Liên hoan phim Quốc tế Hà Nội lần thứ VII: Nhịp cầu nối điện ảnh Việt ra thế giới

“Bữa tiệc” điện ảnh nhiều màu sắc

LHPQTHN lần thứ VII là sự kiện văn hóa nghệ thuật tôn vinh các tác phẩm điện ảnh có giá trị nghệ thuật cao, giàu tính nhân văn, có dấu ấn sáng tạo nổi bật độc đáo của quốc tế và Việt Nam. Giải thưởng của LHP góp phần phát hiện và vinh danh những tài năng mới của điện ảnh, giới thiệu các tác phẩm đặc sắc của các nền điện ảnh trên thế giới và kết nối, giao lưu hợp tác để cùng phát triển, tạo cơ hội mở rộng thị trường điện ảnh Việt Nam, hội nhập thị trường điện ảnh quốc tế.

Năm nay, sự kiện này còn mang một ý nghĩa đặc biệt là chào mừng các ngày lễ lớn của đất nước và kỷ niệm 70 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2024). LHPQTHN năm nay dự kiến đón 800 đại biểu và khách mời trong nước, quốc tế tới Hà Nội.

Từ hơn 500 bộ phim đăng ký tham dự, LHPQTHN lần thứ VII tuyển chọn được 117 phim dài và phim ngắn của 51 quốc gia và vùng lãnh thổ như Mỹ, Pháp, Thụy Điển, Nga, Trung Quốc, Nhật Bản, Đức, Ấn Độ, Thái Lan... Trong đó, 11 phim dài dự thi có 8 phim truyện dài của của các nước: Thụy Sĩ, Nga, Thụy Điển, Bỉ, Đức, Estonia, Hàn Quốc, Iran. Bộ phim “Ngày xưa có một chuyện tình” (đạo diễn Trịnh Đình Lê Minh) là đại diện duy nhất của Việt Nam tham dự hạng mục này. Trong số 19 phim ngắn dự thi có 11 phim nước ngoài thuộc về các nước: Colombia, Trung Quốc, Iran, Serbia, Campuchia, Mỹ, Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản, Iran, Hy Lạp. Việt Nam tham dự 8 phim ở các thể loại tài liệu, hoạt hình, phim truyện.

Có 39 phim trong chương trình “Toàn cảnh điện ảnh thế giới” (Panorama). 33 phim trong chương trình “Phim Việt Nam đương đại” (gồm phim truyện, phim tài liệu và phim hoạt hình), 7 phim trong chương trình “Tiêu điểm điện ảnh Đức”. Đặc biệt, LHPQTHN năm nay lần đầu tiên có chương trình “Phim về Hà Nội” với 9 bộ phim Việt Nam (trong đó có 4 phim truyện, 1 phim tài liệu và 4 phim hoạt hình). Những bộ phim truyện đều là những tác phẩm điện ảnh nổi tiếng, từng đoạt giải thưởng tại các LHP trong nước và quốc tế như “Truyện cổ tích tuổi 17”, “Em bé Hà Nội”, “Hà Nội mùa đông năm 46” và “Long thành cầm giả ca”. Phim tài liệu chiếu đợt này là tác phẩm nổi tiếng “Hà Nội trong mắt ai”. 4 bộ phim hoạt hình là “Nữ tướng Mê Linh”, “Sự tích đền Bạch Mã”, “Sự tích đền Voi Phục”, “Truyền thuyết gươm thần”.

Trong khuôn khổ LHP có 2 cuộc hội thảo gồm “Tiêu điểm điện ảnh Đức” và “Phát triển sản xuất phim khai thác đề tài lịch sử và chuyển thể từ tác phẩm văn học”. Từ thực tế ngày càng có nhiều bộ phim chuyển thể từ tác phẩm văn học, hội thảo sẽ phân tích các khía cạnh thuận lợi và khó khăn đối với nhà làm phim. Đồng thời, cho thấy sự đổi mới tư duy của các nhà làm phim khi khai thác đề tài lịch sử cũng như đưa ra một số giải pháp nâng tầm và phát triển các dòng phim từ kinh nghiệm của quốc tế.

Một hoạt động ý nghĩa là “Chợ phim” do Cục Điện ảnh phối hợp với Công ty TNHH Bình Hạnh Đan tổ chức nhằm hỗ trợ các nhà sản xuất, đạo diễn và biên kịch trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Đây là cơ hội để họ giới thiệu dự án làm phim của mình với các nhà đầu tư, các chuyên gia điện ảnh trong nước và nước ngoài thông qua hội thảo, workshop và các sự kiện kết nối diễn ra trong khuôn khổ chương trình.

“Chợ dự án” không chỉ là nơi gặp gỡ và trải nghiệm của các nhà sản xuất, đạo diễn, biên kịch và các nhà làm phim trẻ có triển vọng có mong muốn giới thiệu dự án phim mà còn mang đến cơ hội phát triển dự án phim cũng như nâng cao trình độ chuyên môn, tiếp cận với các nhà sản xuất, đơn vị phát hành, LHP và các nhà đầu tư. Từ “Chợ dự án quốc tế” sẽ lựa chọn 4 dự án phim nổi bật của các nước trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương để trao giải. “Chợ dự án trong nước” cũng chọn 4 dự án nổi bật của Việt Nam để trao giải.

Ngoài ra, hoạt động triển lãm ““Các di sản của Việt Nam được UNESCO công nhận” - Trải nghiệm qua các thước phim điện ảnh” tại Trung tâm chiếu phim Quốc gia, Hà Nội (từ ngày 7 đến ngày 11/11), giới thiệu khoảng 200 hình ảnh trong phim của những nhà làm phim trong nước và quốc tế ghi lại. Khán giả Thủ đô cũng có điều kiện được thưởng thức bữa tiệc điện ảnh với chương trình chiếu phim tại 3 địa điểm là Trung tâm Chiếu phim quốc gia, BHD Star Cineplex và CGV Mipec Tower. Bên cạnh đó là 3 chương trình chiếu phim ngoài trời, giao lưu với các ngôi sao điện ảnh tại phố đi bộ, hồ Hoàn Kiếm, Hà Nội.

Phát huy bản sắc văn hóa tại liên hoan phim

Ban giám khảo là yếu tố quan trọng, góp phần khẳng định chất lượng mỗi kỳ LHP. Có 3 ban giám khảo cho hạng mục phim dài, phim ngắn và AFCNet, mỗi ban giám khảo có 1 thành viên Việt Nam. Ở hạng mục phim dài dự thi, ban giám khảo có 5 thành viên là ông William Pfeiffer - nhà sản xuất phim Mỹ làm Chủ tịch; bà Sophie Linnenbaum - đạo diễn, nhà biên kịch người Đức, ông Chartchai Ketnust (Thái Lan), bà Tere Vincze (Hungary) và ông Hứa Vĩ Văn - diễn viên, nhà sản xuất phim Việt Nam.

Không chỉ là một sự kiện điện ảnh, LHPQTHN góp phần quảng bá hình ảnh một Việt Nam - điểm đến mới của điện ảnh thế giới. Từ LHPQTHN lần VI, các đại biểu khách mời được giao lưu cùng các liền anh, liền chị quan họ, thưởng thức các làn điệu “Mời trầu”, “Ngồi tựa song đào”, “Ngồi tựa mạn thuyền”... cũng như được xem múa rối nước ngay tại sân đình làng Hồ, Thuận Thành, Bắc Ninh. Năm nay, lễ khai mạc và lễ bế mạc - trao giải được tổ chức tại Nhà hát Hồ Gươm. Ý tưởng của kịch bản 2 buổi lễ này lấy cảm hứng từ nghệ thuật văn hóa dân gian truyền thống đan xen những công trình kiến trúc hiện đại mang tính biểu tượng của Hà Nội.

LHPQTHN lần thứ VII được đánh giá là một kỳ LHP đặc biệt vì được tổ chức vào thời điểm Kỷ niệm 70 năm Ngày Giải phóng Thủ đô. Vì thế, một không gian văn hóa đậm chất Hà Nội đã được mang đến cho các đại biểu, khán giả trong và ngoài nước. Số lượng phim tham dự LHP ngày càng nhiều, có sự góp mặt của những nhà làm phim tên tuổi đã cho thấy uy tín, vị trí của sự kiện này ngày càng nâng cao trong mắt của bạn bè quốc tế. Tại LHP lần thứ VI, chúng ta nhận được khoảng 300 tác phẩm gửi về tham dự thì LHP lần này con số đã nâng lên 500 phim.

Có thể nói, LHPQTHN không chỉ là một hoạt động văn hóa hấp dẫn với những người làm điện ảnh mà còn với đông đảo công chúng. Với xu hướng giao lưu như hiện nay thì sự kiện thực sự là cánh cửa mở ra cơ hội học hỏi, hợp tác quốc tế cho các nghệ sĩ. Trong chủ trương xây dựng nền công nghiệp văn hóa mà điện ảnh là lĩnh vực mũi mọn thì LHP là hoạt động quan trọng góp phần vào tiến trình này.

Qua hơn 14 năm, với 6 lần tổ chức, LHPQTHN đã dần xác lập được vị thế, uy tín trong mắt của bạn bè quốc tế. Đây là thành công bước đầu của LHP. Và, có thể khẳng định, trong khu vực ASEAN thì đây là LHP có quy mô, được tổ chức chuyên nghiệp nhất.

Tại LHPQTHN lần thứ VI, việc bộ phim “Bố già” được vinh danh hay sự góp mặt của đạo diễn, NSND Đặng Nhật Minh ở tuổi 84 đã cho thấy sự nhiệt huyết của những người làm điện ảnh, ở cả lĩnh vực nhà nước và tư nhân. Tuy nhiên, để tạo dựng được thương hiệu LHP mang tầm quốc tế thì chúng ta phải phát huy hơn nữa bản sắc văn hóa trong hoạt động này để LHP thêm hấp dẫn, thu hút hơn.

Thực tế đã chứng minh, ở những đất nước có nền điện ảnh phát triển thì LHP thực sự là một cánh cửa hiệu quả mang đến nhiều thành tựu ở các lĩnh vực: văn hóa, du lịch, kinh tế... Với một nền điện ảnh đang phát triển như hiện nay thì việc đầu tư xây dựng thương hiệu LHP là một bước đi đúng hướng. Đây sẽ là cơ hội để quảng bá hình ảnh, đất nước con người Việt Nam với bạn bè quốc tế.