Thanh Tâm -Giải thưởng lừng lẫy một thời

08:41 18/06/2018
Thời hoàng kim của nghệ thuật Cải lương, người ái mộ khó quên giải Thanh Tâm, một giải thưởng không tổ chức thi thố mà do các thành viên trong Ban tuyển chọn theo dõi quá trình hoạt động của các nghệ sĩ trẻ thời bấy giờ trong suốt một năm để trao Huy chương Vàng (HCV) với 3 tiêu chí: thanh (làn hơi), sắc (sắc vóc) và đạo đức.

Năm 1957, một trong những ký giả kịch trường nổi nhất làng báo Sài Gòn - ông Trần Tấn Quốc (bút danh Thanh Tâm), chủ tờ báo Tiếng Dội có ý tưởng thành lập giải thưởng đầu tiên dành cho giới nghệ sĩ Cải lương. Ban tuyển chọn chấm giải gồm các đạo diễn sân khấu, thầy tuồng nổi tiếng như các nghệ sĩ Phùng Há, Bảy Nhiêu, Duy Lân, các soạn giả Điêu Huyền, Kiên Giang, Hà Triều, Viễn Châu; cùng các ký giả kịch trường nổi tiếng lúc bấy giờ như: Trần Tấn Quốc, Ngọc Linh, Nguyễn Ang Ca, Lê Hiền, Phong Vân, Hoài Ngọc, Bạch Tùng Hương, Việt Định Phương, Sĩ Trung...

Tất cả thành viên Ban tuyển chọn đến tận từng đoàn hát xem các nghệ sĩ trẻ biểu diễn. Họ không biết Ban giám khảo đi xem lúc nào, cho nên cả năm phải luôn ca diễn tử tế. Không chỉ nỗ lực về nghề nghiệp, các nghệ sĩ trẻ còn phải trui rèn về đạo đức, bởi vướng một chút tai tiếng là bị loại ngay tức khắc.

Một cảnh trong vở “Bên cầu dệt lụa”.

Thời đó, mỗi gánh hát đều có một vài ngôi sao trẻ, sở hữu giọng ca tuyệt hảo và phong cách diễn chững chạc, có tinh thần yêu nghề kính nghiệp cao. Những ngôi sao này được các bầu gánh đầu tư khá căn cơ, bài bản. Họ mời những thầy tuồng, đạo diễn, thầy đờn về hướng dẫn tận tình cho các diễn viên, giao cho họ đảm nhận những vai diễn theo kiểu “đo ni đóng giày” nhằm khai thác tối đa sở trường của các nghệ sĩ trẻ, để tạo dựng thương hiệu cho gánh hát của mình. Nhờ vậy mà hầu hết các nghệ sĩ đoạt HCV giải Thanh Tâm khi tuổi đời còn rất trẻ (từ 16 đến 20 tuổi).

Người đầu tiên đoạt giải Thanh Tâm là cô đào Thanh Nga (ái nữ của bà bầu Thơ, chủ gánh hát Thanh Minh - Thanh Nga) vào năm 1958, khi cô 17 tuổi. Tiếp theo đó là lần lượt những đào kép chánh khác của sân khấu Cải lương như: Hùng Minh, Lan Chi (1959); Ngọc Giàu, Bích Sơn (1960); Thanh Thanh Hoa (1961); Ngọc Hương, Ánh Hồng (1962); Bạch Tuyết, Kim Loan (tức Mộng Tuyền), Trương Ánh Loan, Tấn Tài, Diệp Lang, Thanh Tú (1963); Lệ Thủy, Thanh Sang (1964); Thanh Nguyệt, Bo Bo Hoàng (1965); Phượng Liên, Phương Quang, (1966); Mỹ Châu, Ngọc Bích, Bảo Quốc, Phương Bình (1967).

Từ năm 1965, giải Thanh Tâm còn mở rộng cấp thêm bằng danh dự cho “Diễn viên xuất sắc trong năm” và “Vở tuồng hay nhất trong năm”. Những nghệ sĩ may mắn được trao giải xuất sắc gồm có: Hữu Phước, Bạch Tuyết (1965); Thành Được, Thanh  Nga (1966); Thanh Hải, Ngọc Giàu (1967). Riêng “Vở tuồng hay nhất trong năm” thì có “Nỗi buồn con gái”, còn có tên gọi khác là “Tần Nương Thất” của bộ đôi soạn giả Hà Triều và Hoa Phượng (1965); “Nước biển mưa nguồn” của Nguyễn Thành Châu, “Tiếng hạc trong trăng” của Yên Ba và Loan Thảo (1966). 

Tất cả các HCV giải Thanh Tâm đều vụt sáng tên tuổi, trở thành đào kép ăn khách của sân khấu Cải lương. Thậm chí, có người còn được báo giới và người ái mộ tấn phong cho các mỹ danh dễ thương như: “Nữ hoàng sân khấu” Thanh Nga, “Hoàng đế đĩa nhựa” Tấn Tài, “Nữ hoàng kiếm hiệp” Mỹ Châu, “Hoa khôi Cải lương” Mộng Tuyền, “Cải lương chi bảo” Bạch Tuyết, “Vua Tao Đàn” Thanh Hải. Về sau, trong số 24 HCV giải Thanh Tâm còn được Nhà nước CHXHCN Việt Nam phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân như: Diệp Lang, Ngọc Giàu, Bạch Tuyết, Lệ Thủy. Nghệ sĩ ưu tú thì có Thanh Nga, Thanh Sang, Ngọc Hương, Ánh Hồng, Hùng Minh, Thanh Nguyệt, Phương Quang, Mỹ Châu.

