Khoảng trống văn hóa ứng xử của giới showbiz
Liên tiếp lùm xùm văn hóa ứng xử
Thông tin mới nhất thì nghệ sỹ Xuân Hương đã gửi đơn tố cáo đề nghị các cơ quan chức năng vào cuộc xử lý hành vi làm nhục người khác của người mẫu Trang Trần. Đồng thời, nghệ sỹ Xuân Hương cũng yêu cầu làm rõ người giả mạo nghệ sỹ vào bình luận trên facebook của cựu người mẫu, yêu cầu cơ quan chức năng xóa toàn bộ những clip được chia sẻ trên mạng xã hội nhằm bảo vệ danh dự, uy tín và nhân phẩm cho mình.
Câu chuyện lùm xùm giữa Trang Trần và nghệ sỹ Xuân Hương chưa ngã ngũ. Nghệ sỹ Xuân Hương nói rằng, cô không biết Trang Trần cũng như tài khoản facebook của cựu người mẫu nên không có chuyện có lời bình luận khiếm nhã như thế. Liệu nghệ sỹ Xuân Hương có bị giả mạo facebook hay không và Trang Trần sẽ bị xử lý thế nào, các cơ quan chức năng sẽ đưa ra câu trả lời trong thời gian tới đây.
Có lẽ, ít ai có đủ kiên trì để xem toàn bộ đoạn livestream của Trang Trần trên facebook khi chửi bới, lăng mạ nghệ sỹ Xuân Hương. Trang Trần sử dụng nhiều lời nói bỗ bã, tục tĩu, "chợ búa" để nói về Xuân Hương. Không ai có thể tin rằng, những lời lẽ đó lại do một cựu người mẫu, người từng được "gắn mác" nghệ sỹ nói ra chỉ vì nghi ngờ nghệ sỹ Xuân Hương là người đã bình luận cô là "vô văn hóa" trên facebook.
| Lùm xùm giữa nghệ sỹ Xuân Hương và cựu người mẫu Trang Trần làm nóng các diễn đàn mạng những ngày qua. |
Dù nhìn nhận ở góc độ nào thì hành động của Trang Trần cũng là vô văn hóa và không thể chấp nhận được. Nghệ sỹ Xuân Hương là thế hệ nghệ sỹ đi trước và đáng được tôn trọng. Nếu nghệ sỹ Xuân Hương là người đưa ra bình luận khiếm nhã trên facebook của Trang Trần đi chăng nữa thì cựu người mẫu vẫn có lựa chọn ứng xử khác bình tĩnh, văn minh hơn. Tuy nhiên, cách ứng xử văn minh có lẽ không nằm trong tiềm thức của cựu người mẫu này.
Không ít người hâm mộ ngán ngẩm mỗi khi truyền thông nhắc đến tên Trang Trần bởi cô là trường hợp hiếm hoi trong showbiz thích nói xấu đời tư người khác. Cách đây không lâu, Trang Trần từng bị Tòa án nhân dân Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội xử 9 tháng tù nhưng cho hưởng án treo vì hành vi chống người thi hành công vụ.
Trước khi xảy ra lùm xùm giữa Trang Trần và nghệ sỹ Xuân Hương, Hương Giang Idol cũng khiến dư luận vô cùng bức xúc khi đưa ra đáp án trong một câu hỏi về nghệ sỹ Trung Dân là "Đút đầu vào cầu tiêu" trong gameshow "Siêu sao đoán chữ".
Dẫu biết rằng, gameshow nào cũng có luật chơi riêng của nó và giải trí là mục đích hàng đầu của một gameshow trên truyền hình nhưng không thể vì thế mà người chơi có thể tùy tiện phát ngôn, hành động theo chủ quan của mình. Hương Giang Idol đã "đăng đàn" thanh minh và xin lỗi nghệ sỹ Trung Dân về sự cố "vạ miệng".
Nghệ sỹ Trung Dân cũng đã livestream để đưa ra những bài học với Hương Giang Idol. Câu chuyện tạm lắng xuống nhưng có lẽ, mối quan hệ tình cảm bị rạn nứt giữa hai người vì sự cố này khó có thể hàn gắn.
Trên đây chỉ là hai trong số rất nhiều vụ lùm xùm văn hóa ứng xử trong showbiz Việt xảy ra thời gian gần đây. Điều đáng báo động là, không ít mâu thuẫn xảy ra giữa hai thế hệ: nghệ sỹ trẻ và lớp đàn anh, đàn chị đi trước. Công chúng cảm nhận rằng, đang tồn tại một khoảng cách, bức tường ngăn vô hình giữa các thế hệ nghệ sỹ. Không ít nghệ sỹ trẻ thiếu nền tảng văn hóa cần thiết, thách thức, ngông cuồng, thiếu sự tôn trọng với thế hệ đi trước. Một nền văn hóa phát triển cần đến sự giao thoa, tiếp nối giữa các thế hệ nghệ sỹ. Rất tiếc là cái tình nghệ sỹ lại đang thiếu vắng trong showbiz Việt, nhất là trong lớp nghệ sĩ trẻ hiện nay.
