Sốc hay thức tỉnh với “Cát hay là ngọc”?

• Sức vươn lên của những phụ nữ chuyển giới
• Vươn lên làm giàu từ hoàn cảnh nghèo khó
• Vươn lên từ lầm lỡ

Ngọc thành thật: "Quên được hay là cố quên, giả vờ quên? Tôi kể lại câu chuyện cũ đau đớn này để thà giết chết chính mình trong đó với hy vọng hồi sinh một con người mới chứ không thể dễ dãi với bản thân, sống chung với mớ ung nhọt và chìm mãi xuống bùn lầy. Tôi chấp nhận sóng gió hiện tại, thay đổi bản thân và nhìn về tương lai, học hỏi để sống tốt hơn".

Tôi biết Ngọc từ hồi cô còn là chủ nhân của chuỗi chương trình mang tên "Vũ điệu đường phố". Ngọc ngày ấy là một cô gái điệu đà, hết lòng vì bạn bè bởi những chuyến rong ruổi thiện nguyện bằng bước nhảy của mình. Cô tập hợp những thanh thiếu niên lang thang cơ nhỡ để lập nên nhóm nhảy. Nhóm đi khắp nơi, có khi còn sang tận Thái Lan để truyền thông điệp yêu thương.

Hồi đó, Ngọc cười nhiều vì nhóm của mình được đón nhận, xúc động với những đứa em không mang cùng dòng máu nhưng chung số phận và niềm đam mê. Nhưng chuyện gia đình, chuyện ấu thơ của mình, Ngọc chỉ kể qua loa. Tôi chỉ biết, Ngọc có tuổi thơ bất hạnh, mang tiếng con hoang để rồi tuổi thiếu nữ, cô bị nhà nội ngoại đuổi ra đường trong khi không xu dính túi.

Bây giờ biết chuyện Ngọc, tôi thật sự choáng váng. Chẳng ngờ cô gái hay cười ấy lại có một quá khứ khủng khiếp đến vậy. Chính nhà văn Hòa Bình cũng không thể ngủ được nhiều đêm liền khi bắt đầu viết câu chuyện này.

Câu chuyện khiến người đọc bàng hoàng bởi cảnh sống như địa ngục của một cô bé bị người thân ruồng bỏ, xâm hại tình dục. Chính nơi gọi là mái ấm lại đạp cô xuống bùn đen nhơ nhớp của cuộc đời. Từ nhỏ đến lớn, Bích Ngọc có những cái tên như: Út ở tuổi ấu thơ, Ruby (nghĩa là ngọc) ở tuổi thiếu nữ và Sandy (cát) sau này. Mỗi cái tên như một cuộc hóa kiếp, mà kiếp nào cũng nhọc nhằn, cũng cháy rát để cuối cùng giữa biển cát mọc lên loài xương rồng nở hoa.

Mẹ cô có thai khi người tình hứa sẽ trở về sớm để cưới. Nhưng ông ta đi biền biệt. Rồi mẹ Ngọc hay tin người tình đã chết ở quê nhà. Tủi nhục vì không chồng mà chửa, sinh xong, mẹ bỏ lại cô bé cho nhà ngoại để đi làm ăn xa. Mang tiếng "con hoang" nên suốt năm tháng ấu thơ của Ngọc chỉ có roi vọt và xỉ vả. Bà ngoại bắt Út đi mót trứng, bắt cháu ăn cơm với nước muối.

Nhỏ Út lớn lên xanh xao, còm cõi. Có lần thèm trứng quá, Út đánh liều lấy gáo dừa luộc trứng. Nhưng gần chục cái gáo dừa cháy khét mà quả trứng chỉ mới hơi âm ấm. Út đánh bạo nuốt luôn trứng sống. Biết chuyện ăn vụng, bà ngoại đánh Út thừa sống thiếu chết. Năm lên 8 tuổi, nhà nội đón cô về. Từ đây, cuộc đời Ngọc bắt đầu 10 năm bị xâm hại tình dục, đòn roi, hắt hủi và khinh bỉ từ những người bà con bên nội. Không thể chịu đựng nổi, cô bỏ Đồng Tháp lên TP Hồ Chí Minh, sống bờ bụi vỉa hè. Cô đi bán vé số rồi sang Thái Lan làm công việc chân tay. Ngọc lại bị những đàn ông lợi dụng làm món đồ chơi tình dục rẻ tiền. Một cô gái mới đôi mươi nhưng từng xuống tóc cửa Phật, bao phen ngồi trên thành cầu nhìn dòng nước xoáy.

