“Chìa khoá” để doanh nghiệp khởi nghiệp đưa tài nguyên bản địa vươn xa
Khai thác và nâng cao giá trị nguồn tài nguyên nông nghiệp bản địa đang được các doanh nghiệp khởi nghiệp (doanh nông trẻ) lựa chọn. Yếu tố “sống còn” là phải hiểu rõ thị trường, phải có sự sáng tạo, đưa công nghệ vào sản xuất…
Với sản phẩm rau má, năm 2018 chị Nguyễn Ngọc Hương tham gia cuộc thi khởi nghiệp nhưng không được giải. Tuy nhiên, với chuyến đi Thái Lan cùng với Trung tâm Nghiên cứu kinh doanh và Hỗ trợ doanh nghiệp (BSA) để học hỏi, thì “cánh cửa” khởi nghiệp của chị đã bước sang một trang mới.
Chị Nguyễn Ngọc Hương - Giám đốc Công ty TNHH Xuất nhập khẩu Thiên Nhiên Việt (TP Hồ Chí Minh) cho biết, sau chuyến đi Thái Lan 7 ngày, chị nhận thấy ở Thái không nhiều tài nguyên rau màu như ở Việt Nam, nhưng cả thế giới đổ về mua hàng của Thái. Cứ 2 năm Thái Lan tổ chức một triển lãm về thực phẩm lớn nhất châu Á.
Tại sao Việt Nam có lợi thế cạnh tranh quốc gia về nông nghiệp mà mình không làm được như họ? Từ suy nghĩ, ý tưởng và đi đến thực hiện, năm 2019 thương hiệu bột rau sấy lạnh của chị Hương đã đạt giải nhất của cuộc thi, mở ra cơ hội tiếp cận thị trường trong nước và quốc tế cho DN của chị. Rau má được người Việt sử dụng từ xa xưa nhưng chỉ dừng lại ở các mức thông thường như món rau, nước ép…
Chị Ngọc Hương đưa rau má vươn xa bằng cách trồng rau má theo công nghệ sạch, sử dụng công nghệ sấy lạnh và nghiền nhiệt thấp để có được sản phẩm bột rau má, giữ lại dưỡng chất tốt nhất gần như sản phẩm tươi, rồi đóng gói tiện lợi nên được nhiều người ưa thích. Một số loại rau khác cũng có cách làm tương tự như vậy. Công ty của chị Hương đã đưa những sản phẩm chế biến từ rau như bột rau má, diếp cá, tía tô… không chỉ phủ kín các hệ thống siêu thị tại thị trường trong nước mà còn XK được sang các quốc gia châu Âu, Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ…
Anh Phan Minh Tiến (TP Hồ Chí Minh) - Giải nhì cuộc thi khởi nghiệp năm 2019 khởi nghiệp từ cây dừa nước ở huyện Cần Giờ. Nhận thấy khách du lịch khi đến Cần Giờ, họ thường mua cơm dừa nước. Vốn là một kỹ sư hóa, anh Tiến ấp ủ nghiên cứu cho ra món cơm dừa nước đóng hộp, đóng lon, để khách mua về làm quà tặng.
Anh Tiến phát hiện ra cây dừa nước còn có thể tiết ra mật để trở thành chất tạo ngọt tự nhiên, đang rất được ưa chuộng tại các nước EU, Mỹ để thay thế đường. Trong khi đó, vùng nguyên liệu dừa nước tại Việt Nam rất lớn. Riêng Cần Giờ có 900ha dừa nước tự nhiên. Còn miền Tây Nam Bộ thì tăng gấp 10 lần. Như vậy, đã có vùng nguyên liệu, sản lượng rất lớn, thị trường tiêu thụ cũng rất tiềm năng. Anh Tiến đã đưa công nghệ vào quy trình sản xuất và các sản phẩm đưa ra thị trường tiêu thụ đều đạt các tiêu chuẩn theo quy định.
Đến nay, những sản phẩm từ mật dừa nước của anh Tiến đã được bán ra thị trường ở nhiều phân khúc khách hàng và quan trọng nữa là khách du lịch đến Cần Giờ, họ luôn ghé để mua sản phẩm về làm quà. Anh Tiến cũng tạo việc làm cho hơn 10 hộ dân ổn định với thu nhập tăng cao gấp 10 lần so với trước. Anh có vùng nguyên liệu 10ha và Nhà nước đang có những hỗ trợ về vùng nguyên liệu. “Trên hết, đây cũng là loại cây có nhiều ưu điểm nổi bật trong vấn đề chống biến đổi khí hậu”, anh Tiến khẳng định.
Tại tọa đàm “Khởi nghiệp Xanh hành trình kiến tạo những doanh nông trẻ” do Trung tâm BSA thuộc Hội DN hàng Việt Nam chất lượng cao vừa tổ chức tại TP Hồ Chí Minh, anh Phạm Đình Ngãi cũng khẳng định, công nghệ chính là cầu nối để đưa sản phẩm tài nguyên bản địa đến tay NTD trong nước và hướng đến XK. Còn về thị trường, trước khi đầu tư vào lĩnh vực này thì công ty của anh đã nghiên cứu và biết thế giới đánh giá ngành mật hoa dừa là ngành có nhu cầu tiêu dùng bền vững. Nhất là NTD quốc tế càng ngày càng tìm kiếm chất ngọt giống như mật hoa dừa ngọt tự nhiên để thay chế độ đường tinh luyện. Nhờ đi đúng xu hướng tiêu dùng của thế giới nên tăng trưởng của công ty hiện đang rất cao.
Theo ông Nguyễn Lâm Viên – Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty CP Vinamit, để các doanh nông trẻ có thể gặt hái được thành công khi khai thác giá trị từ tài nguyên bản địa là cả thách thức lớn. Tuy nhiên, cần khẳng định đây là những sản phẩm có giá trị. Với quốc gia có nhiều tài nguyên bản địa như Việt Nam thì vẫn còn nhiều cơ hội cho các doanh nông trẻ đang làm và sắp làm. Điều quan trọng là cần có sự sáng tạo, tạo nên những sản phẩm mới mang tính đặc trưng, đậm bản sắc của địa phương và cải tiến chất lượng để rộng đường XK.