗ lực tìm kiếm 6 người mất tích trên chiếc tàu chở khách bị chìm.

Chuyện những người "xuyên Tết" giữ gìn trật tự đô thị ở Thủ đô

Khi người người, nhà nhà quây quần bên mâm cỗ Tết, phố phường rực rỡ ánh đèn và sắc màu pháo hoa, lực lượng Cảnh sát trật tự Thủ đô vẫn lặng lẽ làm nhiệm vụ, thức trắng đêm để giữ gìn trật tự đô thị (TTĐT). Đây là năm đầu tiên, công tác duy trì TTĐT trong dịp Tết Nguyên đán được triển khai đồng bộ với việc ứng dụng hệ thống Trung tâm Camera AI ghi nhận, phát hiện vi phạm – một mô hình chưa từng có tiền lệ trong công tác trực Tết.

Miền Bắc trưa chiều nắng ấm, rét về đêm

Các tỉnh thành ở miền Bắc tiếp tục duy trì thời tiết mưa nhỏ, trưa chiều nắng ấm và chỉ còn rét về sáng sớm và đêm. Trong khi đó, Nam Bộ nắng nóng tiếp diễn, trời oi bức khô nóng.

Tài xế 62 tuổi đâm liên hoàn 10 xe máy, khiến 13 người bị thương

Ngày 21/2, thông tin từ Phòng CSGT Công an TP Hải Phòng cho biết, đơn vị đang vào cuộc, phối hợp làm rõ nguyên nhân vụ 1 ô tô con gây tai nạn liên hoàn, khiến 13 người bị thương và 10 xe máy hư hỏng nặng.

Xe ô tô mất phanh khi lưu thông trong Thiền viện Trúc Lâm, 2 người bị thương

Khoảng 15h50 ngày 21/2, tại đường nội bộ trong khuôn viên Thiền viện Trúc Lâm, thuộc tổ dân phố Sa Pả 4, phường Sa Pa, tỉnh Lào Cai đã xảy ra một vụ tai nạn đối với xe ô tô mang BKS 99E - 018...

CSGT tỉnh Phú Thọ xử phạt nhiều xe khách chở quá số người quy định

Ngày 21/2 (tức mùng 5 Tết), Công an tỉnh Phú Thọ cho biết, theo tinh thần “thượng tôn pháp luật”, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, Phòng CSGT, Công an tỉnh Phú Thọ đã tăng cường xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, kể cả đêm Giao thừa, là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn giao thông.

Bát nháo tại bãi giữ xe ô tô tự phát ở phía Đông Đắk Lắk

Từ phản ánh của nhiều người dân và du khách, trưa 21/2 phóng viên Báo CAND đã đến Khu du lịch Long Vân Garden ở thôn Suối Phèn, xã Sơn Long, huyện Sơn Hòa, tỉnh Phú Yên trước đây – nay là thôn Suối Phèn, xã Vân Hòa, tỉnh Đắk Lắk để tìm hiểu thực hư về chuyện “chặt chém” ở bãi giữ xe ô tô tự phát nằm kế bên khu du lịch này.

“Gần dân” từ những việc làm xuất phát từ tâm

Với mỗi CBCS CSGT Công an tỉnh Sơn La, “gần dân” không phải là một lời nói suông, mà là sự hiện diện cụ thể, ấm áp và đầy trách nhiệm trong từng hành động của người chiến sĩ.

Nghề chạy quảng cáo: Mắt xích thầm lặng trong chuỗi bán hàng mờ ám

Ban ngày họ ngồi trước màn hình máy tính, tối mịt mới rời quán cà phê hay góc phòng trọ. Những con số nhảy liên hồi, biểu đồ lên xuống từng giờ, tin nhắn khách hàng dồn dập. Nghề của họ được gọi ngắn gọn là chạy quảng cáo - một công việc nghe có vẻ hào nhoáng trong kỷ nguyên số, nhưng phía sau lại là vô vàn áp lực, trăn trở và cả những khoảng xám khó gọi tên.