Cần những làn roi phê bình nghiêm khắc
Showbiz vốn phức tạp và phía sau ánh hào quang luôn có những mặt trái. Đây là vấn đề tồn tại ở bất cứ thị trường giải trí nào trên thế giới nhưng có lẽ, không nơi nào mà tình trạng nghệ sỹ trẻ hỗn hào với bậc cha chú, đàn anh, đàn chị đi trước lại xảy ra nhiều như ở Việt Nam.
Một câu hỏi đặt ra là, đâu là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này? Phải chăng nghệ sỹ là những người có cá tính mạnh mẽ, "cái tôi" cá nhân lớn nên phải thể hiện mình khác biệt trước công chúng ở mọi nơi, mọi lúc, trên mọi phương diện? Phải chăng nghệ sỹ trẻ đang thiếu hụt phông văn hóa cần thiết để có thể đưa ra cách ứng xử phù hợp? Hay các bầu show, và trong đó không ít tờ báo lá cải đã dễ dãi trong cách xưng tụng họ là nghệ sĩ, trong khi những người trẻ trong làng showbiz Việt chưa đủ cả tài năng lẫn tư cách với danh xưng này. Thế nên mới có những lỗ hổng trong phông nền văn hóa, và những ứng xử rất vô văn hóa vẫn thường xuyên vô tư xảy ra như vậy?
Phải thừa nhận một thực tế rằng, thị trường giải trí Việt đang phát triển mạnh mẽ. Ở đó tồn tại đan xen cả yếu tố tích cực và tiêu cực. Internet, mạng xã hội, gameshow truyền hình… đã góp phần mang đến cho thị trường giải trí những nhân tố mới.
| Hương Giang Idol trong chương trình "Siêu sao đoán chữ" phát sóng trên kênh truyền hình HTV7 của Đài Truyền hình TP Hồ Chí Minh. |
Chưa bao giờ sự nổi tiếng lại dễ dàng đến thế và tài năng hoặc những nhân tố được "gắn mác tài năng" lại xuất hiện ồ ạt đến vậy. Chỉ một ca khúc, một video clip được đẩy lên mạng xã hội, xuất hiện sau một đêm thi trên sóng truyền hình hay đơn thuần có một gương mặt khả ái, một thân hình đẹp, một bộ trang phục khác lạ, thậm chí là có hành vi khác thường… người ta đã trở nên nổi tiếng, được người hâm mộ tung hô, được giới truyền thông săn đón.
Bước chân vào showbiz dễ dàng, nổi tiếng và nhanh chóng được khoác lên mình danh xưng "nghệ sỹ". Khái niệm nghệ sỹ trong showbiz Việt giờ không còn nguyên nghĩa như trước kia. Ai cũng có thể được gọi bằng danh xưng nghệ sỹ nhưng không phải tất cả đều là nghệ sỹ chân chính và có cống hiến cho nghệ thuật.
Nghệ thuật luôn cần đến những tài năng nhưng nếu chỉ có tài năng thì người nghệ sỹ khó đi được đường dài. Đạo đức, văn hóa của người làm nghề là yếu tố vô cùng quan trọng mà người nghệ sỹ cần phải trau dồi thường xuyên cùng với chuyên môn nghề nghiệp. Không ít nghệ sỹ trẻ bước ra từ thế giới ảo hay những cuộc thi chóng vánh trên truyền hình nhanh chóng bước vào thị trường giải trí mà không rèn dũa bản thân. Thế mới dẫn đến hành vi ứng xử thiếu văn hóa với đồng nghiệp hay các thế hệ nghệ sỹ đi trước. Tuy nhiên, nói như vậy, không có nghĩa là "vơ đũa cả nắm", bởi thực tế cũng có những nghệ sỹ trẻ luôn hướng tới xây dựng hình ảnh đẹp cho bản thân.
Lấp những lỗ hổng văn hóa ứng xử cho nghệ sỹ trẻ bắt đầu từ đâu? Trước tiên, phải bắt đầu từ nhận thức của mỗi nghệ sỹ về nghề nghiệp, vị trí, ảnh hưởng của mình đối với xã hội. Nghệ sỹ là người của công chúng và mỗi hành động của họ luôn có hàng triệu khán giả dõi theo. Nghệ sỹ được coi là "chiến sỹ trên mặt trận văn hóa" thì trước tiên họ phải là những người ứng xử có văn hóa. Hành vi ứng xử thiếu văn hóa của nghệ sỹ sẽ tác động, ảnh hưởng xấu đến fan hâm mộ, nhất là những người trẻ tuổi.
Đã đến lúc cần phải sử dụng "quyền lực khán giả" đối với những nghệ sỹ ứng xử thiếu văn hóa trong showbiz. Với nghệ sỹ, không gì đáng sợ hơn là bị khán giả "tẩy chay". Tôi cho rằng, khán giả cần mạnh mẽ bày tỏ tiếng nói, quan điểm của mình trước những hiện tượng xấu trong showbiz.
Công chúng luôn cần được tôn trọng và nghệ sỹ ứng xử thiếu văn hóa cũng là biểu hiện thiếu tôn trọng khán giả. Kiên quyết lên án nghệ sỹ ứng xử thiếu văn hóa cũng là "làn roi phê bình nghiêm khắc" với các nghệ sỹ. Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng cũng cần siết chặt công tác quản lý, nghiêm khắc phê bình, chấn chỉnh thậm chí là có hình phạt thích đáng với những hành vi thiếu văn hóa để làm gương cho nghệ sỹ khác.