“Bánh vẽ” làm khổ dân

Du lịch sinh thái chỉ là ”bánh vẽ”?

Do địa thế đẹp, nằm ngay cạnh quốc lộ 6, cách trung tâm thủ đô Hà Nội chừng 1 giờ ôtô chạy, xã Tân Vinh được nhiều nhà đầu tư lựa chọn cho các dự án du lịch sinh thái. Các hạng mục mà nhà đầu tư "vẽ" ra ở các dự án này khá đầy đủ và hấp dẫn: Biệt thự nghỉ dưỡng cao cấp, resort hạng sang, nơi vui chơi giải trí, nhà vườn, ngân hàng... có dự án còn kết hợp cả trồng rừng.

Theo khảo sát của chúng tôi, gần như vẫn chưa có dự án du lịch sinh thái nào tại xã Tân Vinh đi vào khai thác. Tất cả chỉ là những tấm biển treo cạnh các khu đất. Lãnh đạo địa phương này phải thừa nhận, đang phải giải quyết nhiều hậu quả từ tình trạng dự án treo tràn lan, điển hình là các đơn thư khiếu nại của người dân về thu hồi đất, rất phức tạp và khó giải quyết.

Nằm không xa quốc lộ 6, phong cảnh tuyệt đẹp của núi non, vị trí được liệt vào đẹp nhất nhì huyện Lương Sơn, với cái tên rất "tây" Sunset Villas and Resort. Thế nhưng dự án này gần như đắp chiếu, không có hoạt động gì đáng kể. Bà Bùi Thị Hải (xóm Đồng Tiến, Tân Vinh) người sống ngay cạnh dự án Sunset Villas and Resort và khu đô thị sinh thái Việt Âu cho biết: "Dự án về đây đã vài năm rồi nhưng cũng chẳng thấy gì thay đổi.

Hàng ngày vẫn thấy ôtô con đi qua nhà tôi vào khu dự án, chắc là ông chủ về thăm đất. Trước đây biết dự án về đất thổ cư cũng có phần nóng hơn, cũng có khách đến hỏi mua đất ở nhưng với giá chỉ khoảng 500 đồng/m2. Tiếng là miền núi nhưng đất thổ cư cũng hiếm lắm, nhà nào cũng đông con, chia cho mỗi đứa 1 miếng là hết rồi. Mức đền bù thì không đáng kể, đất lại bỏ hoang nên không thu hút được lao động địa phương".

Dự án Sunset Villas & Resort có chủ đầu tư là Công ty CP Đầu tư du lịch Kim Bôi. Tại đây ngoài đoạn đường được đổ bê tông qua khu dân cư vào thì hầu như chưa hạng mục nào được hoàn thành. Hai đoạn đường nhỏ mới được san lấp và trải tạm đá mạt còn rất sơ sài. Thế nhưng trên các trang mạng đã đầy những thông tin giới thiệu và rao bán sản phẩm. Không xa là khu đô thị sinh thái Việt Âu do Công ty CP Việt Âu Hòa Bình làm chủ đầu tư cũng nằm "án binh bất động".

Những hạng mục được nhà đầu tư “vẽ” ra rất hoành tráng.

Ông Hoàng Quốc Tấn, Chủ tịch UBND xã Tân Vinh cho hay, mới đầu liên hệ với địa phương xin đất lập dự án, làm thủ tục, chủ đầu tư nào cũng vẽ ra một dự án hoành tráng nhưng đến khi triển khai thì mất tăm. Trong tổng 9 dự án tại địa bàn thì có tới 6 dự án được tỉnh phê duyệt, các dự án còn lại mới dừng lại ở mức độ khảo sát, thăm dò địa hình. Không riêng xã Tân Vinh, xã Lâm Sơn nằm liền kề cũng được liệt vào hạng "nóng" các dự án "treo". Với cái tên rất thơ mộng, kiêu sa "Thung lũng Nữ hoàng" cũng cùng chung số phận "án binh bất động". Dự án này gần như không có bất kỳ hoạt động nào đáng kể. Vài ba căn nhà thấp tầng lèo tèo bị cây dại gần như phủ kín.

Theo tìm hiểu của chúng tôi thì đây là khu nhà nghỉ từng để cho thuê một thời gian rất ngắn sau đó lại bỏ hoang. Đây là dự án chiếm diện tích đất lên tới 141,7 ha. Năm 2004, UBND tỉnh Hòa bình đã ra quyết định thu hồi 141,7 ha đất tại xã Lâm Sơn do Nông trường Cửu Long, Lâm trường Lương Sơn và của cả các hộ gia đình đang sản xuất để giao cho Công ty CP Đầu tư và Du lịch Bạch Đằng thuê 50 năm thực hiện dự án khu du lịch "Làng văn hóa các dân tộc Hòa Bình". Sau nhiều năm triển khai ì ạch, cách đây 1 vài năm dự án này được chuyển giao cho Công ty CP Du lịch Thung lũng Nữ hoàng để xây dựng khu nghỉ ngơi, vui chơi, giải trí “Thung lũng Nữ hoàng”.

Không thể thu hồi đất vì vướng luật!

Tình trạng các dự án không thể tiếp tục triển khai không chỉ xảy ra tại Hòa Bình mà còn ở rất nhiều tỉnh thành khác. Hiện riêng tỉnh Hòa Bình có tới 69 dự án đô thị, khu dân cư, đô thị sinh thái với diện tích khoảng 7.439 ha. Trong đó, riêng xã Tân Vinh, huyện Lương Sơn có 4 dự án từ lâu đã được UBND tỉnh Hòa Bình phê duyệt quy hoạch chi tiết 1/500 như: dự án khu đô thị sinh thái Việt Âu 25 ha, dự án xây dựng khu biệt thự sinh thái Tân Vinh 30 ha của Công ty CP Đầu tư Quốc tế Mỹ Đình, dự án khu đô thị sinh thái nghỉ dưỡng cao cấp Đông Trường Sơn 98 ha của Công ty CP Đầu tư Renco Sông Hồng, dự án làng sinh thái Việt Xanh 49,9 ha của Công ty CP Đầu tư Bất động sản Việt Nam.

Bà Hải không còn háo hức với những chiếc bánh vẽ của chủ đầu tư.

Với sự đầu tư ồ ạt như vậy, câu hỏi được nhiều người đặt ra là lãnh đạo tỉnh trước khi ký phê duyệt dự án có biết năng lực tài chính của chủ đầu tư hay không? Ông Hoàng Quốc Tấn, Chủ tịch UBND xã Tân Vinh thừa nhận không hề hay biết gì về các nhà đầu tư, tất cả đều do cấp trên chỉ đạo xuống. Xã chỉ biết tạo điều kiện, làm thủ tục xin đất và hỗ trợ giải phóng mặt bằng.

Dự án Sunset Villas and Resort chỉ là bãi đất bỏ hoang.

Trong một lần trả lời báo chí ông Bùi Hải Quang, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư Hòa Bình cho hay, mặc dù đã biết năng lực tài chính của các nhà đầu tư nhưng rất khó khăn trong việc thu hồi đất. Tỉnh chỉ còn biết chờ sửa đổi luật để thực hiện thu hồi. Các dự án đã giải phóng mặt bằng, đầu tư dang dở việc thu hồi là vô cùng khó khăn vì địa phương không thể có kinh phí đền bù cho chủ đầu tư.

Các chuyên gia kinh tế đánh giá về nguyên nhân cơ bản dẫn tới tình trạng hàng loạt dự án chậm tiến độ, bỏ hoang tại Hòa Bình. Thứ nhất hạ tầng của tỉnh Hòa Bình còn yếu và chưa đạt yêu cầu. Thứ hai, năng lực tài chính của các chủ đầu tư còn rất yếu. Thực tế cho thấy các chủ đầu tư không "trụ" được tại các đô thị lớn nên đã phải tìm về tỉnh Hòa Bình. Như vậy bản thân họ đã yếu lại trong bối cảnh kinh tế suy thoái cũng là nguyên nhân dẫn tới sự đình trệ của các dự án.