Lạ lùng chuyện thu hồi gần 44ha đất của 138 hộ dân
Dự án (DA) hồ chứa nước Thủy Yên - Thủy Cam là DA thủy lợi trọng điểm của tỉnh Thừa Thiên Huế do Bộ NN&PTNN phê duyệt năm 2008; điều chỉnh quy hoạch đầu năm 2010với quy mô 2 hồ chứa nước, bao gồm các hạng mục chính như cống lấy nước, đập tràn xả lũ, đập hỗn hợp nhiều khối có lõi chống thấm, tổng chiều dài 2 đập hơn 1.430m, chiều cao đập lớn nhất 34m, dung tích chứa gần 19 triệu m3nước. DA được đầu tư từ nguồn vốn Trái phiếu Chính phủ và ngân sách của tỉnh với tổng kinh phí trên 645 tỷ đồng.
Mỏi mòn chờ đền bù
Để thực hiện dự án này, cấp thẩm quyền tại Thừa Thiên Huế đã thu hồi gần 44ha đất nông nghiệp của người dân tại xã Lộc Thủy, huyện Phú Lộc. Thế nhưng gần 13 năm trôi qua, người dân vẫn chưa nhận được tiền đền bù.
Theo ông Trần Văn Đặng (thôn Thủy Yên Thượng, xã Lộc Thủy), một trong những hộ dân bị thu hồi đất, năm 2010 người dân được UBND xã Lộc Thủy thông báo về việc huyện sẽ thu hồi đất nông nghiệp, phục vụ DA trên. Sau khi đo đạc, UBND xã lập danh sách, công khai số tiền đền bù và thông báo rộng rãi cho bà con trong thôn được biết. Riêng thôn Thủy Yên Thượng được thông báo có 26ha đất nông nghiệp và đất rừng của khoảng 50 hộ dân bị thu hồi để thực hiện dự án với tổng số tiền đền bù khoảng 20 tỷ đồng. Ông Đặng ký vào biên bản bàn giao đất và 13 năm qua, ông cũng như nhiều hộ dân chưa hề nhận được tiền đền bù. Chung cảnh ngộ, gần 1ha đất nông nghiệp của gia đình ông Nguyễn Văn Bua cũng được thông báo thu hồi. Danh sách thu hồi đất, tiền đền bù cho người dân do chính ông Bua (lúc đó là Phó trưởng thôn Thủy Yên Thượng đem từ xã về dán ngay ở nhà mình. Thế nhưng, chính ông Bua và hàng chục hộ dân vẫn không có tiền đền bù dù đã có quyết định thu hồi đất. “Nhiều hộ dân sau khi có thông báo thu hồi đất đã ngưng sản xuất để giao đất sạch cho DA. Không còn đất trồng lúa, trồng rừng nên không ít hộ rơi vào tình cảnh rất khó khăn nhiều năm qua”, một hộ dân bức xúc.
Theo tìm hiểu của PV Báo CAND, gần 13 năm nay, tại rất nhiều cuộc tiếp xúc cử tri, nhiều hộ dân nằm trong diện bị thu hồi đất nhưng chưa được đền bù vẫn liên tục “kêu cứu”. Hầu hết các hộ dân cho rằng, nếu đất đã thu hồi thì phải đền bù cho dân. Nếu không đền bù thì phải trả lại đất để người dân trồng cây, trồng lúa để mưu sinh… Thế nhưng, nhiều năm nay, nguyện vọng của người dân ở thôn Thủy Yên Thượng vẫn chưa được giải quyết dứt điểm, trong khi đó nhiều hộ dân rơi vào cảnh khó khăn chồng chất. Được biết, DA xây dựng hồ chứa nước thủy lợi Thủy Yên - Thủy Cam do Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tỉnh Thừa Thiên Huế làm chủ đầu tư.
Thu hồi nhưng… không có nhu cầu sử dụng
Thời điểm năm 2010, UBND huyện Phú Lộc đã ra quyết định thu hồi gần 44 ha đất nông nghiệp của nhiều hộ dân. Tuy nhiên, sau đó, Ban quản lý DA hồ chứa nước Thủy Yên - Thủy Cam trả lời DA không có nhu cầu sử dụng phần đất nói trên nên không chi trả tiền đền bù cho người dân (?).
