Quảng cáo phản cảm: Phạt nhẹ khó chừa

• Xử lý quảng cáo chui quảng cáo phản cảm: Vẫn là giơ cao đánh khẽ
• Quảng cáo phản cảm
• Từ vụ "Lẩu sữa mẹ" - giật mình chuyện quảng cáo phản cảm

Những sự việc liên tục diễn ra cho thấy, dường như yếu tố sexy, gợi cảm đang bị lạm dụng quá đà trong các hình thức quảng cáo và việc xử lý còn quá nhẹ đã không đẩy lùi được tình trạng này.

Sáng 11 - 8 vừa qua, nhiều người đi đường đã không khỏi ngạc nhiên khi chứng kiến màn quảng cáo "có một không hai" của một công ty kinh doanh điện thoại. Ngoài dàn xe máy hùng hậu mang lô gô, màu sắc của công ty thì điều thu hút người xem hơn cả là chiếc xe ôtô bán tải bên trên có chở cô người mẫu xinh đẹp bị "nhốt" trong lồng kính.

Ngay lập tức, hình thức quảng cáo được cho là lạ mắt này đã khiến dư luận xôn xao và cơ quan chức năng đã phải vào cuộc. Sở Văn hóa - Thể thao Hà Nội đã yêu cầu công ty lên làm việc, xử phạt 6 triệu đồng do vi phạm về xin phép quảng cáo và thực hiện quảng cáo phản cảm. Một số trang mạng còn cung cấp bằng chứng cho biết, không chỉ có cách quảng cáo phản cảm trên đường, công ty này còn tổ chức một sự kiện quảng cáo sản phẩm tại một bể bơi.

Tại đây, nhiều người mẫu cũng được sắp xếp đứng trong hộp kính với sản phẩm di động trên tay. Thay vì trang phục váy dài như khi diễu phố là trang phục bikini nóng bỏng. Đại diện công ty giải thích là sự kiện chỉ diễn ra trong một không gian hẹp, với lượng người tham gia có hạn nên không vi phạm quy định về quảng cáo.

Sự việc của cửa hàng kinh doanh điện thoại trên lại khiến dư luận nhớ một việc tương tự đã xảy ra tại một cửa hàng kinh doanh ăn uống trên địa bàn quận Cầu Giấy, Hà Nội cách đây không lâu. Nhiều thực khách có mặt tại quán hôm đó ngỡ ngàng khi chứng kiến những cô gái diện đồ bikini gợi cảm đi lại rót rượu, bia, bưng đồ ăn cho khách...

Khi cơ quan chức năng chất vấn thì phía chủ nhà hàng cho rằng đó là của hãng bia mà cửa hàng làm đại lý. Tuy nhiên, phía đại diện hãng bia phủ nhận sự việc không phải do mình thực hiện... Cũng thời gian này, một siêu thị điện máy ở Hà Nội đã sử dụng người mẫu mặc bikini trong lễ khai trương. Thậm chí những cô gái mặc trang phục thiếu vải này ra đón khách ngay từ... bãi gửi xe.

Kết quả là siêu thị điện máy đã chịu mức phạt 40 triệu cho hành vi quảng cáo "độc đáo" này. Năm 2015, tại Cần Thơ, một doanh nghiệp cũng đã bị phạt 8 triệu đồng vì hành vi quảng cáo không đúng với thông báo gửi đến các cơ quan chức năng. Công ty này đã đăng ký đoàn người mặc áo thun quẩn lửng đi bộ để quảng cáo cho một nhãn cà phê nhưng sau đó lại cho mặc áo mỏng trắng để lộ nội y...

Tuy nhiên, sự việc gây xôn xao dư luận nhất phải kể đến việc một Hãng hàng không cho một số thiếu nữ trẻ đẹp bất ngờ xuất hiện trong trang phục bikini mát mẻ, nhảy múa trên chuyến bay khai trương đường bay mới TP Hồ Chí Minh - Nha Trang với tên gọi "Vũ điệu Hawai".

Ngay sau đó, Cục Hàng không Việt Nam đã ra quyết định xử phạt hãng hàng không này 20 triệu đồng vì những vi phạm hành chính trong lĩnh vực hàng không dân dụng.

Vẫn biết trong thời buổi cạnh tranh khốc liệt như hiện nay, làm thế nào để có được một quảng cáo bắt mắt, thu hút là việc cần thiết, tốn khá nhiều thời gian, công sức và tiền bạc của các doanh nghiệp. Cách thức quảng cáo độc đáo, thú vị sẽ là yếu tố đầu tiên quyết định sự chú ý của khách hàng đối với sản phẩm.

