Chỉ 25% số trường hợp tồn đọng tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh có thể được cấp sổ đỏ
Lí do là nhiều trường hợp không đủ khả năng để nộp nghĩa vụ tài chính cho Nhà nước; một số không đủ điều kiện cấp giấy chứng nhận do đất không có giấy tờ theo quy định, đất đang có tranh chấp, đất mua bán bằng giấy tờ viết tay từ ngày 1-1-2008 trở về sau hoặc hiện trạng sử dụng không phù hợp với quy hoạch, đất đang trong khu vực có thông báo hoặc quyết định thu hồi đất.
| Tiến độ cấp sổ đỏ tại các dự án nhà ở còn chậm. |
Theo Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội, đến ngày 30-6, toàn thành phố đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho 1.320.206/1.355.510 thửa đã kê khai, đủ điều kiện cấp sổ đỏ, đạt 97,4%. Đặc biệt, thành phố đã cấp giấy chứng nhận cho đất nông nghiệp sau dồn điền đổi thửa được 611.210/625.257 thửa, đạt 98%. Dù đã cơ bản hoàn thành các chỉ tiêu mà Chính phủ đề ra, song tiến độ cấp sổ đỏ cho một số loại đất vẫn còn chậm.
Ngoài ra, trên địa bàn còn nhiều khu dân cư tại nhiều quận không được cấp sổ đỏ vì bị đưa vào vùng quy hoạch “treo” nhiều năm. Bên cạnh những vướng mắc về pháp lý, Sở Tài nguyên – Môi trường Hà Nội cho rằng, có nhiều trường hợp người sử dụng đất không có tiền nộp nghĩa vụ tài chính, không muốn ghi nợ tiền sử dụng đất trên giấy chứng nhận. Trong khi đó, cơ sở dữ liệu đất đai, hồ sơ địa chính của thành phố chưa hoàn thiện, nhiều nơi chưa có bản đồ.
Để đẩy nhanh tiến độ cấp sổ đỏ, Hà Nội sẽ tập trung xây dựng tổng thể hồ sơ địa chính và cơ sở dữ liệu đất đai toàn thành phố, đồng thời rà soát lại các dự án treo. Đối với các dự án phát triển nhà ở, sẽ thực hiện cấp sổ đỏ ngay cho người mua nhà đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính với chủ đầu tư.
Riêng với các trường hợp mua bán bằng giấy tờ viết tay, thời gian làm thủ tục rút ngắn xuống còn 20 ngày. Người dân đi làm thủ tục cấp giấy chứng nhận cần mang theo các giấy tờ về quyền sử dụng đất trước ngày 15-10-1993, chứng nhận có tên trong sổ địa chính, giấy tờ về quyền thừa kế…
Còn theo thống kê của Sở Tài nguyên và Môi trường TP Hồ Chí Minh, từ ngày 1-7-2014 đến nay, Sở đã tiếp nhận hồ sơ cấp giấy chứng nhận của người dân mua nhà tại 131 dự án trên địa bàn thành phố, tương đương hơn 35.000 giấy chứng nhận, trong đó có khoảng 19.000 hồ sơ hợp lệ. Hiện Sở đã cấp 14.070 giấy chứng nhận, số còn lại đang chờ thực hiện các nghĩa vụ tài chính.
Đối với hơn 16.000 giấy chứng nhận mà chủ đầu tư chưa hoàn thành các thủ tục, Sở đang kiến nghị chủ đầu tư sớm thực hiện. Hiện toàn thành phố còn khoảng 80 dự án nhà ở bị chậm cấp sổ đỏ. Nguyên nhân chính là do vướng các thủ tục pháp lý, chủ đầu tư chưa thực hiện nghĩa vụ tài chính, thế chấp dự án tại ngân hàng; chủ đầu tư vi phạm pháp luật về đất đai như xây dựng công trình sai quy hoạch hoặc xây sai thiết kế được duyệt.
UBND TP Hồ Chí Minh đã giao UBND các quận, huyện phải đẩy nhanh tiến độ cấp sổ đỏ lần đầu cho hộ gia đình, cá nhân, phấn đấu hoàn thành vào cuối năm 2017. Với các trường hợp chuyển quyền sử dụng đất bằng giấy tay sau ngày 1-7-2004 sẽ được xem xét cấp giấy chứng nhận theo Nghị định số 01/2017/NĐ-CP của Chính phủ.
Để giải quyết những vướng mắc này, Bộ Tài nguyên – Môi trường yêu cầu địa phương tiến hành đăng ký đất đai theo quy định của Luật Đất đai. Người dân sau khi được đăng kí đất đai và có đủ điều kiện để cấp giấy chứng nhận thì sẽ được cấp phép xây dựng nhà ở theo quy định.