Thêm hàng nghìn hộ dân sống “treo” trên di tích Kinh thành Huế có nơi ở mới

UBND TP Huế đang triển khai thực hiện giai đoạn 2 (2022- 2025) của dự án “Di dời dân cư, giải phóng mặt bằng khu vực I di tích Kinh thành Huế”. Bà Nguyễn Thị Liên (trú ở khu vực di tích Thượng thư đường Bộ Công, TP Huế) cho biết, khi biết được chủ trương của tỉnh Thừa Thiên-Huế về việc di dời dân, giải phóng mặt bằng khu vực I di tích Kinh thành Huế, gia đình bà cũng như nhiều hộ dân ở đây đều rất vui mừng trước chủ trương lớn của tỉnh.

Theo bà Liên, hàng chục năm nay, người dân sống trong khu di tích nhà cửa xuống cấp trầm trọng nên vào mưa bão rất nguy hiểm. Nay bà cũng như nhiều hộ dân mong địa phương có chính sách hỗ trợ hợp lý để các hộ dân an tâm sớm di dời, tái định cư. Ông Đặng Minh Thắng, Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất TP Huế cho biết, hiện nay đơn vị đã và đang thực hiện giai đoạn 2 di dời dân sống trong khu vực I Kinh thành Huế thuộc dự án Bảo tồn, tu bổ và tôn tạo Kinh thành Huế. Giai đoạn này của dự án sẽ có khoảng 1.710 hộ dân được di dời khỏi khu vực hồ Học Hải, Khâm Thiên Giám, Hồ Tịnh Tâm, Đàn Xã Tắc, Trấn Bình Đài, Xiển Võ Từ, Thượng thư đường Bộ Công và khu vực tiếp giáp Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Thừa Thiên-Huế. Riêng đối với khu vực Lục Bộ tại phạm vi giới hạn bởi các tuyến đường Mai Thúc Loan, Đinh Tiên Hoàng, Nguyễn Chí Diểu, Đoàn Thị Điểm sẽ thực hiện khi có chỉ đạo về chủ trương của UBND tỉnh.

Dự kiến, hàng ngàn hộ dân sống trong những khu vực này sau khi di dời sẽ được bố trí đất tái định cư tại khu quy hoạch Hương Sơ. Đây là khu tái định cư được UBND TP Huế xác định là khu đô thị tái định cư kiểu mẫu. Đến nay, hạ tầng kỹ thuật khu dân cư phía Bắc Hương Sơ phục vụ cho người dân tái định cư đã hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng và tiếp nhận tại khu vực 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8 và khu quy hoạch Hương Sơ giai đoạn 4 với tổng quỹ đất 2.873 lô. Trong khi đó, khu vực 9 và 10 sẽ có tổng 1.040 lô, hiện chủ đầu tư đang thi công để bàn giao quỹ đất tái định cư.

Theo Trung tâm Phát triển quỹ đất TP Huế, đơn vị đang đẩy nhanh tiến độ dự án di dời dân cư, tập trung công tác xử lý mặt bằng để sớm bàn giao cho Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế triển khai dự án bảo tồn, tu bổ Kinh thành Huế và phát huy giá trị di tích. Quá trình triển khai dự án đã gặp một số vấn đề vướng mắc, hiện, UBND tỉnh và các ngành đang tập trung tháo gỡ để đảm bảo quyền lợi của người dân và phù hợp với các quy định hiện hành. Khi Luật Cư trú 2020 có hiệu lực, các hộ gia đình sống trên khu vực đất di tích sẽ không được tách hộ nên không đủ điều kiện để giải quyết hỗ trợ chính sách hộ phụ; trong khi trước đó, các khu vực di tích khác đã được tách hộ phụ theo Luật Cư trú 2006, điều này dẫn đến khó khăn cho các hộ dân ở khu vực di dời về sau. Sau khi UBND tỉnh có văn bản đến Bộ TN&MT kiến nghị áp dụng đồng bộ, thống nhất chính sách trong quá trình triển khai toàn bộ dự án theo quy định của Luật Cư trú 2006, Bộ cũng đã có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ. Đồng thời, UBND tỉnh cũng đang xây dựng Tờ trình gửi Chính phủ về vấn đề này.

Ngoài ra, qua kiểm tra hồ sơ, các đơn vị chức năng của địa phương cũng phát hiện có tình trạng chuyển quyền sử dụng đất sau thời điểm ngày 10/12/2018 (thời điểm Thủ tướng Chính phủ phê duyệt khung chính sách đặc biệt cho việc thực hiện đề án Di dời dân cư và giải phóng mặt bằng khu vực 1 di tích Kinh thành Huế) làm tăng quỹ đất tái định cư, có yếu tố trục lợi chính sách. Hiện nay, Trung tâm Phát triển quỹ đất TP Huế đã có văn bản gửi UBND TP Huế xem xét xử lý 12 trường hợp…

Ông Lê Trường Lưu, Bí thư Tỉnh ủy Thừa Thiên-Huế cho rằng, Dự án “Di dời dân cư, giải phóng mặt bằng khu vực I di tích Kinh thành Huế” là dự án đặc biệt quan trọng và là một “cuộc di dân lịch sử”, tác động đến nhiều đối tượng dân cư. Vì vậy, UBND TP Huế, các sở, ngành liên quan tập hợp tất cả các tình huống phát sinh và có sự thống nhất để đưa ra các giải pháp giải quyết rốt ráo, nhất là đối với những hộ phụ; giải quyết tốt công tác tái định cư; khẩn trương trả lại mặt bằng cho dự án.

“Đây là dự án quan trọng không chỉ của tỉnh mà của Trung ương nên hạn chế thấp nhất những sai sót trong quá trình triển khai thực hiện. Cấp ủy, chính quyền địa phương tập trung giải quyết, tháo gỡ khó khăn, góp phần ổn định cuộc sống cho người dân. Mục tiêu cao nhất là, đảm bảo tiến độ dự án gắn với chăm lo đời sống, sinh kế của người dân”, ông Lê Trường Lưu cho hay.

Kinh thành Huế xây dựng dưới thời vua Gia Long và Minh Mạng. Qua những biến thiên của thời gian, lịch sử, Thượng thành Huế dần trở nên hoang phế và trở thành nơi cư ngụ của hàng ngàn hộ gia đình. Để trả lại hiện trạng, giá trị vốn có của di tích Kinh thành Huế, từ năm 2019, chính quyền tỉnh Thừa Thiên-Huế đã bắt tay thực hiện giai đoạn 1 dự án “Bảo tồn, tu bổ và tôn tạo kinh thành Huế”, di dời gần 2.000 hộ dân sống trên di tích Thượng Thành và Eo Bầu, phường Thuận Hòa, Thuận Lộc và Đông Ba (TP Huế) đến tái định cư tại khu dân cư Hương Sơ, TP Huế.