Trong số những tiêu chí quảng cáo thì dường như vẻ đẹp gợi cảm trên cơ thể người phụ nữ luôn là một trong những yếu tố mà các nhà sáng tạo quảng cáo ưu tiên hàng đầu. Theo một thống kê, đa phần những quảng cáo bằng hình ảnh đều sử dụng vẻ đẹp người phụ nữ như một yếu tố để thu hút sự quan tâm của công chúng.

Tuy nhiên, những sự việc gần đây cho thấy việc sử dụng yếu tố sexy, gợi cảm trên cơ thể người phụ nữ đã bị các nhà marketing lạm dụng như một chiêu thức để tiếp cận khán giả nhanh chóng nhất. Những cô gái xinh đẹp, ăn mặc gợi cảm thường xuyên được sử dụng trong các shot hình quảng cáo nhưng lại tuyệt nhiên không có một mối liên hệ nào với sản phẩm.

Thậm chí, những hình ảnh này đang được sử dụng một cách lộ liễu, phản cảm như diện đồ lót, khoe thân nóng bỏng. Không chỉ những đơn vị, doanh nghiệp phải chịu hình phạt vì những hành vi quảng cáo phản cảm, đi ngược lại với thuần phong mỹ tục của dân tộc mà khá nhiều người đẹp cũng từng phải "móc hầu bao" chịu phạt vì hình ảnh quảng cáo phản cảm, không liên quan đến sản phẩm của mình.

Xuất phát điểm là người mẫu nội y nên dường như các nhà kinh doanh luôn nhắm Ngọc Trinh vào những quảng cáo có liên quan tới hở hang, gợi cảm. Vì thế, việc cô đứng đầu danh sách người đẹp bị dư luận chỉ trích và cơ quan chức năng phạt, nhắc nhở vì những cách thể hiện hở hang quá đà của mình cũng không có gì khó hiểu.

Không chỉ có mặt trong quảng cáo của Hãng hàng không, hình ảnh Ngọc Trinh thoải mái trút bỏ xiêm y trong quảng cáo sữa tắm hay diện đồ mỏng, thiếu vải trong quảng cáo mì tôm khiến dư luận phản ứng. Cô còn tiếp tục bị dư luận lên án khi cùng các người mẫu như Hoàng Yến, Yến Trang thực hiện quảng cáo cho một sản phẩm đồ uống với những cử chỉ thừa phản cảm và gợi dục.

Ngoài  Ngọc Trinh thì Trà Ngọc Hằng, Mai Phương Thúy, Bảo Anh... cũng là những người đẹp tự làm xấu hình ảnh của mình khi tham gia vào những quảng cáo phi thẩm mĩ.

Trong nghệ thuật cũng như trong đời sống, đôi khi ranh giới giữa gợi cảm và phản cảm khá mong manh. Và không phải ai cũng phân định rạch ròi được điều này. Chiêu quảng cáo phản cảm, vi phạm thuần phong mỹ tục hay một ý tưởng sáng tạo táo bạo trong kinh doanh vẫn là những sự tranh cãi.

Tuy nhiên, không vì lợi nhuận, doanh thu mà bỏ qua mọi yếu tố văn hóa là điều mà những chủ doanh nghiệp, những người nổi tiếng càng cần phải chú ý trong giai đoạn này. Ở đây, những người làm marketing hay những người đẹp đã nhầm lẫn hay cố tình nhầm lẫn khái niệm gợi cảm, thu hút và sự phi thẩm mĩ, thậm chí dung tục.

Chưa biết hiệu quả của những chiêu thức quảng cáo này thế nào, tuy nhiên, những quảng cáo phản cảm này luôn gặp phải những cái nhìn thiếu thiện cảm và phản ứng gay gắt từ phía người xem. Hầu hết các ý kiến đều cho rằng không phù hợp với văn hóa của người Việt Nam.

Dù cơ quan chức năng đã vào cuộc ngay ở từng sự việc nhưng chỉ một thời gian ngắn mà liên tục có các vi phạm đã cho thấy dường như cách xử phạt còn quá nhẹ. Nhiều người cho rằng, 20 triệu đồng với một hãng kinh doanh hàng không hay 40 triệu đồng với một đơn vị kinh doanh điện máy là quá nhẹ tay. Bởi không thể phủ nhận những ồn ào trong quảng cáo này đôi khi góp phần đưa doanh thu kinh doanh lên cao.

Và với những người hám lợi trước mắt thì có lẽ họ sẵn sàng chịu phạt để được chú ý, quan tâm? Chính vì vậy, câu chuyện có lẽ đã không chỉ dừng ở việc tỉnh táo để phân biệt giữa gợi cảm và phản cảm mà nó là tư duy, là trách nhiệm của những người làm kinh doanh, những người nổi tiếng. Đừng vì lợi nhuận hay cát xê cao mà sẵn sàng đi ngược lại những giá trị văn hóa đẹp đẽ cần được tôn trọng, giữ gìn.