Nhưng cuộc sống còn lắm mảnh đời nghiệt ngã mà trên bước bụi trần của mình, Ngọc đã chứng kiến: thằng bé bán vé số chỉ có ổ mì khô queo làm bữa ăn cả ngày, những đứa bé mồ côi luôn rớm máu để giành giật địa bàn bán vé số… Cô cũng nhận được tấm lòng đôn hậu của người dân thành phố như bác bảo vệ ở Công viên Gia Định sẵn sàng cho Ngọc ngủ trong chốt trực rồi còn cho tiền để đi xe, hay chị bán vé số giúp Ngọc có công việc ở xứ lạ…

Nhiều người rủ đi làm từ thiện, đi chùa, Ngọc cũng đi và những hoạt động ấy giúp cô thêm yêu kiếp người. Chương trình "Vũ điệu đường phố" là một trong những tâm huyết của Ngọc, nhưng buồn thay nó dần tan rã. Bây giờ, ít ai ngờ, con bé Út đen nhẻm, gầy gò ngày đó đã trở thành cô giáo dạy tiếng Anh cho học sinh, sinh viên. Đây là thành quả của nhiều năm Ngọc mày mò tự học tiếng Anh trên mạng trong những ngày mưu sinh ở xứ người. Cô còn cùng các bạn trong nhóm Amazing Home xây dựng Câu lạc bộ Tiếng Anh, hướng dẫn kỹ năng sống cho các thành viên.

Được chấp bút bởi một nhà văn, nên cuốn sách không phải là một cuốn truyện kể lể chuyện đời tư thông thường mà nó giàu chất văn chương. Mỗi phần của cuốn sách tựa như những thước phim đẫm chất điện ảnh với cảnh cận, cảnh toàn, tô đậm vào xung đột kịch tính. Hơn hết, nó đi sâu phân tích nội tâm để người đọc thấu được cái kiệt cùng đớn đau và nghị lực vươn lên của nhân vật. Đồng thời, tự truyện mang tính thời sự khi xoáy sâu vào những vấn đề nhức nhối hiện nay: nạn xâm hại tình dục trẻ em, tệ nạn mại dâm, làn sóng lấy chồng Hàn Quốc của thiếu nữ miền Tây…

Sẽ có người hoài nghi về tính chân thật của câu chuyện, bởi nó quá khủng khiếp. Lẽ nào lại có chuyện ông bà, dòng tộc bên nội lẫn bên ngoại, máu mủ  ruột rà như vậy mà lại đối xử với cháu gái còn tồi tệ hơn súc vật, coi tiền hơn tình thâm? Mẹ ruột lại sẵn sàng bán con mình vào động mại dâm để có tiền thỏa thuê ăn xài?

Người chồng lạm dụng đứa cháu của mình ngay trước mặt vợ mà họ vẫn thản nhiên và chửi át đi? Dự đoán được điều này, chính những người chấp bút và làm sách cũng thừa nhận như vậy. Nhưng sốc hay đồng cảm, tò mò hay khâm phục, tin hay không tin đều tùy vào bạn đọc. Quan trọng, họ tìm thấy cho mình bài học gì, thông điệp gì từ câu chuyện này? Hay ít ra sự can đảm của Ngọc có cứu vớt, có dẫn lối cho ai từng có tuổi thơ bị lạm dụng, cảnh tỉnh những bậc làm cha mẹ, báo động cho cả xã hội như mong muốn của cô: "Với các bạn khác không may gặp cảnh ngộ như tôi, mong các bạn dũng cảm, dám nhìn thẳng và vượt qua nỗi đau để làm được những điều mình yêu thích, để sống tốt hơn. Và quan trọng, tôi nghĩ, là học được cách yêu thương". Còn tính chân thật của cuốn sách, hãy để chính nhân vật là người chịu trách nhiệm.