Công tác kiểm tra chuyên ngành cần thay “áo mới”
Lô hàng hơn 22.000 hộp sữa do đồng bào ở Australia ủng hộ cho trẻ em khó khăn trong đại dịch COVID-19 tại TP Hồ Chí Minh đã được thông quan ngay sau khi có kết quả kiểm tra an toàn thực phẩm đạt tiêu chuẩn. Từ vụ việc này cho thấy, công tác kiểm tra chuyên ngành hiện nay cần sự thay đổi để tạo thuận lợi cho doanh nghiệp (DN), không để lặp lại tình trạng ách tắc.
Bảo quản kịp thời, thông quan nhanh chóng
Thực hiện chỉ đạo của Tổng cục Hải quan, Cục Hải quan TP Hồ Chí Minh đã chủ động liên hệ với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP Hồ Chí Minh hướng dẫn thủ tục liên quan đến lô hàng, đưa hàng hóa về bảo quản trong khi chờ thực hiện thủ tục kiểm tra an toàn thực phẩm để thông quan.
Ngày 14/11, Cục An toàn thực phẩm - Bộ Y tế có công văn thông báo kết quả kiểm tra lô hàng nêu trên do Viện Y tế công cộng TP Hồ Chí Minh thực hiện đạt chuẩn theo quy định. Trên cơ sở đó, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam TP Hồ Chí Minh đã đăng ký tờ khai cho lô hàng lúc 11h ngày 15/11 và lô hàng được cơ quan Hải quan thông quan theo đúng quy định vào lúc 15h cùng ngày.
Từ sự việc trên, Tổng cục Hải quan cho biết, theo Điều 13 Nghị định số 15/2018/NĐ-CP, có 9 trường hợp được miễn kiểm tra Nhà nước về an toàn thực phẩm. Lô hàng sữa hộp viện trợ này không thuộc đối tượng được miễn kiểm tra, trừ trường hợp được Chính phủ, Thủ tướng cho phép nhập khẩu để phục vụ yêu cầu khẩn cấp; và cũng theo quy định tại Điều 6, 7, 8 của Nghị định thì mặt hàng sữa dành cho trẻ em đến 36 tháng tuổi phải thực hiện thủ tục đăng ký bản công bố sản phẩm. Người nhập khẩu phải thực hiện đăng ký tại cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền do UBND cấp tỉnh chỉ định và nộp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm do cơ quan này cấp, để được miễn kiểm tra an toàn thực phẩm cũng như thông quan hàng hóa.
Thực tế cho thấy, việc thực hiện thủ tục đăng ký bản công bố sản phẩm như trên được thực hiện cho từng DN; không áp dụng đối với hàng hóa cùng loại, cùng tên, nhãn hàng hóa, cơ sở sản xuất hàng hóa, chất liệu bao bì của các DN khác đã nhập khẩu trước đó. Điều này làm ảnh hưởng đến thời gian thông quan hàng hóa.
Thay đổi để tạo thuận lợi
Từ những vướng mắc trên, thực hiện Quyết định số 38/QĐ-TTg ngày 12/1/2021 của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính đã xây dựng dự thảo Nghị định quy định về cơ chế quản lý, phương thức, trình tự, thủ tục kiểm tra chất lượng và kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa nhập khẩu. Dự thảo Nghị định đang hướng tới tạo thuận lợi cho DN khi thực hiện các hoạt động kiểm tra chuyên ngành, đặc biệt là kiểm tra nhà nước về chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm.
Theo Dự thảo Nghị định, các mặt hàng dinh dưỡng, thực phẩm chức năng, đặc biệt là sữa dành cho trẻ dưới 36 tháng tuổi chỉ cần thực hiện thủ tục đăng ký bản công bản công bố sản phẩm và cấp mã số đăng ký một lần bởi nhà nhập khẩu đầu tiên; đối với mặt hàng cùng loại, cùng tên, nhãn hàng hóa, cơ sở sản xuất hàng hóa, chất liệu bao bì với hàng hóa đã được cấp mã số đăng ký bản công bố sản phẩm, các nhà nhập khẩu tiếp theo không cần phải thực hiện lại thủ tục đăng ký bản công bố sản phẩm mà được sử dụng mã số đăng ký bản công bố sản phẩm để được miễn kiểm tra an toàn thực phẩm. Mã số đăng ký bản công bố sản phẩm được công khai trên Cổng thông tin Một cửa quốc gia để các DN tra cứu và làm thủ tục thông quan.
Được biết, hiện Dự thảo Nghị định đang xin ý kiến các thành viên Chính phủ. Hy vọng, với những nội dung đổi mới, đáp ứng yêu cầu thực tiễn sẽ góp phần tạo thuận lợi cho DN trong quá trình hoạt động, kinh doanh, sản xuất.