Điện ảnh Nga: Trăm năm trong cõi người ta...

08:30 09/12/2008
100 năm trước, ngày 25/11/1908, tại Saint-Peterburg đã diễn ra buổi trình chiếu bộ phim nghệ thuật đầu tiên của Nga với nhan đề  "Stenka Razin". Hôm nay chúng ta không thể hình dung được nền điện ảnh thế giới thiếu những bộ phim của Eizenshtein, Kalatozov, Tarkovsky, German, Mikhalkov…

Trước năm 1907, tại các "nhà hát điện" (cách gọi rạp chiếu phim thời đó) người ta chỉ trình chiếu các bộ phim nước ngoài. Nhưng rồi chủ các rạp chiếu phim và các nhà phát hành nhận thấy rằng sẽ có nhiều khán giả đến xem hơn, nếu trong chương trình xuất hiện những bộ phim về đề tài bản địa. Vậy là, mùa thu năm 1907, khán giả Nga được xem những bộ phim tài liệu như: "Viện Đuma quốc gia thứ ba", "Cuộc duyệt binh tại Hoàng thôn", "Cuộc duyệt binh trước cung điện mùa Đông", "Đám rước long trọng ở Kiev ngày 15/6/1907", "Những người Kozak vùng sông Đông"… Các bộ phim đã mang lại thu nhập tốt.

Vào dịp kỷ niệm 80 năm ngày sinh của văn hào L.N.Tolstoy (năm 1908), nhà làm phim Aleksandr Drankov đã cho phát hành bộ phim tài liệu kể về chuyến đi của nhà văn từ điền trang Yasnaya Polyana tới Moskva.

Cũng cần nhắc tới bộ phim tài liệu - nghệ thuật màn ảnh rộng của Nga "Phòng thủ Sevatopol" (1911) của đạo diễn Vasily Goncharov. Đây là bộ phim màn ảnh rộng đầu tiên  ở Nga và là một trong những bộ phim màn ảnh rộng đầu tiên trên thế giới. Phim kết thúc bằng những cảnh quay tư liệu cực kỳ cảm động hình ảnh các cựu chiến binh đã từng tham gia chiến dịch Krym. Như vậy, lần đầu tiên nghệ thuật điện ảnh chứng minh rằng nó có thể là một sợi dây nối liền không gian và thời gian. Nền điện ảnh Nga có quyền tự hào về đạo diễn Vladislav Starevich, tác giả của những bộ phim búp bê năm 1912, đây là những bộ phim hoạt hình đầu tiên trên thế giới.

Ngay từ buổi đầu điện ảnh Nga đã mang tính chất của một nền điện ảnh đa dân tộc. Ví dụ, Ivan Perestiani đã quay bộ phim "Những con quỷ đỏ" ở Tbilisi (thủ đô Gruzia). Bộ phim đã giữ một vị trí ổn định trong chương trình phim của nước Nga Xôviết suốt giai đoạn phim câm. Được lồng tiếng trong những năm Chiến tranh vệ quốc vĩ đại, nó lại xuất hiện trên màn ảnh, và năm 1960 đã trở thành bộ phim được mến mộ với sự cải biên của đạo diễn Edmon Keosayan.

Không có bộ phim đen trắng "Muối Svaneti" sản xuất năm 1930,  Mikhail Kalatozov (Kalatozishvili) chưa chắc đã có thể thực hiện được bộ phim "Đàn sếu bay qua" sau đó ở Moskva hay phim "Tôi - Cuba" - bộ phim mà sinh viên các trường điện ảnh Mỹ bắt buộc nghiên cứu. Tiếp đến là những bộ phim của  Dovlyatin và Armen Dzhigarkhanyan nhiều năm liền được chiếu đi chiếu lại ở Erevan và Moskva. Năm 1981, nữ  nghệ sĩ Elena Solovei đã đoạt một trong những giải thưởng diễn viên có uy tín nhất tại Cannes với vai diễn trong phim "Sự kiện" của đạo diễn người Litva Algimantas Grikyavichyus. Và còn  hàng ngàn những ví dụ tiêu biểu khác trong nền điện ảnh lớn của một đất nước lớn.

