Cosplay: Phải gạn đục trong một văn hóa mới
Khoảng hơn 10 năm trở lại đây, cosplay đã trở thành một văn hóa phổ biến trong giới trẻ Việt Nam. Cosplay, ghép từ “costume” (trang phục) và “play” (đóng vai), là một trào lưu xuất phát từ Nhật Bản, lan rộng ra toàn cầu, với hình thức thể hiện là các coser (người chơi cosplay) hóa trang, phục trang, diễn xuất như những nhân vật trong truyện tranh, phim hoạt hình, phim điện ảnh, nhân vật lịch sử...
Giới trẻ rất say mê và đầu tư lớn cho văn hóa này. Ở đó, họ thể hiện được khả năng diễn xuất, khả năng tự thiết kế trang phục, phụ kiện của mình. Với nhiều lễ hội cosplay tự phát được tổ chức, phải thừa nhận, đây là một văn hóa mới mẻ, lành mạnh giúp giới trẻ mạnh dạn biểu đạt hơn và thoát khỏi sự lệ thuộc vào màn hình điện thoại hơn.
Tuy nhiên, trong mỗi cộng đồng vẫn luôn tồn tại những con sâu làm hỏng đi phần nào hình ảnh tích cực của cộng đồng ấy. Trong khi nhiều coser đã tạo hình xuất sắc những nhân vật như thần thoại, tiên hiệp hoặc hình ảnh các chiến sĩ giải phóng... và khiến người xem phải thán phục thì vẫn có một số coser lợi dụng cosplay để tuyên truyền văn hóa phẩm đồi trụy.
Điển hình nhất là vụ việc gây “kinh hoàng” cả giới cosplay TP Hồ Chí Minh hồi cuối tháng 6 vừa rồi. Trong buổi festival tự phát tổ chức ở công viên Tao Đàn, giữa thanh thiên bạch nhật, một cặp coser nhập vai nhân vật hentai (truyện tranh khiêu dâm Nhật Bản) đã quay video cảnh họ quan hệ tình dục giữa chỗ đông người, gây ức chế cho rất nhiều coser xung quanh.
Được biết, coser này có nickname là nyanchan2k3 (có thể sinh năm 2003) và đã “lừng danh” trên mạng xã hội vì các video, hình ảnh khiêu dâm, quan hệ tình dục không khác gì phim sex hạng nặng trên các tài khoản cá nhân của mình ở những nền tảng như X., Onlyfans... Và, khi lần mò theo dấu nick nyanchan2k3 này, chúng tôi tá hỏa khi nhận ra có không ít tài khoản chuyên bán các hình ảnh, vật phẩm khiêu dâm trên nền tảng Onlyfans. Dường như, với sự nở rộ của quá nhiều nền tảng mạng xã hội lỏng lẻo về kiểm duyệt nội dung như X., Telegram, Onlyfans..., các cơ quan quản lý văn hóa vẫn còn đang bị động trước làn sóng độc hại vô cùng này.
Một điều đáng lưu tâm là cộng đồng cosplay hiện nay đa phần là giới trẻ, ở lứa tuổi từ 13 cho tới ngoài 20. Đây là lứa tuổi dễ bị tác động từ khách quan nhất, dễ học theo những “trào lưu” mà thiếu cân nhắc kỹ lưỡng. Thêm vào đó, phụ huynh cũng nhìn nhận cosplay là một văn hóa khá tích cực khi thấy con mình đẹp hơn, mạnh dạn hơn trong các cách đóng vai những nhân vật tích cực từ truyện tranh, trò chơi điện tử hay điện ảnh. Họ sẽ không ngờ rằng vẫn có “thuốc độc” len lỏi trong cộng đồng, làm ảnh hưởng trầm trọng đến cả cộng đồng và có thể gây ảnh hưởng nguy hại đến những cá nhân có cơ chế tự phòng vệ chưa được vững vàng lắm.
Rất cần các cơ quan chức năng bắt tay vào cuộc, bắt đầu từ những cá nhân như nyanchan2k3, để giúp một thứ văn hóa trẻ, mới mẻ được giới trẻ Việt Nam dung nạp trong môi trường lành mạnh nhất.