Sở NN&PTNT tỉnh Thừa Thiên Huế cũng xác nhận, qua rà soát, có 138 hộ dân ở xã Lộc Thủy đã bị thu hồi đất canh tác để phục vụ DA nói trên và số tiền chưa được đền bù khoảng 23,9 tỷ đồng. Thế nhưng, trong quá trình thực hiện, DA xây dựng hồ chứa nước Thủy Yên – Thủy Cam không có nhu cầu sử dụng số đất nói trên nên đã quyết định không đền bù cho dân.
Sở NN&PTNT tỉnh cho rằng, do không có nhu cầu sử dụng đất canh tác của 138 hộ dân nói trên nên Ban Quản lý DA hồ chứa nước Thủy Yên - Thủy Cam đã nhiều lần gửi công văn thông báo cho UBND huyện Phú Lộc, Trung tâm phát triển quỹ đất huyện về việc chưa có nhu cầu thu hồi đất cho DA để người dân vẫn tiếp tục canh tác, sản xuất bình thường trên các diện tích đất này.Trong khi đó, một số hộ dân cho rằng, đất của họ đã có thông báo bị thu hồi nên nhiều hộ dân không dám đầu tư tiền của, công sức để trồng trọt nên không ít diện tích đất đành bỏ hoang trong nhiều năm qua.
Theo Sở NN&PTNT tỉnh Thừa Thiên Huế, DA xây dựng hồ chứa nước Thủy Yên - Thủy Cam đã kết thúc từ lâu, nguồn kinh phí không còn. Do đó, Sở đã đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo các bên liên quan khắc phục, lập các thủ tục liên quan để giúp dân xác lập chủ quyền trên tài sản của các hộ không chi trả đền bù.
Trao đổi với PV Báo CAND chiều 12/10, ông Trần Viết Tú, Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Phú Lộc cho biết, tại cuộc họp giữa các ban, ngành của huyện, tỉnh với số hộ dân nằm trong danh sách bị thu hồi đất để phục vụ DA hồ chứa nước Thủy Yên - Thủy Cam nhưng chưa được đền bù; các hộ dân có ý kiến rằng, nếu cơ quan chức năng cho rằng, số diện tích đất canh tác được thu hồi nhưng không sử dụng thì sớm trả lại cho dân để sản xuất. Đồng thời, phải triển khai làm thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng các thửa đất đó cho người dân theo quy định. Trước kiến nghị của dân, sau khi có ý kiến thống nhất từ các cơ quan, ban ngành; UBND huyện Phú Lộc đã ra quyết định hủy bỏ “Quyết định thu hồi gần 44ha đất của 143 hộ dân để làm DA hồ chứa nước Thủy Yên - Thủy Cam vào năm 2010”, để trả lại đất cho dân canh tác.
Ngày 20/9, UBND huyện Phú Lộc đã có công văn gửi Sở NN&PTNT và yêu cầu đơn vị này chỉ đạo các đơn vị liên quan đi thực địa để khôi phục lại các mốc giải phóng mặt bằng (GPMB) DA hồ chứa nước Thủy Yên - Thủy Cam, trước khi bàn giao đất lại cho các hộ dân. Tuy nhiên, đến nay việc khôi phục các mốc GPMB đối với ranh giới các thửa đất không có nhu cầu sử dụng được UBND huyện Phú Lộc ra quyết định hủy bỏ vẫn chưa được thực hiện.
Trước việc người dân ngày ngày trông ngóng vào “số phận” các thửa đất vốn là đất của họ từng canh tác trước đây, ngày 10/10 vừa qua, UBND huyện Phú Lộc tiếp tục có công văn (lần 2) gửi Sở NN&PTNT tỉnh Thừa Thiên Huế và đề nghị Sở cử các đơn vị liên quan thực hiện việc khôi phục lại các mốc GPMB DA hồ chứa nước Thủy Yên - Thủy Cam. “Để có cơ sở bàn giao đất tại thực địa các thửa đất cho hộ gia đình, cá nhân bị ảnh hưởng, UBND huyện Phú Lộc đề nghị Sở NN&PTNT tỉnh chỉ đạo các đơn vị có liên quan thực hiện việc khôi phục lại các mốc GPMB đối với diện tích gần 44ha trước ngày 27/10 để tránh việc giải quyết đơn thư, khiếu nại kéo dài của cử tri xã Lộc Thủy”, ông Hoàng Văn Đề, Phó Chủ tịch UBND huyện Phú Lộc cho hay.