Trong số 10 bộ phim Nga được đánh giá là xuất sắc nhất trong 100 năm qua (do báo "Tin tức" bình chọn), chúng ta thấy có bộ phim "Chiến tranh và hòa bình" (1965-1967) của đạo diễn Sergey Bondarchuk. Có tới 120.000 diễn viên phụ tham gia các cảnh quay tập thể. Phim được ghi vào sách "Các kỷ lục Guiness mới", và nhận được giải "Quả cầu vàng" và "Oscar" trong đề cử "Phim bằng tiếng nước ngoài xuất sắc nhất".

Cùng với danh sách 10 bộ phim xuất sắc nhất, báo "Tin tức" còn bình chọn 10 tên tuổi chủ chốt của điện ảnh Nga 100 năm qua. Trong danh sách này, ta thấy có Sergey Eizenshtein - đạo diễn phim "Chiến hạm Potyomkin" (1925) từng được ghi vào danh sách những bộ phim xuất sắc nhất của điện ảnh thế giới…

Người xếp… cuối hàng trong top 10 này, lạ thay lại là Nikita Mikhalkov - đạo diễn Nga nổi tiếng nhất thế giới, người đoạt hai giải "Sư tử vàng" của Liên hoan điện ảnh Venice và ba lần được đề cử giải "Oscar", đã đoạt một giải "Oscar" với phim "Mệt mỏi vì mặt trời" (1994)

Trần Hậu

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm 2025, số thí sinh nhập học chọn nhóm ngành Kinh doanh và quản lý tiếp tục dẫn đầu với khoảng hơn 146.000 tân sinh viên, chiếm tỷ lệ 21%. Trong khi đó, nhiều ngành học được định hướng là công nghệ chiến lược, khát nhân lực trong 10 năm tới và Khoa học cơ bản thì vẫn chưa thực sự “hút” được thí sinh như kỳ vọng. 

Như bài trước chúng tôi đã đề cập, lợi dụng tình hình cách mạng mới thành lập còn non trẻ, bọn phản cách mạng trong nước đua nhau ngóc đầu dậy chống phá chính quyền. Hàng chục tổ chức và đảng phái phản động vừa có thực lực, vừa được các đội quân xâm lược nuôi dưỡng, chỉ đạo, âm mưu cướp chính quyền, trong đó phải kể đến các cá nhân, tổ chức làm việc cho địch nhưng đã tìm cách chui vào nội bộ của ta để hoạt động gián điệp.

Bộ Ngoại giao Pakistan ngày 4/5 cho biết 22 thuyền viên của tàu chở container Iran mang tên MV Touska, từng bị Mỹ bắt giữ do vi phạm lệnh phong tỏa, đã được chuyển tới Pakistan để làm thủ tục hồi hương về Iran, Al Jazeera đưa tin. 

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Ngày 4/5, Văn phòng Cơ quan CSĐT Công an TP Đà Nẵng cho biết đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam đối với Võ Nguyễn Duy An (SN 2002, trú xã Thăng Điền) để điều tra về hành vi “Vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy” theo Điều 313 Bộ luật Hình sự. An là người lái chiếc ô tô chở nhiều khối pin xe điện trẻ em đã cháy nổ tại cây xăng Petrolimex số 90 khiến 2 thiếu niên thiệt mạng.

Cuộc xung đột diễn ra tại Trung Đông cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng cao của quân đội Mỹ và Israel vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực quân sự, đặc biệt là trong việc xác định mục tiêu và lập kế hoạch tấn công.

Dưới ánh đèn lờ mờ của những khu dân cư ven đô, khi thành phố còn chưa tỉnh giấc, những "vòi bạch tuộc" của thực phẩm bẩn đang âm thầm vươn ra. Từ những lò mổ không phép nhếch nhác, thịt gia súc, gia cầm không qua kiểm dịch được tuồn thẳng vào chợ đầu mối, bếp ăn tập thể, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe hàng triệu người dân.

Trong năm 2025 và 4 tháng đầu năm 2026, Cục CSGT – Bộ Công an, Phòng CSGT các tỉnh, thành cùng Công an, chính quyền các xã, phường phối hợp các đơn vị trong ngành đường sắt nỗ lực lắp đặt rào chắn, xóa bỏ nhiều lối đi tự mở băng ngang qua đường sắt. Thế nhưng trên địa bàn một số tỉnh, thành ở miền Trung vẫn còn tồn tại hàng trăm điểm lối đi tự mở như: TP Huế còn 40 điểm, Đắk Lắk còn 40 điểm, Khánh Hòa còn 172 điểm…

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文