Người nổi tiếng và chuyện "uốn lưỡi bảy lần"

• Khi người nổi tiếng đặt cược danh dự vì tiền?
• Người nổi tiếng khơi lại nỗi đau quá khứ: Hãy để dĩ vãng ngủ yên
• Khi người nổi tiếng lạm dụng mạng xã hội: Lợi bất cập hại

Dù phát ngôn mới này chỉ nằm trong teaser (đoạn giới thiệu cực ngắn) về MV sắp ra mắt của Chi Pu, nhưng nó cũng khiến dân tình hăng máu. Người ta há hốc: "Hết đòi làm ca sĩ lại đòi làm hoa hậu nữa hả? Bó tay cô này".  Những tuyên bố liên tiếp về vai trò mới khiến người ta không khỏi nghĩ rằng: cô hot girl đang loay hoay định danh cho mình sau hàng loạt thất bại ở vai trò diễn viên, MC.

Ở cả hai MV "Từ hôm nay" và "Cho ta gần hơn", giọng hát của Chi Pu quả tình không đến nỗi khó nghe như nhiều người lên án. Nó chỉ mắc tội là quá phổ thông, không có gì đặc biệt và nhàn nhạt giữa muôn trùng giọng ca khác. Khi cô tham gia trong vai trò  khách mời của chương trình "Bữa trưa vui vẻ" và hát live tặng fan thì sự yếu kém về thanh nhạc nổi rõ bởi nhiều chỗ chênh phô, lỗi nhịp.

Sẽ không có gì đáng ầm ĩ nếu như khi ra mắt MV đầu tay, Chi Pu không vỗ ngực tuyên bố: "Từ hôm nay hãy gọi tôi là ca sĩ". Đi kèm tuyên bố này là những màn úp mở về một MV "bom tấn", được đầu tư kỹ lưỡng từ hình thức đến giọng hát. Người ta háo hức kỳ vọng bao nhiêu thì đến ngày MV chính thức ra mắt, họ lại thất vọng ê chề bấy nhiêu.

Nếu Chi Pu đừng mạnh miệng như thế thì khéo chừng thiên hạ vẫn để yên cho cô hát, cô muốn làm gì thì làm với đam mê, mong muốn của mình. Biết đâu đến một ngày, tự dưng thiên hạ gọi cô là ca sĩ mà chẳng tốn công đề nghị (!?).  Trước đây cũng có vô số người mẫu, hoa hậu, hot girl hứng lên đi hát và hát dở tệ như Phi Thanh Vân, Lê Kiều Như, Ngô Thanh Vân, Trương Ngọc Ánh, người mẫu Hà Anh, Ngọc Trinh, Trà Ngọc Hằng... nhưng chẳng ai bị chì chiết thậm tệ như Chi Pu.

Lúc thiên hạ đang nổi đóa với kiểu vỗ ngực xưng tên khá lố, Chi Pu lại phán chắc nịch: "Ở Việt Nam, cứ cầm mic lên hát thì đã gọi là ca sĩ rồi". Thực tế phải thừa nhận rằng có vô số ca sĩ ra lò theo kiểu "cầm mic lên" mà Chi Pu nói. Đầy rẫy ca sĩ nhàn nhạt như Chi Pu, thậm chí dở hơn Chi Pu nhưng vẫn lên sân khấu nhảy nhót tưng bừng hằng đêm đấy thôi.Tuy nhiên, phát ngôn thứ hai này nhanh chóng bị giới làm nghề đánh đồng rằng Chi Pu đang bao biện, lấp liếm cho năng lực yếu kém và chữa quê cho phát ngôn thứ nhất.

 Hương Tràm đá đểu đầu tiên: "Không biết hát thì đừng mang nghề ca sĩ ra để kiếm tiền". Văn Mai Hương điên tiết:  "Một sự sỉ nhục thực sự cho nghề và danh dự của những người làm nghề chân chính như tôi!". Kế đến là hàng loạt ý kiến chê bai, nào là Chi Pu "bôi tro trát trấu" vào nghề ca sĩ, nào là không thể nghe nổi Chi Pu hát của hàng loạt ngôi sao như Uyên Linh, Thu Minh, Tóc Tiên, Quốc Thiên...

Trong cơn "lên đồng" tập thể đó, người ta bỗng giật mình trước pha "té nước theo mưa" của ca sĩ Minh Quân. Cơn loạn ngôn bị nhiễm vào Minh Quân khiến anh mất kiểm soát mà hô hào trên Facebook:  "Chắc đến lúc Cục Nghệ thuật Biểu diễn cần phải thanh lọc và cấp lại thẻ cho những người cầm mic, hát trên sân khấu, kiếm tiền với danh xưng ca sĩ rồi". Anh còn kêu gọi nghệ sĩ bỏ phiếu lấy ý kiến để kiến nghị lên Cục.

Phát ngôn thiển cận này khiến Minh Quân bị vô số đồng nghiệp "nắn gân". Phương Vy Idol la trời: "Tới khúc này thấy hơi sảng rồi nha bà con! Cái gì mà bỏ phiếu giống thời tiền sử vậy? Nếu ca hát làm con người ta thấy hạnh phúc thì nỡ lòng nào tước quyền tự do của người ta quý vị ơi!! Hay dở có khán giả và thời gian định đoạt!". Ca sĩ Lam Trường, Thanh Thảo, Vũ Hà, MC Phan Anh cũng  phản đối Minh Quân, ủng hộ Chi Pu đi hát miễn cô đừng vội vã giới thiệu mình là ca sĩ.

