Cảnh báo 4 trường hợp lừa đảo doanh nghiệp tại Tây Phi
Để các DN trong nước rút kinh nghiệm, Thương vụ tóm tắt 4 trường hợp lừa đảo tại khu vực Tây Phi như sau: Lừa đảo trong đấu thầu: Các đối tượng lừa đảo thường lấy tên một tổ chức tại châu Phi, tạo một trang web giả, đưa ra một gói thầu với giá trị cao, cần nhập khẩu các mặt hàng từ Việt Nam và yêu cầu DN Việt Nam gửi thư xin dự thầu.
Trong một thời gian ngắn, đối tượng lừa đảo gửi một thư thông báo DN Việt Nam đã “thắng thầu”, đề nghị trả lệ phí đấu thầu, từ 1.500 - 3.000 USD. Sau đó sẽ thay đổi tên tổ chức, địa chỉ, email và điện thoại, để tiếp tục lừa đảo DN khác;
Lừa đảo trong việc nhập khẩu hàng hóa từ Việt Nam: Các đối tượng lừa đảo thông báo có đơn hàng hàng nhập khẩu trị giá từ 1 - 2 triệu USD. Các đối tượng này thường chấp nhận ngay giá chào hàng, không trả giá”. Sau đó đề nghị DN xuất khẩu Việt Nam trả phí môi giới, hoặc trả chi phí thủ tục xin mã số giấy phép nhập khẩu, phí luật sư... từ 1 – 2%/trị giá lô hàng;
Lừa đảo trong việc xuất khẩu (gỗ, sắt phế liệu v.v…): Các đối tượng lừa đảo chào giá xuất khẩu hàng hóa (gỗ, sắt phế liệu), có giá thấp hơn thị trường, tạo cho các DN nhập khẩu Việt Nam bị ảo tưởng sẽ có lợi nhuận cao, nếu nhập khẩu hàng của họ. Đối tượng lừa đảo yêu cầu DN Việt Nam chuyển tiền đặt cọc 20-30%. Sau khi nhận tiền cọc, sẽ không giao hàng.
Các đối tượng còn dùng thủ đoạn thường ký 5-10 hợp đồng xuất khẩu hàng hóa cho các DN Việt Nam. Thực hiện giao 1-2 hợp đồng đúng thời hạn, chất lượng tốt, nhằm tạo ra sự tin tưởng cho DN nhập khẩu Việt Nam. Từ hợp đồng thứ ba, đối tượng lừa đảo yêu cầu DN Việt Nam chuyển tiền đặt cọc từ 30 - 50% trị giá hợp đồng, chiếm đoạt số tiền này, sau đó không giao hàng.
Do vậy, khi nhận được các email có nội dung như trên, đề nghị DN trong nước tự tra cứu xác minh tên và mã số thuế doanh nghiệp (Taxpayer Identification Number - TIN) của các đối tượng giao dịch nước ngoài, theo hướng dẫn...
Về thanh toán: Mặc dù thẩm định DN thuộc các nước Tây Phi là có thật, tuy nhiên các DN này vẫn có thể lừa đảo. Để tránh bị rủi ro, khi ký hợp đồng xuất khẩu - nhập khẩu, DN trong nước nên áp dụng hình thức thanh toán “Thư tín dụng không hủy ngang, thanh toán ngay (Irrevocable L/C, At sight). Tuyệt đối không dùng các hình thức thanh toán T/T, D/A, D/P. Một số DN trong nước đã bị mất vốn khi áp dụng hình thức 30% trả trước, 70% trả sau (đối với hàng xuất khẩu), hoặc mất tiền đặt cọc từ 30 - 50% (đối với hàng nhập khẩu).