Để chấm dứt tình trạng tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài

Thực trạng là nhiều năm qua, Bà Rịa-Vũng Tàu vẫn là một trong những địa phương có nhiều vụ tàu cá vi phạm khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (illegal, unreported and unregulated fishing - IUU).

Ngày 24/7/2022, lực lượng chức năng Indonesia đã bắt giữ 2 tàu cá BV-4889-TS và BV-5329-TS với 16 ngư dân. Hai tàu này do ông Võ Tấn Tài (SN 1981, ngụ huyện Long Điền, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu) làm chủ. Đến ngày 25/7, Kiểm ngư Indonesia tiếp tục bắt giữ 2 tàu cá BV-92693-TS và BV-92397-TS với 14 ngư dân. Hai tàu này do ông Hồ Văn Lê (SN 1969, ngụ huyện Long Điền) làm chủ.

Qua kiểm tra trên hệ thống giám sát hành trình của Tổng cục Thủy sản, Chi cục Thủy sản tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu phát hiện 2 tàu của ông Lê trùng lịch trình với 2 tàu khác là BV-92693-TS, BV-92397-TS (cùng địa chỉ với ông Lê).

Lực lượng chức năng nghi ngờ 2 thuyền trưởng điều khiển tàu của ông Tài đã tháo thiết bị giám sát hành trình, gửi sang tàu cá khác và đưa thuyền qua vùng biển nước ngoài khai thác thủy sản trái phép, sau đó bị lực lượng chức năng Indonesia bắt giữ…

Theo số liệu khảo sát của các địa phương ở Bà Rịa- Vũng Tàu, năm 2021 và quý I năm 2022, tỉnh này vẫn có 5 vụ với 8 tàu cá và 92 ngư dân bị lực lượng chức năng của Indonesia và Malaysia bắt giữ do đánh bắt trái phép ở vùng biển nước ngoài. Nguyên nhân của tình trạng này được nhận định là do phần lớn ngư dân hiểu biết pháp luật còn hạn chế và áp lực về lợi ích kinh tế, mưu sinh; một số trường hợp do sơ ý hoặc do vùng biển Việt Nam đã cạn kiệt nguồn lợi thủy sản nên thuyền trưởng các tàu cá vẫn tự ý lén lút đưa tàu sang vùng biển nước ngoài để khai thác hải sản…

Theo UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, tính đến nay tỉnh có 2.632/2.798 tàu đánh bắt xa bờ đã lắp thiết bị giám sát hành trình (đạt 94%). 166 tàu còn lại chưa lắp thiết bị là đang nằm bờ, chờ bán, một số chủ tàu báo đã bán nhưng chưa làm thủ tục sang tên, đăng ký lại... Ngoài ra, có 829 tàu cá đã lắp thiết bị thông tin liên lạc định vị vệ tinh GPS VX-1700.

Về ghi, nộp nhật ký khai thác thủy sản, các chủ tàu, thuyền trưởng đã chấp hành việc ghi, nộp nhật ký khai thác thủy sản, nhật ký thu mua, chuyển tải. Các cảng cá thực hiện tương đối đầy đủ công tác thu nhật ký khai thác. Đồng thời, chỉ định thực hiện phân công cử cán bộ theo dõi lập biên bản kiểm tra tàu cá cập cảng, rời cảng, cấp giấy biên nhận bốc dỡ thủy sản qua cảng; có lập sổ theo dõi, khai báo thông tin tàu cá cập và rời cảng; lập sổ theo dõi tàu cá cập cảng bốc dỡ thủy sản qua cảng, ghi chép thông tin theo biểu mẫu quy định.

Thời gian qua, UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu đã ban hành nhiều văn bản, kế hoạch yêu cầu các ban, ngành, địa phương phối hợp triển khai đồng bộ, hiệu quả các giải pháp cả trước mắt và lâu dài; phát huy vai trò của Bộ đội Biên phòng, Kiểm ngư, Cảnh sát biển, Hải quân triển khai đồng bộ các biện pháp hữu hiệu, cứng rắn để chủ động ngăn chặn vi phạm IUU; tổ chức cho 100% chủ tàu cá, thuyền trưởng ký cam kết không đưa tàu cá, ngư dân sang vùng biển nước ngoài để khai thác hải sản trái phép trước khi xuất bến...

Bà Rịa-Vũng Tàu đang đẩy mạnh thực hiện các giải pháp đồng bộ để ngăn chặn tình trạng vi phạm IUU và số vụ việc vi phạm đã giảm nhưng vẫn tiềm ẩn nguy cơ cao. UBND tỉnh này đã giao các đơn vị nghiệp vụ xác minh, làm rõ có hay không việc gửi thiết bị giám sát hành trình đối với 2 tàu cá của ông Lê trên 2 tàu cá khác và đưa ngư dân ra vùng biển nước ngoài khai thác thủy sản trái phép.

Công an tỉnh phối hợp với Biên phòng, Hải quân, Cảnh sát biển, Chi đội kiểm ngư điều tra, xác minh các tàu cá có liên quan để làm rõ việc tiếp nhận, vận chuyển trái phép thiết bị giám sát hành trình của 4 tàu cá trên. Sau khi có thông tin, chứng cứ vi phạm cần tham mưu UBND tỉnh ra quyết định xử lý vi phạm đối với những người liên quan.

Tại buổi làm việc với UBND tỉnh, giám sát về thực hiện chính sách, pháp luật quản lý IUU, gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của Ủy ban Châu Âu trên địa bàn tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, giai đoạn 2018-2022, tổ chức ngày 24/8, bà Nguyễn Thị Yến, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng đoàn ĐBQH, đã đề nghị tỉnh cần tăng cường công tác giám sát, thanh tra, nhắc nhở, đôn đốc đối với ngư dân về thực hiện IUU.

Bà Nguyễn Thị Yến cũng đề nghị tỉnh xây dựng các kế hoạch, đề án hỗ trợ ngư dân chuyển đổi ngành nghề, cũng như quan tâm các chính sách bảo hộ ngư dân để họ yên tâm vươn khơi bám biển, bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc…