Lên mạng trước, nhập viện sau…!
Khi công nghệ thông tin phát triển, dường như các ông bố, bà mẹ trẻ không còn lo lắng trong việc thiếu kinh nghiệm chăm sóc con hằng ngày cũng như trong lúc ốm đau bệnh tật. Họ tự tin rằng chỉ cần lên anh "Gúc" (google) hỏi, tìm thông tin là ra bệnh, ra thuốc. Ngay cả khi con sốt li bì, ho hen không ngớt vẫn ung dung dạo mạng, online diễn đàn để nghe bạn bè nhìn hình đoán bệnh.
Con sốt đùng đùng, mẹ ung dung lướt mạng
Các ông bô,ë bà mẹ hiện đại thường dùng diễn đàn hay các mạng xã hội như một nơi trao đổi mọi thông tin, kinh nghiệm trong việc chăm sóc sức khỏe của con cái... Trên một số diễn đàn như lamchame hay webtretho, rất nhiều câu hỏi đây là bệnh gì, dùng thuốc gì cho con được đăng tải có kèm hình ảnh của trẻ, để các thành viên có thể "chẩn" bệnh.
Thành viên có tên là MeCarrot ở diễn đàn webtretho chụp lại hình hàm răng hỏng gần hết của con gái 4 tuổi đăng tải trên mạng với lời nhắn: "Giúp em gấp với ạ, răng con em hư hết rồi". Chỉ vài phút sau đó, hàng loạt các bà mẹ nhanh chóng chia sẻ kinh nghiệm chữa răng cho con, một vài người thì nhắc nhở đưa con đến bác sĩ nha khoa, hầu hết là lời chỉ dẫn mua thuốc bôi uống hay chữa bệnh bằng các loại lá cây. Có mẹ còn chẩn đoán con gái của MeCarrot thiếu canxi cần bổ sung gấp.
Một số bà mẹ thì dựa vào những biểu hiện bên ngoài của con, tự đoán bệnh rồi click chuột vào Google để tìm mua thuốc mà không đến bệnh viện vì "ngại", ngay cả khi con đang sốt đùng đùng: "Con em sốt cao, tiêu chảy đã 3 ngày nay…". PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng - Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai đã gặp không ít trường hợp vì sự thiếu hiểu biết của cha mẹ, đoán sai bệnh con, chăm sóc con sai cách do nghe lời khuyên trên mạng mà khiến bệnh tật của con ngày càng trầm trọng hơn, thậm chí gây ảnh hưởng lớn tới tính mạng của trẻ. Sốt cao là biểu hiện thường thấy ở trẻ nhỏ, nhưng chỉ vì nhiều bố mẹ hạ sốt cho con bằng cách chườm nước đá lạnh mà nhiều bệnh nhi phải nhập viện vì bỏng lạnh hoặc viêm phổi. Chị Nguyễn Thị Hoa (Cầu Giấy, Hà Nội) một bà mẹ chia sẻ trên diễn đàn một lần nhớ đời vì chườm đá lạnh hạ sốt cho con mà con trai 3 tuổi của chị phải nhập viện trong tình trạng tím tái, lịm dần, khi đo bằng cặp nhiệt độ vẫn không hạ sốt.
![]() |
| Tìm thông tin trên mạng để chăm sóc con. |
Hay trường hợp chị Nga (Trung Liệt, Hà Nội) tâm sự về chuyện khi con chị bị khò khè, khó thở ngày nào cũng xông mũi bằng nước muối cho con 15 đến 30 phút để giữ vệ sinh, có khi còn trộn cả viên cảm xuyên hương vào nước muối để xông giải cảm nhưng bệnh sụt sịt của con chị không hề có biến chuyển, mà không mảy may nghĩ rằng không phải ngẫu nhiên khi có quy định xông mũi chỉ được thực hiện tại bệnh viện. Có rất nhiều trường hợp trẻ bị viêm phổi nhập viện muộn trong tình trạng quá nặng vì bố mẹ cho rằng trẻ chỉ bị sốt thông thường, lên Facebook hỏi các loại thuốc hạ sốt, thậm chí kháng sinh, rồi tự mua về cho con uống, ung dung lướt từ diễn đàn này sang diễn đàn khác để chẩn bệnh cho con. Sau vài ba ngày con không đỡ mới vội đưa con đến viện thì tình trạng đã nguy hiểm đến tính mạng. Theo PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, việc chẩn đoán trẻ nếu chỉ nghe phổi, khám triệu chứng thông thường, không xét nghiệm máu thì ngay cả các bác sĩ cũng không thể phân biệt được viêm phổi với các bệnh đường hô hấp thông thường.
Một vài bà mẹ thì lại đặt niềm tin vào diễn đàn, mạng internet với đầy rẫy những thông tin chưa được kiểm chứng hơn tin thầy thuốc. Con bị cảm sốt thông thường được bác sĩ kê đơn với các loại thuốc đơn giản, thuốc ho, hạ sốt… không thấy thuốc kháng sinh là lại lên diễn đàn hỏi han, tỏ ra nghi ngờ năng lực của vị bác sĩ đó, chỉ vì…. thấy con không đỡ.
![]() |
Bố mẹ không tỉnh táo, con có thể tử vong
PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng cho rằng để chẩn đoán đúng bệnh cho một bệnh nhân thì người bác sĩ cần phải dựa vào rất nhiều thứ: kinh nghiệm, những thông tin từ cha mẹ, sự thăm khám, rồi qua thiết bị máy móc, các xét nghiệm... Vì vậy, nếu cha mẹ chỉ bắt bệnh cho con đơn giản qua việc chụp ảnh rồi post lên diễn đàn, lên Facebook thì để ra đúng bệnh chỉ là may mắn. Nguồn thông tin về sức khỏe, bệnh tật trên mạng Internet là cần thiết nhưng không phải thông tin nào cũng đúng. Bố mẹ cần phải là người có đầu óc tỉnh táo, biết chắt lọc các thông tin và chỉ nên xem đó là tham khảo. Kể cả những kinh nghiệm dân gian, mẹo vặt cũng không được làm theo mà phải thăm khám bác sĩ để biết chính xác bệnh của trẻ. Các bệnh khác nhau có thể cùng chung nhiều triệu chứng mà chỉ khi thực hiện các xét nghiệm mới có thể chẩn đoán được đúng bệnh và kịp thời.
Kể lại trường hợp của cháu Hà Quang Dũng 45 ngày tuổi ở Thanh Xuân, Hà Nội nhập viện cấp cứu sau 2 ngày đi ngoài nhẹ, khó thở. Nếu không dựa vào chuyên môn và kinh nghiệm lâu năm của các bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai thì không thể chẩn đoán đúng căn bệnh hẹp động mạch chủ và cứu sống cháu bé. Vì 90% trẻ em bị tim bẩm sinh thường viêm phổi, một số bệnh lý tim bẩm sinh không hề có dấu hiệu báo trước. Do vậy trong mọi trường hợp biểu hiện bệnh nặng hay nhẹ, cha mẹ cũng không thể chủ quan, phó mặc tính mạng của trẻ cho các "lăng băm" trên mạng và các diễn đàn không chuyên về y tế.
Việc dùng bừa bãi các loại thuốc, nhất là thuốc kháng sinh cho trẻ nhỏ cũng là mối họa rất lớn, theo một khảo sát của Bệnh viện Bạch Mai, đối với trẻ dưới 3 tuổi, có tới 90% nhiễm trùng hô hấp như viêm mũi họng, viêm họng, viêm tai là do virus. Đặc biệt là các nhiễm trùng hô hấp trên không cần điều trị bằng kháng sinh. Nhưng thực tế đa số các em nhỏ vẫn đang phải dùng rất thường xuyên loại thuốc này do cha mẹ truyền tai nhau qua mạng, và các trang diễn đàn.
![]() |
| Đăng ảnh con lên mạng nhờ chuẩn bệnh. |
PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng: Kháng sinh là con dao 2 lưỡi, nếu dùng đúng thì có tác dụng tốt. Còn ngược lại, người bệnh có thể gánh những hậu quả khôn lường. Thói quen của các ông bố, bà mẹ mỗi khi con có biểu hiện không khỏe lập tức mua kháng sinh về dùng mà không biết kháng sinh diệt cả vi khuẩn không gây bệnh, vi khẩn có lợi, gây tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa. Viêm ruột do kháng sinh có trường hợp chảy máu, thậm chí tử vong. Nếu dùng kháng sinh liều cao, khi không thấy con khỏe lại tức thì đổi loại kháng sinh khác có thể gây kháng thuốc, rất nguy hiểm trong trường hợp diễn biến bệnh nặng thì loại kháng sinh mạnh nhất cũng không thể cứu được tính mạng.
Ngoài ra khi tự ý mua thuốc cho con, bố mẹ có nguy cơ mua phải các loại thuốc có thành phần corticord. Hiện tượng một số bà mẹ gần đây vì lo cho sức khỏe của con đã truyền nhau qua mạng mua loại thuốc tăng cân thần tốc cho trẻ là một ví dụ. Khi cơ quan chức năng phát hiện và bắt giữ đầu nậu cung cấp thuốc mới tá hỏa đưa con đến bệnh viện khám vì lỡ tin dùng loại độc dược này. Hay dịch sởi vừa qua rộ lên phương pháp tắm nước mùi già cho trẻ để chữa bệnh. Không có một tài liệu nào chứng minh mùi già có thể phòng được bệnh sởi nhưng do truyền miệng, truyền tai trong thời đại Internet mà nhiều ông bô,ë bà mẹ mất tiền oan lại rước họa cho con, gây ra nhiều biến chứng sởi nặng nề. Khi dùng các loại thuốc đông y, cũng cần tham khảo ý kiến bác sĩ.
|
Theo PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai, đã có cuộc khảo sát cho thấy, trong số 20 trang mạng không phải chuyên về y, có khoảng 10 trang thông tin y học hầu hết là sai, 9 trang thông tin về y học lúc sai lúc đúng, chỉ có 1 trang là thông tin dùng được. Tham khảo trên Internet là điều tốt, nhưng chỉ nên dừng lại ở mức đọc để thu nhập thông tin, còn để áp dụng cho con em mình thì cần phải hỏi người có trách nhiệm, hoặc chí ít là làm theo những trang web chuyên về y học. |
|
Internet được coi là "kẻ thù mới" của y học hiện đại. Bên cạnh tiện ích cung cấp nhiều nguồn thông tin, Internet lại thúc đẩy phát triển hội chứng nghi có bệnh ở người sử dụng. Một cuộc thăm dò trong giới bác sĩ cho thấy, hầu hết các bác sĩ đều coi internet là "kẻ thù" nguy hiểm nhất của họ. Họ than phiền rằng, trên thế giới ngày càng có nhiều người dùng mạng internet để tìm triệu chứng bệnh và thậm chí để tự chữa bệnh. Thế hệ mới những người nghi mình có bệnh tin tưởng vào các cuộc trao đổi, bàn luận trên mạng hơn cả các chuyên gia, làm cho bác sĩ khó giao tiếp với bệnh nhân và hậu quả là gây trở ngại cho các bác sĩ khám và chữa bệnh cho họ. Trong cuộc thăm dò dư luận đó đã có 650 bác sĩ ở 27 thành phố tham gia trả lời ý kiến. 44% số họ nói rằng bệnh nhân của họ bão hòa thông tin y học, 37% bác sĩ khẳng định bệnh nhân của họ tự coi mình là chuyên gia y học, 1/2 số bác sĩ thừa nhận việc phổ biến Internet làm cho họ khó giao tiếp với bệnh nhân hơn. Trên 90% số bác sĩ kể rằng, bệnh nhân thường có khuynh hướng so sánh các triệu chứng bệnh của họ hay của con cái họ với những triệu chứng trên Internet, rồi tự chẩn đoán về đủ thứ bệnh. (Theo The Times of India) |



