Mạnh tay xử lý hàng chục dự án chậm tiến độ

Ông Nguyễn Đại Vui, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) tỉnh Thừa Thiên-Huế cho biết, trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên-Huế hiện có 112 dự án (DA) đầu tư trực tiếp nước ngoài, với tổng vốn đầu tư là 3.989 triệu USD. Đối với DA có nguồn vốn doanh nghiệp trong nước, năm 2021, tỉnh quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư, cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 31 DA, với tổng vốn đầu tư 10.499 tỷ đồng, điều chỉnh 29 DA với tổng vốn đầu tư tăng thêm hơn 700 tỷ đồng. Một số DA lớn vừa được cấp quyết định chủ trương đầu tư như: Hạ tầng khu công nghiệp Gilimex, Trung tâm thương mại dịch vụ tại khu A - Đô thị mới An Vân Dương, Khu công viên phần mềm, công nghệ thông tin tập trung Thừa Thiên-Huế…

Đến nay, một số DA trọng điểm đã đi vào hoạt động góp phần đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng của ngành công nghiệp, tăng nguồn thu ngân sách tỉnh. Để nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo điều kiện cho các nhà đầu tư có năng lực có thể tiếp cận đất đai, DA, tỉnh Thừa Thiên-Huế đã tiến hành rà soát 114 DA chậm tiến độ. Trong đó, 39 DA cần rà soát xem xét thu hồi, 45 DA cần giám sát đặc biệt và 30 DA cần đôn đốc tiến độ thực hiện. Trong năm 2021, tỉnh đã chấm dứt hoạt động đối với 11 DA…

Đầu tháng 12/2021, có mặt tại huyện Phú Lộc, nơi tập trung nhiều DA du lịch “đắp chiếu”, có một số DA dù cấp phép hơn 1 thập kỷ nhưng vẫn chưa triển khai. Điển hình là dự án Khu du lịch nghỉ dưỡng sân golf Lăng Cô tại thôn Phú Hải, xã Lộc Vĩnh (huyện Phú Lộc). Khởi công vào năm 2008, DA này có tổng vốn đăng ký 5.230 tỷ đồng, diện tích hơn 290ha do Công ty CP Đầu tư phát triển Phong Phú - Lăng Cô làm chủ đầu tư. Với thiết kế gồm 3 hạng mục công trình gồm khu resort ven biển 100 phòng, phố ẩm thực hải sản và công viên biểu tượng có diện tích 17.000m². Nhưng, DA vẫn nằm trên giấy.

Dù được UBND tỉnh, Ban Quản lý Khu kinh tế - công nghiệp tỉnh cho điều chỉnh gia hạn tiến độ thực hiện DA (năm 2017) nhưng nhà đầu tư vẫn không hoàn thành các thủ tục đầu tư để triển khai dự án. Đến nay, DA chậm hoàn thành giai đoạn 1 (hạng mục sân golf và công trình phụ trợ) so với tiến độ Giấy chứng nhận đầu tư. Trong khi đó, việc kiểm kê đền bù đất cho người dân địa phương vẫn chưa xong, khiến nhiều hộ dân nằm trong vùng dự án sống trong cảnh bất an, chờ đợi.

Ông Hắc Xuân Thi, cán bộ mặt trận thôn Phú Hải 2, xã Lộc Vĩnh cho biết, dù dự án được cấp phép hơn 13 năm nhưng đến nay việc triển khai đền bù cho người dân nhường đất cho DA vẫn chưa hoàn thành. Nhiều hộ dân đã được quy hoạch trong vùng DA, dù nhà cường xuống cấp trầm trọng, sạt lở kéo dài nhiều năm cũng không được sửa chữa khiến người dân rất bức xúc.

Tại thị trấn biển Lăng Cô, cũng có nhiều DA cũng trong tình cảnh “đắp chiếu”. Điển hình, DA khu du lịch Bãi Chuối nằm ở vị trí tuyệt đẹp chạy dọc theo biển Lăng Cô được cấp phép tại khu vực Bãi Chuối để xây dựng khu nghỉ dưỡng với vốn đầu tư đăng ký 1.636 tỷ đồng, diện tích thuê đất lên đến 100ha. Theo dự kiến, DA này sẽ hoàn thành vào năm 2014 nhưng đến nay vẫn đang là một khu đất bạt ngàn đang bỏ hoang.

Tương tự, tại huyện Phong Điền, một số DA sau khi được giao đất vẫn chậm triển khai thực hiện; có DA khởi công, động thổ rình rang nhưng rồi bỏ hoang cả chục năm trời, gây lãng phí lớn tài nguyên đất, ảnh hưởng đời sống người dân, như nhà máy năng lượng pin mặt trời được đầu tư xây dựng tại xã Phong Hòa với tổng vốn hơn 6.200 tỷ đồng…

Theo ông Ngô Văn Phong, Trưởng phòng Đầu tư, Doanh nghiệp & Lao động Ban Quản lý Khu kinh tế- công nghiệp tỉnh Thừa Thiên-Huế, bên cạnh các DA triển khai đúng tiến độ, hiện trên địa bàn khu kinh tế vẫn còn khá nhiều DA chậm. Nguyên nhân là do ảnh hưởng của khủng hoảng tài chính giai đoạn 2008-2009 và tiếp tục suy thoái vào năm 2011 kéo dài đến nay, lãi suất vay cao, thị trường trầm lắng đã ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả đầu tư cũng như công tác huy động, giải ngân vốn đầu tư của các doanh nghiệp.

Ngoài ra, do khó khăn, vướng mắc trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, các thủ tục hành chính về đầu tư, quy hoạch, xây dựng, đất đai nên nhà đầu tư triển khai chậm tiến độ so với tiến độ được cấp phép. Qua quá trình triển khai quy định của pháp luật về đầu tư, đất đai, pháp luật liên quan, Ban đã rà soát, thu hồi 22 DA chậm tiến độ, với tổng vốn đầu tư khoảng 15.000 tỷ đồng.

Theo Nghị quyết của HĐND tỉnh về kết quả giám sát việc sử dụng đất của các dự án đầu tư trên địa bàn khu kinh tế, hiện có 5 DA thuộc diện rà soát thu hồi, 6 DA cần giám sát đặc biệt, 1 DA cần đôn đốc tiến độ thực hiện. Hiện, Ban đã rà soát, chấm dứt hoạt động 5 DA, trong đó 4 DA thuộc diện thu hồi và 1 DA giám sát đặc biệt, đồng thời thu hồi một phần diện tích đất của 1 DA trên tổng số 12 DA chậm tiến độ…

Theo lãnh đạo Sở KH&ĐT và chính quyền một số huyện tập trung nhiều dự án, qua phân tích nguyên nhân khiến các DA trên địa bàn tỉnh chậm thực hiện đầu tư là do một số nhà đầu tư khi đề xuất DA đầu tư chưa nắm rõ quy trình, thủ tục trong quá trình triển khai nên đề xuất tiến độ DA chưa phù hợp. Một số nhà đầu tư chưa đủ kinh nghiệm và năng lực triển khai so với DA đề xuất. Bên cạnh đó, trong 2 năm 2020-2021, do diễn biến phức tạp của đại dịch COVID-19 làm ảnh hưởng chung đến tiến độ, tình hình triển khai DA đầu tư, đặc biệt trong việc mua sắm máy móc cũng như khả năng tiếp cận nguồn vốn vay do suy thoái kinh tế.

Trước thực trạng này, tỉnh Thừa Thiên-Huế đã thành lập tổ công tác đặc biệt nhằm tháo gỡ khó khăn trong việc triển khai các DA trọng điểm. Nghiên cứu có cơ chế huy động nguồn lực riêng phục vụ công tác giải phóng mặt bằng, tạo quỹ đất sạch nhằm thu hút các DA có quy mô lớn, mang tính động lực. Có cơ chế khai thác quỹ đất tại các khu vực đã được phê duyệt quy hoạch chi tiết, bảo đảm theo đúng quy định của pháp luật để tạo nguồn thu tái đầu tư hạ tầng.

Ông Nguyễn Đại Vui cho rằng, quan điểm của tỉnh trong công tác xúc tiến, thu hút đầu tư là “không thu hút đầu tư bằng mọi giá, hạn chế các DA có nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường, ưu tiên các DA của các nhà đầu tư lớn, DA công nghệ cao. Vì thế, công tác kiểm tra, giám sát hiệu quả sử dụng đất và xử lý các DA chậm tiến độ, ngừng hoạt động trên địa bàn tỉnh được tăng cường. Ngoài ra, tỉnh cũng xây dựng và thực hiện hiệu quả chương trình xúc tiến đầu tư. Trong đó, ưu tiên thu hút đầu tư nước ngoài vào các ngành công nghiệp hiện đại, công nghệ cao, công nghệ sạch ít gây ô nhiễm môi trường, tạo ra giá trị gia tăng sản phẩm lớn, sử dụng tiết kiệm và hiệu quả tài nguyên; các DA gắn với nghiên cứu phát triển và chuyển giao công nghệ theo hướng bảo vệ môi trường và phát triển bền vững. Chú trọng các DA đầu tư vào hạ tầng cảng biển, hạ tầng khu công nghiệp, khu phi thuế quan, hạ tầng khu đô thị, khu công nghệ cao...