Thế mới thấy, trong mọi tình huống phát ngôn với số đông (dù là bài phỏng vấn hay trên mạng xã hội), nghệ sĩ phải hết sức cẩn trọng. Trước Chi Pu và Minh Quân, hàng loạt nhân vật bị vạ miệng do thiếu suy nghĩ thấu đáo. Hoa hậu Đại dương 2017 Lê Âu Ngân Anh khiến báo chí ngã ngửa trước câu đáp trả ngây ngô về trường hợp tháo mũi của mình với trường hợp 8 chiếc răng sứ khiến Nguyễn Thị Thành bị tước vương miện Hoa khôi Du lịch 2017: "Không thể so sánh tôi với Nguyễn Thị Thành vì tôi đã can đảm tháo mũi còn Thành thì không đủ can đảm tháo răng trước khi dự thi một đấu trường nhan sắc".

Lập tức Nguyễn Thị Thành nổi đóa và trả đũa Ngân Anh nặng nề dù hai chị em từng có tình cảm tốt. Mới đây Uyên Linh cũng dính phốt khi nói Taylor Swift là "con rắn hao trai" khi khoe sản phẩm mới của mình trên mạng xã hội. Trấn Thành thì mất điểm trầm trọng từ sau câu thách thức: "Nếu quý vị cảm thấy chương trình hài nào nhảm nhí, hãy tắt tivi". Hương Giang Idol đánh mất hình tượng vì nói nghệ sĩ Trung Dân "đút đầu vô cầu tiêu" trong một gameshow truyền hình.

Bây giờ, phát ngôn gây sốc là một thứ "mốt" hòng gây chú ý, đánh bóng tên tuổi, nhất là với những người kém tài. Quen sống cùng phát ngôn kiểu này là người mẫu Ngọc Trinh. Nhắc tới cô, người ta nhớ tới hàng loạt câu nói kinh điển: "Không tiền cạp đất mà ăn à", "Yêu tôi tốn kém lắm chứ bộ"... Hot girl Mai Thỏ thì nổi tiếng với câu "Não to không bằng ngực khủng", Angela Phương Trinh có câu "Không có anti-fan thì buồn lắm!"...

Dạng nghệ sĩ này thường theo chủ nghĩa tự nhiên, động một tí là "chém" cho sướng miệng. Nhà văn Di Li cho rằng bất chấp để nổi tiếng bằng phát ngôn gây sốc là một dạng cuồng danh bệnh hoạn. "Trong lịch sử cũng có nhiều người cuồng danh như thế mà tiêu biểu là Herostratus với mong muốn được lưu danh sử sách nên đã đốt quách luôn đền thờ nữ thần Artemis, một trong 7 kỳ quan thế giới cổ đại, bất chấp án tử hình được biết trước. Đến nỗi từ "Người đốt đền" đã trở thành thành ngữ" - chị dẫn chứng.

Bên cạnh đó, không ít phát ngôn của nghệ sĩ tài năng bị phản ứng là do quan điểm của họ quá thẳng thắn, chân thành và không ngại mất lòng đồng nghiệp. Trong số này có Tùng Dương, Thanh Lam. Cách đây không lâu, họ khiến làng văn nghệ phía Nam nhảy dựng lên vì cho rằng "trong miền Nam nổi lên nhiều ca sĩ chẳng học hành gì cả mà vẫn nổi tiếng nhờ truyền thông" hay "Bolero có giá trị về mặt hoài niệm nhưng nếu người già, trẻ, lớn, bé đều đắm đuối với dòng nhạc này thì đó thực sự là sự thụt lùi trong âm nhạc". Người hiểu thấu đáo sẽ thấy rằng Thanh Lam và Tùng Dương phát biểu như thế đều xuất phát từ cái tâm của một nghệ sĩ tâm huyết với nghề, trọng sự sáng tạo và lo lắng thực sự cho nền âm nhạc nước nhà.

Tuy nhiên, cũng có rất nhiều người nổi tiếng sẵn sàng phê phán thẳng tay những ung nhọt, thói tật của nghề như NSND Kim Cương, NSƯT Thành Lộc, NSƯT Hữu Châu, ca sĩ Ánh Tuyết, nhà văn Di Li... nhưng họ không hề gây mất lòng ai, thậm chí còn khiến người bị phê nể trọng. Phải chăng ở họ có sự chừng mực, cẩn trọng khi nhận xét, góp ý cho người khác?

NSND Kim Cương tâm sự: "Nghệ sĩ là người của công chúng. Một lời nghệ sĩ nói ra ảnh hưởng đến cả một thế hệ, đến nhân cách tâm hồn người ta. Họ là kỹ sư tâm hồn, là người làm văn hóa nên từ cách hành xử, lối sống đến lời ăn tiếng nói ở đám đông cần hết sức cẩn trọng, tiết chế. Đó cũng là cách giữ gìn hình ảnh của mình trong mắt công chúng. Dân gian có câu "Uốn lưỡi bảy lần trước khi nói" thì theo tôi, người nghệ sĩ phải "uốn" gấp đôi". 

Nhà văn Di Li tiết lộ mình cũng từng bị báo chí "gài bẫy", tìm mọi cách xoay vần để chị hớ miệng mà vọt ra câu nói bốc đồng. Tuy nhiên, với kinh nghiệm của một người hoạt động trong lĩnh vực quan hệ công chúng, Di Li khéo léo tránh được. Tránh phát ngôn gây sốc nhưng câu trả lời của chị luôn sắc sảo, giữ vững quan điểm và cá tính của mình. Đó là bản lĩnh không dễ học hỏi. "Tôi cho rằng những ngôi sao cho rằng pha "sảy miệng" là chân thành, là thật thà, là cá tính, là nghĩ sao nói vậy chỉ là sự bao biện cho việc kém chuyên nghiệp trong quan hệ công chúng và trong nhận thức của chính mình" - nhà văn Di Li đúc rút.