Hải quan áp đặt hay doanh nghiệp nhầm mã số?

Mới đây, 8 doanh nghiệp (DN) sữa tại Việt Nam bao gồm CTCP Sữa Việt Nam (Vinamilk - VNM), CTCP Đại Tân Việt, Công ty FrieslandCampina Việt Nam, CTCP Thực phẩm dinh dưỡng Đồng Tâm (Nutifood), CTCP Hóa chất Á Châu, CTCP Thế Hệ Mới, CTCP Sữa Hà Nội, CTCP Thương mại và Công nghệ Thực phẩm Hoàng Lâm đã cùng đứng tên ký văn bản kiến nghị khẩn cấp gửi Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính phản đối việc áp dụng mã số không có căn cứ với mặt hàng Anhydrous milkfat.

Theo nội dung các DN phản ánh, mới đây Tổng cục Hải quan bất ngờ yêu cầu đổi mã số 0405.90.10 dành cho mặt hàng Anhydrous Milkfat, hay còn gọi là Anhydrous Butterfat - chính là dầu bơ khan, hay gọi cách khác là “chất béo khan của bơ” hoặc “chất béo khan từ sữa”, sang mã số 0405.90.90 (loại khác). Điều đáng nói là việc thay đổi mã số này kéo theo sự thay đổi về mức thuế suất, tăng từ 5% lên 15%.

Phía Tổng cục Hải quan đã ra những văn bản chỉ đạo các cục Hải quan địa phương sử dụng mã số thuế 0405.90.90, thay vì sử dụng mã số đúng là 0405.90.10 và thực hiện truy thu thuế (nhập khẩu và VAT) từ năm 2010. Như vậy, khi mã số mặt hàng thay đổi, theo ước tính của các DN, với mức thuế từ 5% ban đầu lên đến 15%, thì số tiền truy thu lên đến 1.000 tỷ đồng.

Theo văn bản “kêu cứu” của 8 DN này, việc áp dụng mã số thuế không đúng này của cơ quan Hải quan gây ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của DN với việc phải nộp bổ sung thuế một cách bất hợp lý từ một văn bản chỉ đạo của Tổng cục Hải quan; ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh của DN và vi phạm các cam kết của Chính phủ Việt Nam với các hiệp định song phương và đa phương mà Việt Nam tham gia…

Vì thế, tập thể các DN này kiến nghị Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính có ý kiến chỉ đạo cơ quan Hải quan không ban hành các quyết định ấn định thuế và thu hồi các thông báo yêu cầu nộp bổ sung thuế đối với các công ty có trong đơn liên quan đến mặt hàng nói trên; tạo điều kiện thuận lợi cho DN tập trung sản xuất kinh doanh trước những khó khăn của kinh tế đất nước và thế giới; thực thi pháp luật một cách nhất quán, rõ ràng; tôn trọng sự thật; tôn trọng pháp luật; tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của các DN làm ăn chân chính.

Các DN cũng cho rằng những văn bản chỉ đạo điều hành thu ngân sách mang tính cá biệt do Tổng cục Hải quan vừa mới ban hành gửi đến các Cục Hải quan địa phương yêu cầu thực hiện mang tính chủ quan và áp đặt. Việc làm này của Tổng cục Hải quan gây nên những tranh chấp không đáng có giữa Cục Hải quan địa phương và các công ty bị truy thu. Trước phản ứng của DN, ngành Hải quan đã chính thức có phản hồi về việc truy thu thuế này.

Theo cơ quan này, “Anhydrous Milkfat” - dầu bơ khan và “Anhydrous Butterfat” - chất béo khan của bơ là 2 mặt hàng khác nhau, có mã số hồ sơ và thuế suất khác nhau. Đối với hàng có tên thương mại “Anhydrous Milkfat”, mã số 0405.90.90 có suất thuế nhập khẩu là 15%. Trong khi đó, đối với hàng có tên thương mại “Anhydrous Butterfat” thuộc mã số 0405.90.10 có thuế suất thuế nhập khẩu là 5%.

Vì vậy, Tổng cục Hải quan yêu cầu Cục Hải quan các tỉnh, thành phố và Cục Kiểm tra sau thông quan thực hiện kiểm tra sau thông quan đối với các doanh nghiệp nhập khẩu mặt hàng khai báo “Anhydrous Milkfat”- và “Anhydrous Butterfat”. Quá trình kiểm tra sau thông quan nếu phát hiện vướng mắc về chính sách và phân loại thì có đề xuất, kiến nghị gửi Tổng cục Hải quan xem xét, xử lý hoặc trình cấp có thẩm quyền xử lý.

Về kiến nghị của 8 DN nêu trên, phải hồi với báo chí, đại diện Cục Kiểm tra sau thông quan (Tổng cục Hải quan) cho biết: “Chúng tôi đã có văn bản hướng dẫn các địa phương, theo nguyên tắc quy định phân loại thì đây là hai mặt hàng khác nhau. Dầu bơ khan là một dòng và chất béo khan của bơ là một dòng thuế khác. Nhưng khi nhập khẩu, một số DN nhập mặt hàng dầu bơ khan vẫn khai là chất béo khan của bơ”.

“Như vậy, trường hợp này không phải là một mặt hàng mà biểu thuế là hai dòng hàng. Ý kiến của Bộ Công Thương cũng như tại Thái Lan cũng là hai mặt hàng khác nhau. Nhưng DN tại Việt Nam nhập khẩu lại khai thành một. Ở đây chúng tôi không khẳng định DN nào khai sai, khai đúng mà từ dấu hiệu đó chúng tôi có chỉ đạo cho các địa phương kiểm tra sau thông quan”, đại diện Cục Kiểm tra sau thông quan phân tích.

“Nếu xác định đúng là dầu bơ khan thì phải áp thuế suất 15% và chất béo khan của bơ là 5%. Còn số liệu truy thu 1.000 tỷ đồng là chưa chính xác, trường hợp khai chưa đúng thì chênh lệch vào khoảng 700 tỷ đồng. Để xử lý kiến nghị của các DN, chúng tôi sẽ có buổi họp với Tổng cục Hải quan và lãnh đạo Bộ Tài chính”, đại diện Cục Kiểm tra sau thông quan thông tin thêm.