Tuy tồn tại chỉ 1 thập niên, nhưng giải Thanh Tâm đã gieo vào lòng người ái mộ dấu ấn khó phai vì tất cả các nghệ sĩ đoạt giải đều có phong cách ca - diễn không trùng khớp với nhau. Mỗi người thừa hưởng một chất giọng, một bản lĩnh riêng, đại diện cho một trường phái biểu diễn, một thương hiệu của đoàn hát.

Chẳng hạn như: Thanh Nga, Thanh Sang là Đoàn Thanh Minh - Thanh Nga; Bạch Tuyết, Thành Được là Đoàn Dạ Lý Hương; còn Phương Quang, Phượng Liên là đoàn của bà bầu Kim Chưởng. Đến tận bây giờ, các HCV giải Thanh Tâm ngày nào vẫn bền bỉ với nghề (như: Bạch Tuyết, Lệ Thủy, Ngọc Giàu). Họ là những tấm gương sáng cho thế hệ sau học hỏi.

Thạc sĩ Phạm Thái Bình

Sáng 9/5, đồng chí Cấn Đình Tài, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước, Ủy viên Hội đồng tư vấn đặc xá năm 2026, dẫn đầu đoàn công tác của Văn phòng Chủ tịch nước đã đến kiểm tra công tác đặc xá tại Trại giam Tống Lê Chân (Cục Cảnh sát Quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng (Cục C10) – Bộ Công an, đóng quân tại xã Minh Đức, tỉnh Đồng Nai).

Dự án mở rộng tuyến đường Nguyễn Hoàng (phường Kim Long) được xác định là công trình trọng điểm của TP Huế nên thời gian qua, chính quyền địa phương cùng các đơn vị liên quan đã nỗ lực tuyên truyền, vận động người dân bị ảnh hưởng dự án sớm bàn giao mặt bằng. Nhờ vậy nên đến nay, phần lớn các hộ dân đều đồng thuận tháo dỡ nhà cửa, di dời tài sản để bàn giao đất thực hiện dự án.

Thông qua việc đặt máy chủ tại khu vực biên giới Lào, Campuchia và Thái Lan, nhóm đối tượng đã tổ chức đường dây rửa tiền, tổ chức đánh bạc và lừa đảo xuyên biên giới với quy mô đặc biệt lớn. Thông qua hệ thống chân rết với hơn 1.000 đại lý, đường dây này đã tiêu thụ hơn 2.250 tỷ đồng tiền.

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Theo đề án, hai trường chuyên của Hà Nội sẽ tập trung đào tạo học sinh có năng lực nổi trội, tăng cường học chuyên sâu, nghiên cứu khoa học, học theo dự án và rèn kỹ năng học thuật bậc đại học. Kết quả đầu ra của học sinh hướng tới được công nhận rộng rãi trên thế giới.

Theo Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh, năm 2025 vừa qua vận chuyển hành khách công cộng (VTHKCC) của TP Hồ Chí Minh chỉ đạt khoảng 7% nhu cầu đi lại của người dân. Kết quả  trên chưa đạt mục tiêu thành phố đặt ra là VTHKCC chiếm 15% nhu cầu đi lại vào năm 2025. Trong đó khối lượng  VTHKCC bằng xe buýt còn đáng quan ngại hơn khi chỉ có thể đáp ứng 1,6% nhu cầu…

Đại úy Vũ Mạnh Tuấn hiện là Bí thư Đoàn trường Cao đẳng Cảnh sát Nhân dân (CSND) II. Từ ước mơ ban đầu của năm 18 tuổi cho đến hành trình hơn 10 năm phấn đấu trong màu áo xanh, ở thời điểm nào, chiến sĩ trẻ này cũng luôn tâm niệm mang đến hình ảnh người Công an không chỉ tận tụy với nghề và còn phải tử tế với đời.

Bộ Quốc phòng Mỹ ngày 8/5 đã công bố nhiều tài liệu từng được xếp loại mật liên quan đến các vụ nhìn thấy vật thể bay không xác định (UFO), theo chỉ đạo của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Biết tôi có ý định tìm hiểu về phố cổ Mã Mây (Hà Nội), ông bạn cùng học đại học Văn hóa năm xưa tên là Đạt, nhà ở phố này, gọi điện với giọng vồn vã: “Ông lên nhà tôi, văn phòng Tour du lịch quãng giữa phố nhé, tôi sẽ đưa ông đi khắp phố, tha hồ tìm hiểu…Phố này nhiều cái kỳ lạ lắm!”

Vụ việc một nam sinh trung học cơ sở ở Ninh Bình bị bạn học đánh hội đồng gần đây tiếp tục đặt ra một câu hỏi lớn cho phụ huynh và những người làm giáo dục: “Chúng ta cần phải làm gì?”. Và, lại như những vụ việc tương tự đã diễn ra, luôn là những đáp án quen thuộc được nhắc đến, từ chuyện phải chế tài thật nặng cho tới những đề xuất về vai trò của ngành giáo dục...

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文