Người dân lo lắng khi dự án thuỷ điện chưa được nghiệm thu đã đưa vào vận hành

Giữa tháng 12/2023, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty CP thủy điện sông Bồ - chủ đầu tư thủy điện sông Bồ số tiền 210 triệu đồng. Trước đó, quá trình kiểm tra, thủy điện Sông Bồ bị cơ quan chức năng tỉnh lập biên bản vi phạm hành chính về các hành vi: lựa chọn tổ chức, cá nhân không đủ điều kiện năng lực tham gia hoạt động giám sát thi công xây dựng công trình; không lưu trữ hồ sơ hoàn thành công trình xây dựng hoặc lưu trữ không đầy đủ danh mục tài liệu theo quy định.

Điều đáng nói, chủ đầu tư đã đưa hạng mục công trình hoặc công trình điện lực vào vận hành, sử dụng khi chưa có văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu của cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật. Với hành vi này, Công ty CP thủy điện sông Bồ bị phạt tiền 180 triệu đồng. Ngoài ra, ngành chức năng tỉnh Thừa Thiên Huế còn phát hiện chủ đầu tư đã có hành vi lựa chọn tổ chức, cá nhân không đủ điều kiện năng lực tham gia hoạt động giám sát thi công xây dựng công trình. Tuy nhiên, do hết thời hiệu xử lý vi phạm nên UBND tỉnh Thừa Thiên Huế không xử phạt đối với chủ đầu tư về hành vi này…

Ngoài bị phạt tiền như đã kể trên, Công ty CP thủy điện sông Bồ còn bị cấp thẩm quyền tỉnh Thừa Thiên Huế buộc thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả; buộc phải kiểm định chất lượng công trình đối với phần công trình hoặc toàn bộ công trình đã kết thúc thi công hoặc đã nghiệm thu, bàn giao, đưa vào sử dụng đối với hành vi đưa hạng mục công trình hoặc công trình điện lực vào vận hành, sử dụng khi chưa có văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu của cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền.

Doanh nghiệp này còn bị buộc thực hiện việc lưu trữ hoặc bổ sung đầy đủ danh mục tài liệu lưu trữ, đối với hành vi không lưu trữ hồ sơ hoàn thành công trình xây dựng hoặc lưu trữ không đầy đủ danh mục tài liệu theo quy định. Ngoài ra, Công ty CP thủy điện sông Bồ còn phải nộp lại số lợi bất hợp pháp có được, do thực hiện hành vi vi phạm hành chính là khoản lợi đối tượng vi phạm thu được từ hoạt động phát điện để bổ sung vào ngân sách Nhà nước.

Điều đáng chú ý là mới đây, kiểm tra công tác quản lý vận hành, an toàn điện, quản lý công tác ứng phó thiên tai tại Thuỷ điện sông Bồ và 11 nhà máy thủy điện đang vận hành trên địa bàn tỉnh trong năm 2023, Sở Công thương tỉnh Thừa Thiên Huế đã phát hiện nhiều bất cập và yêu cầu chủ đầu tư tập trung khắc phục.

Theo đó, thủy điện sông Bồ có hiện tượng thấm phía vai trái đập dâng. Sở Công thương tỉnh yêu cầu chủ đập phối hợp với tư vấn thiết kế theo dõi, quan trắc và đánh giá, có phương án xử lý phù hợp, đảm bảo an toàn đập.

Sở Công thương cũng yêu cầu chủ đầu tư thủy điện sông Bồ thường xuyên rà soát, quan trắc toàn bộ các khu vực thượng, hạ lưu đập, ngầm tràn, khu vực có nguy cơ sạt lở, ngập lụt, các khu vực trên phạm vi công trình, đặc biệt là đường vận hành (các ngầm tràn và taluy trên tuyến), đường vận hành lên đập, đường hầm dẫn nước, cụm đầu mối... để có phương án ứng phó, khắc phục kịp thời đảm bảo an toàn cho cán bộ công nhân viên nhà máy cũng như người dân khu vực công trình (lắp thêm biển cảnh bảo, rào chắn những vị trí nguy hiểm, hạn chế đi lại khi có mưa bão xảy ra); tiếp tục xây dựng kế hoạch và tổ chức thi công hoàn thiện tuyến đường vào nhà máy, đường vận hành đập, đảm bảo an toàn vận hành.

Bên cạnh đó, ngành chức năng đề nghị chủ đầu tư thủy điện sông Bồ tăng cường thực hiện các quy định của pháp luật quy định về an toàn lao động, trang bị bảo hộ lao động, biển báo, rào chắn an toàn, biển chỉ dẫn theo đúng quy định, kiểm tra điện trở nối đất chống sét, an toàn theo quy định. Tiếp tục tăng cường giám sát an toàn lao động tại công trình, cũng như an toàn điện trong quá trình vận hành. Thực hiện bảo trì công trình xây dựng theo quy trình bảo trì công trình, cập nhật vào sổ theo dõi, phục vụ quản lý. Chỉ đạo các đơn vị thi công tại khu vực đập, kẻ tuyến năng lượng thực hiện đầy đủ các biện pháp đảm bảo an toàn lao động, an toàn điện. Tổ chức kiểm định an toàn đập, hồ chứa trong năm 2023, kiểm định các thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn theo quy định…

Sở Công thương cũng yêu cầu Công ty CP thủy điện sông Bồ ký lại quy chế phối hợp giữa đơn vị này với Ban chỉ huy PCTT&TKCN tỉnh, Ban chỉ huy PCTT&TKCN huyện A Lưới và UBND xã Hồng Hạ và các đơn vị liên quan để triển khai thực hiện công tác ứng phó thiên tai năm 2023 cho công trình, trong đó thống nhất vị trí lắp đặt thiết bị cảnh báo hạ du theo quy định.

Qua kiểm tra cho thấy, đường vận hành và duy nhất của thủy điện sông Bồ có địa hình hiểm trở, độ dốc lớn, vách núi dựng đứng, nguy cơ sạt, trượt đất, đá lăn gây mất an toàn rất cao nên Sở Công thương đề nghị Công ty CP thủy điện sông Bồ có rào chắn để hạn chế người di chuyển khi có mưa lũ xảy ra, về lâu dài cần nghiên cứu các giải pháp để đảm bảo an toàn tuyến đường, có phương án khắc phục khi có sạt lở, chia cắt, đảm bảo tuyệt đối an toàn cho người và thiết bị xe máy tại công trình; xây dựng phương án bố trí số lượng người cần thiết, tối thiểu đảm bảo đủ vận hành và ứng phó thiên tai tại công trình, nhà máy khi có thông tin dự báo bão lũ xảy ra (số lượng, vị trí).

Theo Sở Công thương, vị trí công trình nhà máy thủy điện sông Bồ thuộc vùng sâu, vùng xa, thông tin để chủ động công tác ứng phó thiên tai nhiều lúc hạn chế; vì vậy, thủy điện này đề nghị các sở, ban, ngành có thông tin diễn biến thời tiết cực đoan thì thông tin ngay cho chủ đầu tư sớm cập nhật để có biện pháp ứng phó kịp thời. Bên cạnh đó, thủy điện sông Bồ kiến nghị UBND tỉnh Thừa Thiên Huế chỉ đạo các cơ quan chức năng của tỉnh khảo sát, có kế hoạch đầu tư, lắp đặt bổ sung sóng thông tin di động nhằm phục vụ tốt hơn công tác ứng phó thiên tai cho công trình…